Thách thức và nhiệm vụ của người làm phim tài liệu trong giai đoạn mới

Lễ kỷ niệm 70 năm thành lập Hãng phim Tài liệu và Khoa học Trung ương. (Ảnh: Minh Anh/Vietnam+)

Nghệ sỹ Ưu tú Nguyễn Quang Tuấn, Chủ tịch Công ty Trách nhiệm hữu hạn Một thành viên Hãng phim Tài liệu và Khoa học Trung ương (tiền thân là Hãng phim Tài liệu và Khoa học Trung ương), cho hay hiện nay người làm phim tài liệu đang đối mặt với nhiều thách thức.

Thông tin trên được ông Tuấn đưa ra tại buổi lễ kỷ niệm 70 năm thành lập Hãng phim Tài liệu và Khoa học Trung ương diễn ra chiều 30/10.

Theo ông, cuộc cách mạng công nghệ số, trí tuệ nhân tạo đang tạo nên những thay đổi sâu sắc trong thói quen tiếp nhận thông tin, đồng thời đặt điện ảnh tài liệu trước những yêu cầu chưa từng có. Đó là sự cạnh tranh về nội dung ngày càng gay gắt. Nguồn lực sáng tạo còn hạn chế. Báo chí, truyền thông chịu tác động mạnh của công nghệ. Bởi vậy, giá trị của sự thật và trách nhiệm của người làm phim tài liệu càng trở nên quan trọng.

“Chúng ta bước vào kỷ nguyên mới trong niềm tự hào về quá khứ. Trên nền tảng vững chắc đó, Hãng phim đang đổi mới mạnh mẽ tư duy sáng tạo, phương thức sản xuất và phát hành; ứng dụng công nghệ tiên tiến, đào tạo thế hệ nghệ sĩ trẻ, bảo tồn và phát huy kho tư liệu lịch sử, mở rộng không gian tiếp cận công chúng trong nước và quốc tế,” ông Tuấn nhấn mạnh.

Cũng theo ông, từ khi ra đời năm 1956, đến nay, Hãng phim Tài liệu và Khoa học Trung ương đã xây dựng một di sản nghệ thuật gồm hơn 1.500 phim thời sự, phóng sự, trên 2.300 phim tài liệu và hơn 300 phim khoa học.

Nghệ sỹ Ưu tú Nguyễn Quang Tuấn, Chủ tịch Hãng phim Tài liệu và Khoa học Trung ương tại lễ kỷ niệm. (Ảnh: Minh Anh/Vietnam+)

Đây cũng là "ngôi nhà" của nhiều tên tuổi đạo diễn, nhà làm phim kỳ cựu như Nghệ sỹ Nhân dân Trần Văn Thủy (Chuyện tử tế, Tiếng vĩ cầm ở Mỹ Lai), Nghệ sỹ Bùi Đình Hạc (Nước về Bắc Hưng Hải), nhà quay phim-Nghệ sỹ Nhân dân Lê Mạnh Thích (Trở lại Ngư Thủy), Nghệ sỹ Nhân dân Lương Đức - "ông vua" phim khoa học...

Đến nay, các tác phẩm của hãng đã nhận về sự công nhận tại Liên hoan phim Quốc tế Moskva, Liên hoan phim Quốc tế Leipzig, Liên hoan phim Quốc tế môi trường tại Cộng hòa liên bang Đức… Trong nước, người làm phim của hãng cũng đã vinh dự nhận một Giải thưởng Hồ Chí Minh và 14 Giải thưởng Nhà nước về Văn học Nghệ thuật.

Hãng cũng thường xuyên tổ chức các liên hoan phim, tuần phim và các hoạt động giao lưu khán giả với người làm phim quốc tế, là điểm đến được nhiều nhóm khán giả, đặc biệt là người trẻ quan tâm.

Tại buổi lễ, Thứ trưởng Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch Trịnh Thị Thủy khẳng định Hãng phim Tài liệu và Khoa học Trung ương đã đồng hành cùng những chặng đường lịch sử quốc gia, góp phần gìn giữ ký ức dân tộc, kết nối các thế hệ và bồi đắp lòng tự hào, trách nhiệm đối với đất nước.

Cùng với phim tài liệu, phim khoa học đã góp phần phổ biến tri thức, giải thích những vấn đề của tự nhiên và đời sống bằng ngôn ngữ hình ảnh sinh động, gần gũi; khơi dậy tinh thần học hỏi, khám phá và sáng tạo trong công chúng.

Thứ trưởng Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch Trịnh Thị Thủy chỉ đạo tại sự kiện. (Ảnh: Minh Anh/Vietnam+)

“Những tác phẩm có giá trị, cùng những ghi nhận, giải thưởng tại các liên hoan phim trong nước và quốc tế, đã góp phần khẳng định uy tín, vị thế của Hãng phim và những đóng góp quan trọng đối với sự phát triển của điện ảnh tài liệu, khoa học Việt Nam,” bà Trịnh Thị Thủy nhận xét.

Với bối cảnh đó, Thứ trưởng Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch đưa ra bốn định hướng và nhiệm vụ trọng tâm cho hãng trong giai đoạn hiện nay và tương lai. Thứ nhất là luôn nâng cao chất lượng tư tưởng, nghệ thuật và giá trị khoa học của tác phẩm, phải bám sát đời sống và tôn trọng sự thật. Thứ hai là đẩy mạnh đổi mới sáng tạo, ứng dụng công nghệ và phương thức phổ biến phim. Thứ ba là chú trọng công tác bảo quản, số hóa và phát huy kho tư liệu điện ảnh. Cuối cùng là quan tâm xây dựng đội ngũ cán bộ, nghệ sĩ, người lao động, phát huy truyền thống đoàn kết và tinh thần sáng tạo./.