Thanh long hiếm hàng, tăng giá thời điểm giao mùa

Nông dân Nguyễn Thị Đoan và vườn thanh long đang cho thu hoạch

Được giá nhưng lợi nhuận ít

Những ngày cuối tháng 6/2026, bà Nguyễn Thị Đoan, thôn Dân Bình, xã Hàm Kiệm (Lâm Đồng) tất bật thu hoạch lứa thanh long chong đèn trong niềm phấn khởi. Gia đình bà có 4.000 trụ thanh long, bên cạnh diện tích cho trái vụ mùa, bà chong đèn gối đầu 700 trụ đang bắt đầu thu hoạch.

Theo các nhà vườn và doanh nghiệp thu mua trên địa bàn, lý do giá thanh long tăng là do hiếm hàng. Đây là hệ quả của vùng trồng tại địa phương vừa trải qua nhiều tháng nắng nóng kéo dài. Kéo theo đó, trái thanh long nhỏ, một số diện tích bị ảnh hưởng sâu bệnh nên nhiều hộ dân hạn chế chong đèn để dưỡng cây. Vì vậy, thời điểm giao mùa giữa cuối vụ thuận và vụ nghịch, sản lượng thanh long ít, hiếm hàng dẫn đến giá cao nhưng nhiều hộ không có để bán.

Còn nông dân Nguyễn Văn Anh, thôn Phú Sung, xã Hàm Kiệm chia sẻ: “Với 600 trụ thanh long chong đèn nghịch vụ, sản lượng thu hoạch được khoảng 8 tấn trái. Tuy nhiên, do trải qua thời gian dài thiếu nước tưới khiến trái thanh long nhỏ, tỷ lệ hàng lớn rất ít. Đây cũng là lý do dù thời điểm này thanh long tăng giá cao, nhưng lợi nhuận thu được của nhà vườn chưa đáng kể”.

Chú trọng chất lượng sản phẩm

Thống kê từ Sở Nông nghiệp và Môi trường, toàn tỉnh hiện có gần 25.800 ha thanh long trong thời kỳ kinh doanh. Dù thị trường còn nhiều biến động, thanh long vẫn là cây trồng chủ lực của địa phương. Những năm gần đây, người dân không còn chạy theo mở rộng diện tích mà tập trung nâng chất lượng sản phẩm và đa dạng thị trường xuất khẩu.

Bởi trên vùng đất nhiều nắng, gió và khô hạn phía Đông Nam tỉnh, cây thanh long không chỉ là sinh kế mà còn là cây trồng làm nên thương hiệu nông sản đặc trưng của địa phương. Có những mùa vụ gặp nhiều biến động, nhưng người dân nơi đây vẫn kiên trì bền bỉ giữ lấy vườn thanh long với hi vọng sẽ có những đợt giá cao.

Hoạt động mua bán thanh long diễn ra khá nhộn nhịp

Trước diễn biến khó lường của thị trường, điều khiến nhiều nhà vườn trăn trở vẫn là câu chuyện “mất mùa, được giá” và “được mùa, mất giá”. Hiện nay, một số vùng trồng thanh long ở các xã như: Hàm Liêm, Hồng Sơn, Hàm Thuận... nhiều sâu bệnh, không hiệu quả nên người dân đã và đang chuyển đổi cây trồng khác.

Riêng các xã: Hàm Kiệm, Hàm Thuận Nam… đa số là đất cát pha, thoát nước tốt, phù hợp với thanh long nên ít sâu bệnh nên vườn cây thành lợi thế. Tùy vào điều kiện từng vùng, bà con hiểu rằng, muốn đi đường dài với thị trường xuất khẩu, điều quyết định không nằm ở sản lượng mà ở chất lượng và giá trị sản phẩm. Để trái thanh long Lâm Đồng đi xa hơn, hành trình đó bắt đầu từ chính thay đổi trong cách sản xuất của những người nông dân.

Như lời của ông Trần Đức Thiện, Phó Chi cục trưởng Chi cục Trồng trọt và Bảo vệ thực vật tỉnh: Thị trường xuất khẩu có thể thay đổi nhưng yêu cầu về chất lượng sản phẩm luôn là điều kiện tiên quyết. Từ sản xuất an toàn, liên kết chuỗi đến xây dựng thương hiệu, ngành hành thanh long tỉnh đang từng bước chuyển từ “bán những gì mình có” sang “sản xuất những gì thị trường cần”. Đây là con đường duy nhất để nâng cao giá trị và phát triển bền vững đặc sản thanh long Lâm Đồng.

Vườn thanh long thời kỳ thu hoạch của nông dân Lâm Đồng

Hướng đi này đã và đang được ngành nông nghiệp tỉnh hướng tới. Đơn cử bằng việc đẩy mạnh hướng dẫn người trồng các quy trình sản xuất an toàn, tăng cường sử dụng nhật ký điện tử, truy xuất nguồn gốc và ứng dụng chuyển đổi số trong sản xuất nông nghiệp. Đồng thời, tăng cường thông tin thị trường, xúc tiến thương mại, mở rộng thị trường tiêu thụ trong nước và xuất khẩu…