Tây Ninh: Đổi mới cách làm trong công tác phòng, chống tác hại thuốc lá thế hệ mới cho học sinh
Trong bối cảnh các sản phẩm thuốc lá thế hệ mới (thuốc lá điện tử, thuốc lá nung nóng, shisha…) đang ngày càng len lỏi, tấn công mạnh mẽ vào môi trường học đường và giới trẻ qua không gian mạng, tỉnh Tây Ninh đã và đang triển khai đồng bộ nhiều giải pháp phòng, chống tác hại của thuốc lá với các mô hình thiết thực, sáng tạo, mang lại hiệu quả tích cực.
Học sinh tham gia trả lời câu hỏi liên quan đến những vấn đề về tác hại thuốc lá điện tử, thuốc lá nung nóng tại trường THPT Lê Quý Đôn - Long An. Ảnh: TL
Nâng cao nhận thức trực quan cho gần 1.500 học sinh qua các buổi truyền thông học đường
Nhằm trực tiếp trang bị kiến thức và cảnh báo hiểm họa cho học sinh - lứa tuổi có tâm lý tò mò, dễ bị lôi kéo trước các trào lưu mới, các cơ quan chuyên môn tại Tây Ninh đã đẩy mạnh tuyên truyền tại các cơ sở giáo dục. Đơn cử, Trung tâm Kiểm soát bệnh tật tỉnh Tây Ninh đã phối hợp với trường THPT Lê Quý Đôn - Long An tổ chức buổi truyền thông cho gần 1.500 học sinh về tác hại của thuốc lá điện tử, thuốc lá nung nóng vào ngày 05/10.
Tại chương trình, Thạc sĩ Võ Thị Việt Phương - Trưởng Khoa Truyền thông - Giáo dục sức khỏe (Trung tâm Kiểm soát bệnh tật tỉnh Tây Ninh) đã cung cấp những thông tin y khoa quan trọng về tác hại của thuốc lá thế hệ mới (thuốc lá điện tử, thuốc lá nung nóng, shisha,…). Buổi truyền thông tập trung phân tích sâu vào thuốc lá điện tử – mặt hàng hiện đang bị cấm nhưng lại thu hút nhiều học sinh sử dụng.
Thuốc lá điện tử chứa nicotine, là một chất gây nghiện mạnh tác động trực tiếp đến hệ thần kinh. Đối với thanh thiếu niên, nicotine có thể làm suy giảm trí nhớ, giảm khả năng tập trung trong học tập và gây rối loạn sự phát triển của não bộ. Dung dịch trong thuốc lá điện tử chứa nhiều hóa chất độc hại như formaldehyde, kim loại nặng và các chất tạo hương. Khi hít vào cơ thể, những chất này có thể gây ra nhiều bệnh lý nguy hiểm như viêm phổi, bệnh phổi tắc nghẽn mãn tính, bệnh tim mạch và gia tăng nguy cơ ung thư. Bên cạnh đó, người sử dụng còn phải đối mặt với nguy cơ bị thương tích do nổ điếu thuốc lá điện tử.
Bên cạnh đó, học sinh còn được thông tin thêm về Luật, Phòng chống tác hại của thuốc lá và các biện pháp ngăn ngừa sử dụng thuốc lá điếu truyền thống, thuốc lá điện tử, thuốc lá nung nóng. Dịp này, các em học sinh cũng được tham gia trả lời các câu hỏi liên quan đến những vấn đề về tác hại thuốc lá điện tử, thuốc lá nung nóng và phòng chống tác hại thuốc lá trong nhà trường.
Theo Quỹ Phòng bệnh - Bộ Y tế, mỗi năm có khoảng 40.000 người Việt Nam chết do nguyên nhân từ thuốc lá và gây tổn thất hơn 108 nghìn tỷ đồng. Trong những năm gần đây thuốc lá điện tử hay thuốc lá thế hệ mới đang ngày càng xâm nhập vào các trường học gây ảnh hưởng xấu tới các hành vi, lối sống, sức khỏe của học sinh.
Hoạt động truyền thông về tác hại của thuốc lá trong giới trẻ thông qua hình thức sân khấu hóa, tiểu phẩm và kịch nghệ. Ảnh: baotayninh.vn
Phát huy vai trò xung kích của thanh niên qua hình thức sân khấu hóa
Không chỉ dừng lại ở các buổi nói chuyện chuyên đề, phong trào phòng, chống tác hại thuốc lá tại Tây Ninh còn được lan tỏa mạnh mẽ thông qua các hoạt động Đoàn thể. Tiêu biểu, Ban Thường vụ Tỉnh Đoàn Tây Ninh đã tổ chức Vòng chung kết Hội thi tìm hiểu Luật Phòng, chống tác hại của thuốc lá và các sáng kiến phòng, chống tác hại thuốc lá trong đoàn viên, thanh niên.
Trải qua các vòng thi, Ban Tổ chức chọn ra 5 đội xuất sắc vào vòng chung kết. Tại đây, các đội lần lượt tranh tài ở 3 phần thi gồm: giới thiệu về đội thi và các hoạt động Đoàn, Hội gắn với nội dung phòng, chống tác hại của thuốc lá; trả lời các câu hỏi trắc nghiệm về Luật Phòng, chống tác hại của thuốc lá, quy định cấm hút thuốc, xử phạt vi phạm và những tác hại của thuốc lá; trình bày ý tưởng, sáng kiến tuyên truyền phòng, chống tác hại của thuốc lá bằng các hình thức như thuyết trình, mô phỏng, kịch, hình ảnh, video clip,…. Các nội dung xoay quanh Luật phòng, chống tác hại của thuốc lá, hệ lụy sức khỏe đối với bản thân và cộng đồng. Kết thúc hội thi, Ban tổ chức đã trao 1 giải Nhất, 2 giải Nhì, 2 giải Ba, 3 giải Khuyến khích và 3 giải cá nhân xuất sắc cho các đội thi. Hoạt động này tạo ra sân chơi bổ ích, phát huy tính sáng tạo và tinh thần xung kích của tuổi trẻ trong việc đa dạng hóa hình thức tuyên truyền xây dựng môi trường sống không khói thuốc.
Củng cố mạng lưới y tế cơ sở và góc nhìn toàn diện từ cộng đồng
Để công tác phòng chống thuốc lá đi vào chiều sâu, hệ thống y tế tuyến cơ sở cũng được chú trọng bồi dưỡng năng lực. Trung tâm Kiểm soát bệnh tật tỉnh Tây Ninh đã phối hợp tổ chức lớp tập huấn kỹ năng truyền thông – giáo dục sức khỏe cơ bản trong phòng, chống tác hại thuốc lá cho hơn 40 học viên là nhân viên y tế ấp tại 3 xã: Tân Thạnh, Thạnh Hoá và Tân Tây. Lớp học trang bị kỹ năng vận động, giúp đội ngũ y tế cơ sở bám sát địa bàn, trực tiếp tuyên truyền và hỗ trợ giới trẻ thay đổi hành vi, hạn chế tối đa hệ lụy từ thuốc lá đối với sức khỏe cộng đồng.
Các cán bộ truyền thông tham dự lớp tập huấn phòng, chống tác hại thuốc lá. Ảnh minh họa: tayninh.gov.vn
Lãnh đạo Trung tâm Kiểm soát bệnh tật tỉnh Tây Ninh chỉ ra rằng các sản phẩm thuốc lá điện tử hiện nay thường được quảng cáo sai sự thật, ngụy trang tinh vi trên môi trường trực tuyến để tiếp cận thanh thiếu niên như một sản phẩm "an toàn". Do đó, bên cạnh nỗ lực của nhà trường và ngành y tế, công tác phòng, chống thuốc lá trong giới trẻ đòi hỏi sự chung tay của toàn xã hội. Các cơ quan chức năng cần tiếp tục tăng cường kiểm tra, xử lý nghiêm minh các hành vi mua bán, quảng cáo trái phép thuốc lá điện tử – đặc biệt là trên không gian mạng – đồng thời đẩy mạnh giáo dục kỹ năng sống, kỹ năng tự bảo vệ cho trẻ em và thanh thiếu niên trước những cám dỗ của khói thuốc thế hệ mới./.
