Thái Nguyên nghiên cứu phương án quy hoạch đô thị trung tâm phía bắc

Một góc đô thị thuộc phường Bắc Kạn và phường Đức Xuân ở phía bắc tỉnh Thái Nguyên hiện nay. (Ảnh: TUẤN SƠN)

Phạm vi nghiên cứu lập quy hoạch có tổng diện tích tự nhiên hơn 46.765ha, bao gồm toàn bộ địa giới hành chính của phường Bắc Kạn, phường Đức Xuân và các xã Phong Quang, Phủ Thông, Cẩm Giàng.

Hiện trạng khu vực có quy mô dân số năm 2025 đạt 71.629 người, phân bố chủ yếu tại vùng lõi đô thị Bắc Kạn-Đức Xuân (chiếm 61,1%).

Theo báo cáo của đơn vị tư vấn, trong bối cảnh sau khi sáp nhập hai tỉnh Thái Nguyên và Bắc Kạn cùng với việc chuyển đổi mô hình chính quyền địa phương hai cấp, không gian phát triển của tỉnh được mở rộng theo hướng đa cực.

Trong đó, đô thị trung tâm phía bắc được xác định là một trong bốn trung tâm đô thị lớn của tỉnh, giữ vai trò đầu mối giao thương, cửa ngõ kết nối Thủ đô Hà Nội với vùng trung du và miền núi phía bắc thông qua các trục giao thông huyết mạch như cao tốc Hà Nội-Thái Nguyên-Bắc Kạn-Cao Bằng (CT.07), Quốc lộ 3 và Quốc lộ 3B.

Các vấn đề được nghiên cứu, tập trung xây dựng trong phương án quy hoạch sẽ là chuyển đổi từ mô hình đô thị tuyến tính sang mô hình đa cực gắn với các cửa ngõ cao tốc, gồm lõi đô thị Bắc Kạn-Đức Xuân, cực đối trọng phía bắc (Phủ Thông-Cẩm Giàng), cực dịch vụ du lịch (Phong Quang) và các trung tâm công nghiệp, logistics.

Nâng cấp các tuyến giao thông huyết mạch như cao tốc Hà Nội-Thái Nguyên-Cao Bằng (CT.07), Quốc lộ 3, Quốc lộ 3B, Quốc lộ 280 và phát triển hệ thống giao thông kết nối vùng. Chú trọng giải pháp thoát nước bền vững, xây dựng hồ điều hòa, mở rộng hành lang bảo vệ sông suối, quản lý chất thải rắn và bảo tồn hệ sinh thái rừng, kinh tế dưới tán rừng.

Định hướng chung được dự kiến phương án đưa ra là phát triển đô thị trung tâm phía bắc thành trung tâm dịch vụ-thương mại-logistics và du lịch sinh thái vùng Việt Bắc, gắn với hành lang kinh tế bắc-nam và phát triển bền vững.

Nguyên tắc cốt lõi được xem xét nghiên cứu, thực thi là lấy địa hình làm khung định dạng cho đô thị, để thiên nhiên dẫn dắt hình thái đô thị, không áp đặt lên thiên nhiên.

Cấu trúc đô thị sẽ nghiên cứu quy hoạch phát triển theo hướng “Một trục - Hai hành lang - Ba lớp không gian - Các cực động lực phát triển”. Cụ thể, trục động lực là trục bắc-nam theo cao tốc và quốc lộ 3; hai hành lang phát triển là hành lang sông Cầu và hành lang du lịch Bắc Kạn-hồ Ba Bể; ba không gian là đô thị trung tâm Bắc Kạn-Đức Xuân, đô thị sinh thái-đối trọng phía bắc, trung tâm vùng sinh thái và kinh tế nông-lâm nghiệp; cực động lực phát triển tổ chức mạng lưới các cực có chức năng khác nhau.

Khu vực phía bắc tỉnh Thái Nguyên vốn là địa bàn tỉnh Bắc Kạn cũ, có mật độ và tốc độ phát triển đô thị thấp hơn phía nam của tỉnh. Việc được quy hoạch và thực hiện quy hoạch đô thị trung tâm sẽ giúp khu vực phía bắc phát triển mạnh mẽ hơn, sớm trở thành một cực tăng trưởng quan trọng của Thái Nguyên trong tương lai gần.