Thành phố Đồng Nai trong dòng chảy sáng tạo văn học nghệ thuật

Một cảnh trong vở cải lương Cải quốc chấn hưng (tác giả và đạo diễn Nghệ sĩ Nhân dân Quế Anh) sáng tác về đề tài sáp nhập, tinh gọn bộ máy.

Không gian sống động, đa sắc màu của vùng đất Đồng Nai đã trở thành chất xúc tác mạnh mẽ, thôi thúc đội ngũ văn nghệ sĩ dấn thân, sáng tạo nên những tác phẩm phản ánh chân thực diện mạo và khát vọng phát triển của thành phố.

Biên độ sáng tạo được mở rộng

Nhìn lại chặng đường đã qua, Nghệ sĩ Nhân dân (NSND) Giang Mạnh Hà, Phó Chủ tịch Hội Nghệ sĩ sân khấu Việt Nam, Chủ tịch Hội VHNT Đồng Nai khẳng định: Mô hình chính quyền địa phương 2 cấp đã mang đến một diện mạo mới cho hoạt động văn hóa, VHNT thành phố. Số lượng hội viên các ban chuyên ngành của hội đông hơn, địa bàn rộng lớn hơn, quy mô tổ chức các hoạt động lớn hơn đồng nghĩa với việc không gian sáng tạo và trải nghiệm nghệ thuật của đội ngũ văn nghệ sĩ được nâng lên một tầm cao mới.

“Không gian rộng lớn tạo điều kiện thuận lợi để văn nghệ sĩ đi nhiều hơn, thâm nhập thực tế nhiều hơn, sống cùng hơi thở của nhân dân để dung nạp năng lượng, bứt phá trong sáng tạo, phục vụ đắc lực cho các nhiệm vụ chính trị và đời sống tinh thần của xã hội. Chính sự đa dạng về vùng đất, con người và văn hóa đã trở thành chất xúc tác để hình thành nhiều tác phẩm mới mang dấu ấn của thành phố Đồng Nai” - NSND Giang Mạnh Hà chia sẻ.

Hơn một năm qua, Hội VHNT Đồng Nai đã thu nhận hàng ngàn tác phẩm của hội viên 10 ban chuyên ngành. Nhiều tác phẩm được đăng tải trên các báo, Tạp chí Văn nghệ Đồng Nai, website, Facebook… Hiện hội khẩn trương chuẩn bị công tác số hóa các tác phẩm nghệ thuật này. Đây sẽ là kho dữ liệu số đồ sộ, phác họa một bức tranh tổng thể, chân thực và sống động về đất và người Đồng Nai trong kỷ nguyên mới.

Đặc biệt, hưởng ứng phong trào thi đua đặc biệt 500 ngày đêm “Đoàn kết - Kỷ cương - Hiệu quả - Bứt phá, xây dựng Đồng Nai phát triển văn minh, hiện đại”, Hội VHNT Đồng Nai đã phát động đội ngũ văn nghệ sĩ tích cực sáng tác những tác phẩm phục vụ nhiệm vụ chính trị của địa phương. Những tác phẩm này không chỉ dừng lại ở trong mỗi trang sách hay ở phòng trưng bày, triển lãm mà sẽ được hội tổ chức quảng bá rộng rãi, đồng hành với Đảng bộ, chính quyền và nhân dân thành phố trong hành trình phát triển.

Những “quả ngọt” từ thực tế sinh động

Xuất phát từ tình yêu quê hương và niềm tự hào của người con sinh ra trên mảnh đất Phú Riềng, tác giả Vũ Duy Cương đã sáng tác ca khúc Phú Riềng vững bước tương lai. Tác phẩm được giới thiệu đúng dịp tròn một năm xã Phú Riềng vận hành theo mô hình chính quyền địa phương 2 cấp và sắp xếp các thôn trên địa bàn xã thành 6 thôn mới, gồm: Phú Hiệp, Phú Long, Phú Vinh, Phú Bình, Phú Hưng, Phú Thịnh. Mỗi giai điệu, mỗi ca từ đều gửi gắm niềm tin vào sự đổi mới, đoàn kết và khát vọng phát triển của Phú Riềng trong chặng đường mới.

Nhạc sĩ Trần Cao Vân, hội viên Ban Âm nhạc, Hội VHNT Đồng Nai (sinh hoạt tại khu vực phía Bắc thành phố Đồng Nai) cho biết: “Điều đáng quý sau hơn một năm hợp nhất không chỉ là có thêm hội viên hay thêm địa bàn hoạt động mà còn là sự cộng hưởng về cảm xúc và vốn sống giữa văn nghệ sĩ ở các vùng. Chính sự giao thoa ấy đã tạo nên nhiều ý tưởng mới, để mỗi hội viên đều gặt hái được những mùa vàng tác phẩm cho riêng mình, đóng góp chung vào sự phát triển của thành phố Đồng Nai”.

Lĩnh vực nhiếp ảnh ghi nhận nhiều dấu ấn nổi bật. Hàng trăm tác phẩm nhiếp ảnh mới của các nghệ sĩ đã ra đời, đoạt các giải thưởng trong và ngoài thành phố, góp phần quảng bá hình ảnh Đồng Nai đến với bạn bè. Nổi bật có nghệ sĩ Nguyễn Văn Hòa (phường Trảng Bom) đã liên tiếp gặt hái “quả ngọt” với giải nhất Cuộc thi ảnh Rạng ngời Bình Minh năm 2026 với tác phẩm Kiểm tra găng tay y tế và giải nhì Cuộc thi sáng tác ảnh nghệ thuật chủ đề Chân dung người chiến sĩ lực lượng vũ trang Đồng Nai với tác phẩm Ánh mắt canh trời.

Trong khi đó, mỹ thuật tiếp tục khẳng định sức sáng tạo qua nhiều tranh sơn dầu, sơn mài, ghép gốm, điêu khắc của các họa sĩ như: Nguyễn Quang Hoàng, Đào Tấn Hưng, Trần Chí Lý, Trần Đình Thắng... Những chuyến đi thực tế tại khu vực phía Bắc Đồng Nai, đặc biệt là vùng biên giới, vùng đồng bào dân tộc thiểu số đã mang đến nhiều cảm xúc, giúp các họa sĩ khắc họa vẻ đẹp thiên nhiên, con người và sức sống của vùng đất Đồng Nai sau sáp nhập.

Lĩnh vực văn học, sân khấu điện ảnh, múa, văn nghệ dân gian cũng ghi nhận nhiều chuyển động tích cực khi đội ngũ văn nghệ sĩ chủ động bám sát đời sống xã hội, khai thác những vấn đề thời sự, những đổi thay từ cơ sở để đưa vào sáng tác. Từ câu chuyện sáp nhập ấp, thôn, khu phố, phát triển đô thị, bảo tồn bản sắc văn hóa các dân tộc đến những lát cắt đời sống của người lao động... đều trở thành nguồn cảm hứng cho nhiều tác phẩm giàu hơi thở cuộc sống. Mỗi tác phẩm phản ánh vẻ đẹp của quê hương, lan tỏa những giá trị tích cực, khơi dậy niềm tin, tinh thần đoàn kết và khát vọng cống hiến của mỗi người dân Đồng Nai.

Tại Hội nghị sơ kết 6 tháng đầu năm 2026 của Hội VHNT Đồng Nai ngày 7-7 vừa qua, Phó Trưởng ban Tuyên giáo và Dân vận Thành ủy Nguyễn Văn Dũng nhấn mạnh: “Trong bối cảnh thành phố Đồng Nai bước vào giai đoạn phát triển mới sau sắp xếp đơn vị hành chính, VHNT càng cần phát huy vai trò đồng hành cùng sự phát triển của địa phương. Đội ngũ văn nghệ sĩ cần tiếp tục phát huy truyền thống, giữ vững bản lĩnh chính trị, trách nhiệm xã hội và khát vọng sáng tạo; không ngừng đổi mới tư duy nghệ thuật, tạo ra nhiều tác phẩm có giá trị tư tưởng và nghệ thuật cao, cổ vũ cái đúng, cái đẹp, đấu tranh với cái xấu, cái sai, góp phần xây dựng con người Đồng Nai phát triển toàn diện, văn minh, nghĩa tình”.

Có thể thấy, sau hơn một năm thực hiện mô hình chính quyền địa phương 2 cấp, đội ngũ văn nghệ sĩ Đồng Nai không chỉ có thêm điều kiện để sáng tạo mà còn đang từng bước khẳng định vai trò của mình bằng những tác phẩm gắn chặt với thực tiễn cuộc sống. Đó cũng là nền tảng để VHNT Đồng Nai tiếp tục bứt phá, hội nhập.