Thí điểm mô hình trường học phát triển năng lực sáng tạo, hội nhập quốc tế

Giờ học tại Trường Tiểu học Võ Thị Sáu.

Tại Quyết định 1888/QĐ-BGDĐT ngày 30/6/2026 của Bộ GD&ĐT phê duyệt Chương trình mục tiêu quốc gia hiện đại hóa, nâng cao chất lượng giáo dục và đào tạo giai đoạn 2026-2035, một trong những nhiệm vụ đưa ra là thí điểm mô hình trường học phát triển năng lực sáng tạo, tư duy phản biện và hội nhập quốc tế.

Cụ thể, triển khai thí điểm mô hình trường học phát triển năng lực sáng tạo, tư duy phản biện và hội nhập quốc tế tại 544 cơ sở giáo dục mầm non, tiểu học, trung học cơ sở, trung học phổ thông, trung học phổ thông chuyên, trung học phổ thông thực hành và trung tâm giáo dục thường xuyên, trung tâm giáo dục nghề nghiệp - giáo dục thường xuyên (trung học cơ sở và trung học phổ thông) trên toàn quốc.

Theo kế hoạch, mỗi tỉnh, thành phố lựa chọn các cơ sở giáo dục đại diện cho vùng thuận lợi và khó khăn để triển khai thí điểm. Trong số các cơ sở tham gia, Trường Tiểu học Võ Thị Sáu (phường Buôn Ma Thuột, Đắk Lắk) xác định đây là cơ hội để tiếp tục đổi mới hoạt động giáo dục trên nền tảng nhà trường đã xây dựng.

Tạo môi trường để học sinh biết đặt câu hỏi, giải quyết vấn đề

Chia sẻ về việc triển khai thí điểm mô hình, bà Đặng Thị Hải Yến, Hiệu trưởng Trường Tiểu học Võ Thị Sáu, cho rằng đây là cơ hội có ý nghĩa đối với nhà trường.

Theo bà Hải Yến, mô hình tạo điều kiện để nhà trường tiếp tục chuyển từ dạy học theo hướng truyền thụ kiến thức sang phát triển phẩm chất, năng lực học sinh. Qua đó, học sinh được khuyến khích suy nghĩ, đặt câu hỏi, giải quyết vấn đề, mạnh dạn sáng tạo và hợp tác.

Việc tham gia thí điểm cũng giúp nhà trường phát huy những nền tảng đã có trong triển khai STEM, chuyển đổi số, ứng dụng AI, ngoại ngữ, hoạt động trải nghiệm và giáo dục kỹ năng. Đây là cơ sở để từng bước xây dựng môi trường học tập hiện đại, an toàn và hội nhập.

Trường Tiểu học Võ Thị Sáu hiện có một số thuận lợi khi triển khai mô hình. Đội ngũ giáo viên cơ bản đáp ứng yêu cầu, có kinh nghiệm đổi mới phương pháp dạy học; nhà trường cũng đã tổ chức các hoạt động thực tế về STEM, chuyển đổi số và ứng dụng AI trong dạy học. Cùng với đó là sự quan tâm của các cấp quản lý và đồng hành của cha mẹ học sinh.

Tuy nhiên, nhà trường cũng xác định một số khó khăn cần giải quyết. Cơ sở vật chất, thiết bị công nghệ và nguồn lực dành cho hoạt động trải nghiệm, STEM, ngoại ngữ cần tiếp tục được đầu tư. Giáo viên cần thêm thời gian và cơ hội tập huấn để tổ chức hiệu quả các hoạt động phát triển tư duy phản biện, sáng tạo và hội nhập.

Theo Hiệu trưởng Trường Tiểu học Võ Thị Sáu, thách thức quan trọng là bảo đảm việc triển khai thực chất, phù hợp với học sinh tiểu học, không biến mô hình thành một yêu cầu hình thức hoặc tạo thêm áp lực cho giáo viên, học sinh.

Học sinh Trường Tiểu học Võ Thị Sáu.

Triển khai từng bước, đánh giá từ sự tiến bộ của học sinh

Về lộ trình, nhà trường dự kiến triển khai theo từng bước, phù hợp điều kiện thực tế. Trước hết, trường sẽ rà soát hiện trạng đội ngũ, cơ sở vật chất, thiết bị và năng lực học sinh để xác định những nội dung cần ưu tiên.

Trong năm học 2026-2027, các nội dung phù hợp sẽ được đưa vào Kế hoạch giáo dục nhà trường và kế hoạch dạy học. Trọng tâm là dạy học phát triển năng lực, STEM/STEAM, hoạt động trải nghiệm, chuyển đổi số, sử dụng AI an toàn và có kiểm soát; đồng thời phát triển năng lực số, ngoại ngữ và kỹ năng giao tiếp, hợp tác cho học sinh.

Nhà trường cũng dự kiến xây dựng các hoạt động, chuyên đề và câu lạc bộ phù hợp; khuyến khích giáo viên đổi mới phương pháp, chia sẻ kinh nghiệm, khai thác học liệu số. Việc đánh giá học sinh được chú trọng theo hướng ghi nhận sự tiến bộ thông qua sản phẩm và quá trình học tập, thay vì chỉ dựa vào điểm số.

Sau mỗi giai đoạn, nhà trường sẽ tổ chức đánh giá, rút kinh nghiệm và điều chỉnh. Những cách làm hiệu quả sẽ được lựa chọn để tiếp tục triển khai ở phạm vi rộng hơn.

Để việc thí điểm đạt hiệu quả và có thể nhân rộng, Trường Tiểu học Võ Thị Sáu mong muốn Bộ GD&ĐT, Sở GD&ĐT có hướng dẫn cụ thể hơn về tiêu chí, nội dung, lộ trình và cách đánh giá mô hình, nhất là đối với cấp tiểu học.

Nhà trường cũng đề nghị được tạo điều kiện về tập huấn đội ngũ, cơ sở vật chất, thiết bị số, học liệu và các hoạt động kết nối, giao lưu, chia sẻ kinh nghiệm giữa các trường tham gia thí điểm.

Theo bà Hải Yến, để mô hình có thể nhân rộng, điều quan trọng là không chạy theo hình thức, không tạo thêm áp lực cho giáo viên và học sinh, mà phải xuất phát từ điều kiện thực tế của từng nhà trường.

“Trường Tiểu học Võ Thị Sáu rất mong được học hỏi, được đồng hành và được chia sẻ những kinh nghiệm thực tiễn trong quá trình thí điểm”, bà Hải Yến chia sẻ.

Qua đó, nhà trường hướng tới xây dựng môi trường giáo dục sáng tạo, hiện đại, an toàn, hội nhập và thực sự vì sự phát triển của học sinh.