Thế giới thời đàm: Khi 'lá chắn thép' hóa mong manh

Saudi Arabia sở hữu một trong những lực lượng quân sự được trang bị tốt nhất thế giới, với các hệ thống phòng không đa tầng tiên tiến. Theo tạp chí Forbes, Saudi Arabia đã chi khoảng 83 tỷ USD cho chi tiêu quốc phòng năm 2025, tương đương 6,5% GDP, trở thành quốc gia có chi tiêu quân sự lớn thứ 8 trên thế giới. Số tiền khổng lồ này được sử dụng để mua các khí tài quân sự hào nhoáng như máy bay chiến đấu F-15 và Eurofighter Typhoons. Saudi Arabia còn được bảo vệ bởi hệ thống tên lửa Patriot và Hệ thống Phòng thủ Tầm cao Giai đoạn cuối (THAAD). Giữa tháng 9 năm nay, Bộ Ngoại giao Mỹ cũng đã phê duyệt việc bán 48 máy bay F-35 cho Saudi Arabia, với tổng giá trị ước tính 24,3 tỷ USD.

Ở phía đối diện, kho vũ khí của Houthi đã được bổ sung đáng kể trong khoảng hơn chục năm trở lại đây. Máy bay không người lái và tên lửa của lực lượng này đã vươn tới tận Israel và như thực tế cho thấy có thể tấn công các mục tiêu cụ thể như sân bay và các cơ sở dầu mỏ của Saudi Arabia. Tuy nhiên, người ta vẫn tin rằng tiềm lực quân sự của Houthi không ăn nhằm gì so với “lá chắn thép” phòng không mà vương quốc dầu mỏ ở Trung Đông sở hữu.

Binh sĩ và phương tiện quân sự của Saudi Arabia tham gia một cuộc duyệt binh vào tháng 9-2026. Ảnh: AP 

Ấy vậy mà đến nay lực lượng Houthi được cho là khá thành công trong việc gây tổn thất cho Saudi Arabia. Gần đây, Houthi đã triển khai các đợt tấn công sâu vào lãnh thổ Saudi Arabia bằng tên lửa đạn đạo, tên lửa hành trình và máy bay không người lái. Kể từ tháng 9 đến nay, sân bay quốc tế King Khalid ở thủ đô Riyadh đã nhiều lần bị Houthi nhắm mục tiêu. Chỉ riêng vụ tấn công vào sân bay này hồi cuối tuần trước đã khiến ít nhất 12 người thiệt mạng và hơn 300 người khác bị thương, trở thành vụ tấn công gây thương vong nặng nề nhất mà Saudi Arabia phải hứng chịu trong vòng hơn một thập kỷ.

Những gợn sóng từ chiến trường cũng không chỉ dừng lại ở các chỉ số thiệt hại về mặt quân sự, mà đang đánh phá vào khuôn khổ “Tầm nhìn 2030” của Saudi Arabia – một kế hoạch tham vọng nhằm đưa đất nước này thoát khỏi sự phụ thuộc vào dầu mỏ và trở thành trung tâm tài chính, du lịch và đầu tư an toàn nhất khu vực, vốn dĩ phải dựa trên nền tảng cốt lõi là sự ổn định. Các cuộc tấn công gần đây của Houthi đang gây áp lực lên nền kinh tế Saudi Arabia nói chung, đe dọa hoạt động giao thương và hàng không, khiến thị trường chứng khoán của Saudi Arabia chao đảo và gây “sang chấn tâm lý” đối với các nhà đầu tư…

Thêm vào đó, mặc dù Saudi Arabia đã tự bảo vệ được mình khỏi những hậu quả kinh tế tồi tệ nhất từ cuộc chiến tranh Mỹ-Iran, nhưng việc lực lượng Houthi tham gia vào cuộc xung đột đã đặt các cơ sở hạ tầng chiến lược của nước này trước họng súng, trong đó đáng chú ý nhất là đường ống dẫn dầu Đông-Tây vốn đóng vai trò là tuyến huyết mạch “cứu cánh” sau cuộc khủng hoảng ở eo biển Hormuz.

Chiến lược của Houthi dường như mang một logic rất rõ ràng: Không cần một chiến thắng tuyệt đối và nhanh chóng trên chiến trường bằng sức mạnh cơ bắp, mà sử dụng những đòn đánh theo kiểu “mưa dầm thấm lâu” để bào mòn sức chịu đựng của Saudi Arabia, biến cuộc chiến hiện tại thành gánh nặng lâu dài với vương quốc dầu mỏ hùng mạnh.

Trong cuộc đua tiêu hao nguồn lực và thời gian ấy, bên nắm giữ lợi thế kinh tế và quân sự chưa chắc là đã bên chiến thắng!