Thế giới thời đàm: G7 trước bài toán đồng thuận

Theo Bộ Ngoại giao Pháp, chương trình nghị sự tập trung vào những cuộc khủng hoảng quốc tế, vấn đề Ukraine, ổn định Trung Đông, bảo đảm an ninh năng lượng, nâng cao hiệu quả viện trợ nhân đạo và an ninh trí tuệ nhân tạo (AI). Đây đều là những vấn đề đòi hỏi sự phối hợp ở cấp độ quốc tế. Tuy nhiên, cùng quan tâm đến một thách thức không đồng nghĩa với việc các thành viên có chung phương thức giải quyết.

Ảnh minh họa: Stock Photo 

Vấn đề xung đột tại Ukraine là một ví dụ. Mỹ và các nước châu Âu đều quan tâm đến triển vọng chấm dứt xung đột, song vẫn có những khác biệt về phương thức thúc đẩy đàm phán, mức độ hỗ trợ Kiev và những bảo đảm an ninh trong tương lai. Reuters ngày 9-11 cho biết hội nghị G7 diễn ra trước thềm cuộc đàm phán ba bên giữa Mỹ, Nga và Ukraine dự kiến tổ chức tại Abu Dhabi (Các Tiểu vương quốc Arab thống nhất). Diễn biến này khiến các nước châu Âu đặc biệt quan tâm đến vai trò của mình trong tiến trình tìm kiếm giải pháp cho cuộc xung đột. Không chỉ khác biệt giữa Mỹ và châu Âu, sự thiếu thống nhất trong nội bộ châu Âu cũng là vấn đề đáng chú ý. Reuters dẫn cảnh báo của Thủ tướng Italy Giorgia Meloni rằng những sáng kiến ngoại giao riêng rẽ có thể khiến châu Âu mất đi tiếng nói trong tiến trình tìm kiếm giải pháp cho Ukraine.

Tại Trung Đông, những bất đồng cũng hiện hữu. Trong khi Washington và một số đồng minh trong G7 có những cách tiếp cận khác nhau đối với xung đột và biện pháp xử lý căng thẳng với Iran, các nước đều phải tính đến nguy cơ bất ổn lan rộng, ảnh hưởng đến an ninh hàng hải và nguồn cung năng lượng. Riêng vấn đề Lebanon, Pháp đang thúc đẩy một khuôn khổ an ninh mới có sự bảo trợ của Liên hợp quốc tại miền Nam nước này, trong khi Mỹ chưa thể hiện sự đồng thuận với một số đề xuất. Đây cũng là ví dụ cho thấy những khác biệt không chỉ nằm ở cách đánh giá tình hình mà còn liên quan trực tiếp đến cách thức giải quyết khủng hoảng.

Không chỉ dừng lại ở những điểm nóng địa chính trị, sự quan tâm dành cho an ninh AI và viện trợ nhân đạo cho thấy phạm vi hợp tác của G7 đang đứng trước những yêu cầu mới. AI mở ra nhiều cơ hội phát triển nhưng đồng thời đặt ra thách thức về an ninh, quản trị và kiểm soát rủi ro. Trong khi đó, các cuộc khủng hoảng nhân đạo đòi hỏi những giải pháp thiết thực nhằm bảo đảm nguồn lực cứu trợ cho người dân bị ảnh hưởng. Đây là những lĩnh vực mà hợp tác quốc tế có ý nghĩa quan trọng, bất kể khác biệt về lợi ích hay quan điểm chính trị.

Đáng chú ý, hội nghị lần này diễn ra trong bối cảnh chính sách đối ngoại của Mỹ tiếp tục thu hút sự quan tâm sau cuộc bầu cử giữa nhiệm kỳ. Theo Reuters, các nhà ngoại giao G7 muốn đánh giá liệu những thay đổi trong tương quan chính trị tại Mỹ có ảnh hưởng đến cách tiếp cận của chính quyền Tổng thống Donald Trump đối với Ukraine, Trung Đông và các đối tác quốc tế hay không. Diễn biến này cho thấy chính sách của một thành viên có ảnh hưởng lớn cũng có thể tác động đáng kể đến khả năng phối hợp chung của cả nhóm.

Thực tế, thách thức lớn nhất của G7 hiện nay là khả năng chuyển hóa những điểm bất đồng thành tương đồng, điểm tương đồng thành hành động cụ thể. Sự khác biệt về lợi ích và ưu tiên quốc gia là điều khó tránh khỏi trong quan hệ quốc tế, nhưng quan trọng là các thành viên có thể tìm được những lĩnh vực có chung lợi ích, chung tiếng nói, hạn chế bất đồng và phối hợp hiệu quả đến đâu.

Dẫu vậy, những khác biệt giữa các thành viên không có nghĩa là G7 giảm đi vai trò của mình. Ngược lại, khi các thách thức xuyên biên giới ngày càng gia tăng, nhu cầu duy trì đối thoại và phối hợp giữa các nền kinh tế phát triển càng trở nên cần thiết.

Hội nghị tại Paris có thể chưa hóa giải được mọi bất đồng, nhưng cũng cho thấy sức ảnh hưởng của G7 không chỉ được quyết định bởi tiềm lực kinh tế hay vị thế của từng thành viên, mà còn phụ thuộc vào khả năng tìm kiếm lợi ích chung và biến những cam kết thành hành động cụ thể. Đây cũng là thước đo vai trò của nhóm trước những thách thức quốc tế hiện nay.