Thảo luận tại Tổ 8 (Đoàn ĐBQH các tỉnh Bắc Ninh và Cà Mau): Tính toán kỹ chi phí và lợi ích trong xây dựng pháp luật

Tập trung cho công tác giải thích pháp luật

Đánh giá về tình hình phát triển kinh tế - xã hội năm 2025 và giai đoạn 2021 - 2025, Chủ nhiệm Ủy ban Pháp luật và Tư pháp, ĐBQH Phan Chí Hiếu (Cà Mau) đề nghị Chính phủ đánh giá sâu hơn kết quả cơ cấu lại doanh nghiệp nhà nước.

Chủ nhiệm Ủy ban Pháp luật và Tư pháp, ĐBQH Phan Chí Hiếu (Cà Mau) phát biểu

Theo đó, việc cổ phần hóa doanh nghiệp nhà nước, thoái vốn nhà nước tại các doanh nghiệp trong nhiệm kỳ chưa đạt mục tiêu đề ra. Đáng lưu ý, Báo cáo Chính phủ có nhận định, doanh nghiệp trong nước chưa tạo được mối liên kết chặt chẽ với các doanh nghiệp có vốn đầu tư nước ngoài, chưa đủ khả năng tham gia các chuỗi cung ứng vật tư, nguyên liệu. Chủ nhiệm Ủy ban Pháp luật và Tư pháp đề nghị Chính phủ cần làm rõ nguyên nhân này.

Cho rằng, chúng ta chưa có chính sách cụ thể để tạo điều kiện cho các doanh nghiệp trong nước tham gia vào chuỗi giá trị sản xuất hàng xuất khẩu đối với các doanh nghiệp có sử dụng vốn đầu tư nước ngoài, khiến các doanh nghiệp trong nước rất loay hoay, Chủ nhiệm Ủy ban Pháp luật và Tư pháp đề nghị Chính phủ cần đề xuất những cơ chế, chính sách tạo điều kiện cho doanh nghiệp trong nước tham gia chuỗi giá trị sản xuất hàng xuất khẩu.

Chủ nhiệm Ủy ban Phan Chí Hiếu nhất trí cao các giải pháp để phát triển kinh tế - xã hội trong thời gian tới; nhấn mạnh giải pháp gỡ điểm nghẽn “thể chế”, như Tổng Bí thư đã phát biểu, phải làm sao để thể chế từ “điểm nghẽn của điểm nghẽn” phải trở thành "đột phá của đột phá", tháo gỡ khó khăn cho sản xuất kinh doanh, cắt giảm thủ tục hành chính, cải thiện môi trường đầu tư kinh doanh.

Toàn cảnh phiên thảo luận Tổ 8

Nhấn mạnh, chúng ta đang đặt yêu cầu về thay đổi tư duy xây dựng pháp luật từ quản lý sang kiến tạo phát triển, đưa pháp luật trở thành lợi thế cạnh tranh, tuy nhiên, qua kinh nghiệm của các nước như Mỹ, Canada, công tác xây dựng pháp luật còn tính tới yếu tố chi phí và lợi ích, Chủ nhiệm Ủy ban Phan Chí Hiếu đề nghị, “xây dựng pháp luật phải tính toán kỹ yếu tố chi phí và lợi ích, đặt trọng tâm vào lợi ích kinh tế, làm thế nào để chi phí tuân thủ pháp luật phải thấp”.

Lưu ý, tổ chức thi hành pháp luật vẫn là khâu yếu, Chủ nhiệm Ủy ban Phan Chí Hiếu đề nghị, Chính phủ phải hết sức quan tâm đến tổ chức thi hành pháp luật, sớm phát hiện ra vướng mắc trong thực tiễn thi hành pháp luật, phát hiện ra vướng mắc thì phải có biện pháp xử lý. Những nội dung hướng dẫn để áp dụng thống nhất được thì hướng dẫn ngay để địa phương yên tâm làm. Nội dung nào mâu thuẫn, chồng chéo phải sửa đổi thì sửa ngay, không rà soát xong rồi để đấy.

Chủ nhiệm Ủy ban Pháp luật và Tư pháp kiến nghị, Ủy ban Thường vụ Quốc hội cần tập trung cho công tác giải thích pháp luật để có cách hiểu đúng và áp dụng đúng, hạn chế rủi ro trong áp dụng pháp luật cho các tổ chức, cá nhân và những người có thẩm quyền áp dụng pháp luật.

Muốn bảo vệ cán bộ dám nghĩ, dám làm thì thể chế phải minh bạch, rõ ràng

Nhìn lại 5 năm vừa qua, Bộ trưởng Bộ Y tế, ĐBQH Đào Hồng Lan (Bắc Ninh) nhận định, đây là một nhiệm kỳ hết sức vất vả, chúng ta phải đối mặt với đại dịch Covid-19, gây ảnh hưởng lớn đến phát triển kinh tế - xã hội. Nhưng nhờ sự quan tâm, chỉ đạo sát sao của Trung ương, Quốc hội, Chính phủ, đáng chú ý là các nghị quyết chuyên đề của Quốc hội được ban hành đã hỗ trợ Chính phủ giải quyết khó khăn, vướng mắc.

Bộ trưởng Bộ Y tế, ĐBQH Đào Hồng Lan (Bắc Ninh) phát biểu

Tác động của đại dịch Covid-19 kéo dài, gây đình trệ trong sản xuất, đồng thời bộc lộ nhiều khó khăn, vướng mắc ngay trong nội tại của nền kinh tế.

Trong bối cảnh đó, Bộ trưởng Đào Hồng Lan đánh giá cao Nghị quyết 11/NQ-CP ngày 30/1/2022 về Chương trình phục hồi và phát triển kinh tế - xã hội và triển khai Nghị quyết số 43/2022/QH15 của Quốc hội về chính sách tài khóa, tiền tệ hỗ trợ Chương trình. Bên cạnh đó là các giải pháp hỗ trợ doanh nghiệp về thuế, vốn, hỗ trợ việc làm. Và đặc biệt tập trung tháo gỡ các điểm nghẽn về thể chế, cắt giảm thủ tục hành chính, cắt giảm điều kiện kinh doanh…

Bộ trưởng cho biết, hàng tháng, các bộ, ngành đều có báo cáo về cắt giảm thủ tục hành chính và được nêu rõ trong Báo cáo của Chính phủ về thực hành tiết kiệm, chống lãng phí.

Các ĐBQH Đoàn Bắc Ninh tham gia phiên thảo luận Tổ 8

Từ thực tế ngành y tế, Bộ trưởng thông tin, Bộ Y tế đã cắt giảm khoảng 45% thủ tục hành chính, hiện chỉ còn 74 thủ tục tại Bộ Y tế, còn lại là phân cấp về địa phương. Chính vì vậy, vai trò ở địa phương rất quan trọng, nhất là việc thực hiện các Nghị định phân cấp, phân quyền của Chính phủ từ ngày 1/7/2025, đây là khối lượng công việc rất lớn.

Theo Bộ trưởng, đối với cắt giảm điều kiện kinh doanh và thời gian giải quyết thủ tục hành chính cũng được quy định rất cụ thể. Xét duyệt hồ sơ liên quan đến mỹ phẩm chỉ có 3 ngày, có những hồ sơ có thành phần phức tạp phải xin ý kiến chuyên gia nhưng vẫn phải bảo đảm thời gian, cũng rất áp lực đối với các cơ quan quản lý.

Nhấn mạnh điểm sáng thời gian qua là hoàn thiện thể chế, tuy nhiên, Bộ trưởng Đào Hồng Lan cũng cho rằng, đây vẫn là vấn đề còn nhiều thách thức. Trong vòng 3 tháng tới, các bộ, ngành, địa phương phải rà soát tổng thể các văn bản quy phạm pháp luật để tiếp tục điều chỉnh trong thời gian tới.

“Muốn bảo vệ cán bộ dám nghĩ, dám làm thì thể chế phải minh bạch, rõ ràng”, Bộ trưởng Đào Hồng Lan nhấn mạnh.

Các ĐBQH Đoàn Cà Mau tham gia phiên thảo luận Tổ 8

Từ thực tế giải quyết các vụ án tồn đọng, Bộ trưởng cho rằng, quan trọng là chúng ta rút ra được bài học gì và nếu xảy ra tình trạng tương tự thì có cơ chế để làm.

"Có những dự án đã sai phạm ngay từ khi ký kết hợp đồng, trong trường hợp này phải thừa nhận, chấp nhận sai phạm để đưa ra giải pháp tháo gỡ và những người tháo gỡ sai phạm được coi là không sai phạm, chứ không phải biết sai phạm mà vẫn làm. Chúng ta phải mạnh dạn, có giải pháp khắc phục vì lợi ích chung, chứ không thể để mãi một công trình lớn, sai phạm trường tồn cùng với thời gian. 5.000 dự án tồn đọng là 5.000 câu chuyện khác nhau, nếu không quyết tâm, thì không thể đưa nguồn lực vào thực tế được”, Bộ trưởng chia sẻ.