Thành phố Hồ Chí Minh: Người dân đồng lòng mở hẻm, mở đường: Kỳ 1: Giao đất sớm, cầu đường Bình Tiên từ dự án 'treo' thành đại công trường
Sau hơn chục năm nằm trên giấy, nhiều con đường, cây cầu ở TPHCM nay đã thành đại công trường hoặc đang giải phóng mặt bằng. Đi cùng những công trình ấy là hàng trăm gia đình đồng thuận dời nhà, giao đất; nhiều người tự hiến từng mét đất để mở rộng con hẻm trước nhà, với niềm tin vào một thành phố ngày càng khang trang, hiện đại hơn.
Được duyệt lần đầu từ cuối năm 2011 theo hình thức hợp đồng BT (xây dựng - chuyển giao) rồi nằm yên hơn 1 thập niên, cầu đường Bình Tiên đã khởi công ngày 01/7/2026 bằng vốn ngân sách TPHCM. Các địa phương trên tuyến phấn đấu bàn giao mặt bằng trong tháng 11/2026 để cây cầu cạn dài hơn 3 km về đích trong năm 2028.
117/121 trường hợp ở P. Bình Tiên đã giao đất
Theo Ban quản lý dự án đầu tư xây dựng (DAĐTXD) các công trình giao thông TPHCM (chủ đầu tư), DA có 424 trường hợp bị ảnh hưởng ở 4 địa phương có tuyến đi qua, nhiều nhất là P. Bình Đông với 179 trường hợp, tiếp đến là P. Bình Tiên 121, P. Phú Định 100 và xã Bình Hưng 24.
Đến ngày 02/11, P. Bình Tiên đã nhận bàn giao 117/121 trường hợp, chi trả hơn 702 tỷ đồng, đạt 90,52% kinh phí bồi thường. Trong 121 trường hợp của phường, 67 trường hợp bị giải tỏa một phần, 54 trường hợp giải tỏa toàn bộ, tổng diện tích hơn 12.556 m². Khi đó, ông Nguyễn Anh Việt - Giám đốc Ban quản lý DAĐTXD phường Bình Tiên - cho biết, phường đặt mốc giao tổng mặt bằng cho chủ đầu tư vào ngày 05/11 để đơn vị thi công triển khai. Cầu đường Bình Tiên nối tuyến Phạm Văn Chí với đại lộ Nguyễn Văn Linh, dài khoảng 3,66 km và phần lớn đi trên cao. Hệ thống cầu cạn dài khoảng 3,1 km, quy mô 4 - 6 làn xe, vượt đại lộ Võ Văn Kiệt, kênh Tàu Hủ, kênh Đôi rồi nối vào đại lộ Nguyễn Văn Linh tại xã Bình Hưng; bên dưới là đường song hành dài hơn 3,3 km. Tổng mức đầu tư 6.285 tỷ đồng, toàn bộ từ ngân sách thành phố.

Nghi thức khởi công các công trình, dự án trọng điểm, trong đó có cầu đường Bình Tiên sáng 01/7/2026
Gia đình bà Nguyễn Thị Ngọc Dung (65 tuổi, ngụ P. Bình Tiên) là một trong những hộ đầu tiên nhận tiền bồi thường và bàn giao mặt bằng; phần đất hơn 85 m² bị thu hồi được bồi thường 11 tỷ đồng. "Nhà mình đã giao đất cho DA rồi, giờ chỉ hy vọng DA sớm được triển khai, giúp khu vực đẹp hơn, các công trình giao thông trọng điểm được kết nối với nhau tốt hơn", bà Dung bày tỏ. Cùng là hộ giao mặt bằng sớm, ông Lý Siêu Hòa (68 tuổi) có căn nhà 89 m² bị thu hồi toàn bộ, nhận bồi thường hơn 10 tỷ đồng và đang sửa căn nhà của con gái phía sau để ở; gia đình chị Lý Kiết Trinh thì nâng nền nhà cho hợp với cao độ mặt đường mới và mong DA sớm hoàn thành để diện mạo khu vực được đồng bộ...
Hơn một thập niên chờ đợi, khởi công bằng vốn ngân sách
Cuối năm 2011, UBND TPHCM đã phê duyệt DAĐTXD cầu đường Bình Tiên theo hình thức hợp đồng BT, nhưng hơn một thập niên sau, công trường vẫn chưa hình thành. Sáng 18/4/2025, tại Kỳ họp thứ 22 HĐND TPHCM khóa X, các đại biểu đã thông qua Nghị quyết 32/NQ-HĐND phê duyệt chủ trương đầu tư DA theo hướng khác: Làm bằng vốn đầu tư công, DA Nhóm A, 6.285 tỷ đồng ngân sách thành phố. Dự án được tách làm 2 DA thành phần: một lo bồi thường, hỗ trợ, tái định cư và di dời hạ tầng kỹ thuật; một lo xây dựng cầu, đường. Ngày 20/3/2026, UBND TPHCM phê duyệt DA thành phần xây dựng với tổng mức đầu tư hơn 2.915 tỷ đồng, thời gian thực hiện 2025 - 2028.

"Khối lượng công việc vô cùng lớn. Các sở ban ngành thành phố và UBND các phường, xã có dự án phải nêu cao tinh thần trách nhiệm chính trị cao nhất, tuyệt đối không để xảy ra tình trạng đùn đẩy, né tránh, chậm trễ trong xử lý thủ tục hành chính" - ông Hoàng Nguyên Dinh, Phó Chủ tịch UBND TPHCM, phát biểu tại lễ khởi công ngày 01/7/2026.
Trong hơn 1 tháng trước lễ khởi công, các bước thủ tục nối nhau theo từng tuần. Cuối tháng 5/2026, chủ đầu tư có văn bản kiến nghị các nội dung cần làm để khởi công DA vào dịp kỷ niệm 50 năm Thành phố mang tên Bác. Ngày 05/6, Sở Xây dựng thẩm định thiết kế triển khai sau thiết kế cơ sở của gói thầu xây lắp chính. Ngày 19/6, chủ đầu tư phê duyệt cùng lúc kế hoạch lựa chọn nhà thầu điều chỉnh, thiết kế bản vẽ thi công, dự toán và hồ sơ yêu cầu; ngày 27/6 phê duyệt kết quả lựa chọn nhà thầu; ngày 29/6 ký hợp đồng. Gói thầu số 6, gồm xây dựng cầu, đường, vỉa hè, hạ tầng kỹ thuật và tổ chức giao thông toàn tuyến, có giá trúng thầu hơn 2.604 tỷ đồng, do liên danh 7 doanh nghiệp thực hiện trong 21 tháng.
Sáng 01/7/2026, cầu đường Bình Tiên là 1 trong 8 công trình, DA trọng điểm được khởi công đồng loạt tại khu vực Bến Nhà Rồng (P. Xóm Chiếu), chào mừng 50 năm Ngày Thành phố Sài Gòn - Gia Định vinh dự được mang tên Chủ tịch Hồ Chí Minh. Phát biểu tại buổi lễ, Phó Chủ tịch UBND TPHCM Hoàng Nguyên Dinh yêu cầu các sở, ngành và UBND các phường, xã có DA nêu cao tinh thần trách nhiệm, không chậm trễ trong xử lý thủ tục hành chính. Một ngày sau, tại Lễ kỷ niệm 50 năm Thành phố Sài Gòn - Gia Định vinh dự được mang tên Chủ tịch Hồ Chí Minh, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm nêu yêu cầu: "Hạ tầng phải đi trước một bước, nhưng phải có trọng tâm, trọng điểm, bảo đảm hiệu quả đầu tư”.

Người dân tháo dỡ nhà, bàn giao mặt bằng cho dự án cầu đường Bình Tiên
Ở phía cơ quan dân cử, theo Chủ tịch HĐND TPHCM Võ Văn Minh, những cơ chế đặc thù Trung ương trao cho thành phố không phải là đặc quyền mà là trách nhiệm trước Đảng và Nhân dân; HĐND TPHCM không để các DA hạ tầng trọng điểm chậm tiến độ vì vướng mắc thủ tục hay đùn đẩy trách nhiệm; xem tiến độ giải ngân, bàn giao mặt bằng, tổ chức thực hiện các công trình trọng điểm là một trong những tiêu chí quan trọng để đánh giá hiệu quả thực thi nhiệm vụ của các cơ quan, đơn vị.
Trên phần mặt bằng đã có, công trường được triển khai: Từ ngày 25/9/2026, đường Bình Tiên đoạn từ tuyến Phạm Văn Chí đến đường Võ Văn Kiệt cấm ôtô cả hai chiều để thi công mố M1, trụ T1, T2 của cầu trong 131 ngày; hai bên nhà dân có đường tạm rộng 2,5 m để bà con đi lại. Với gói thầu chính thực hiện trong vòng 21 tháng, mục tiêu hoàn thành công trình trong năm 2028 gắn chặt với mốc bàn giao mặt bằng tháng 11/2026 mà các địa phương trên tuyến đã đặt ra.
Ngày 12/11, phát biểu nhận nhiệm vụ sau khi được bầu giữ chức Chủ tịch UBND TPHCM, ông Lê Quốc Phong cho biết thành phố sẽ tập trung giải quyết 4 vấn đề lớn theo chỉ đạo của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm, gồm: ùn tắc giao thông, ngập nước, ô nhiễm môi trường và xây dựng thành phố không ma túy. Với ùn tắc giao thông, lời giải không chỉ nằm ở những cây cầu lớn như Bình Tiên, mà còn ở những con đường cũ trong lõi đô thị đã chờ được mở rộng từ thập niên trước.
