Thị trường chứng khoán nhiều kỳ vọng, đầu tư cần chọn lọc

Thị trường chứng khoán được kỳ vọng tiếp tục có dư địa tăng trưởng nhờ triển vọng kinh tế và tiến trình nâng hạng. Cơ hội sẽ phân hóa theo chất lượng doanh nghiệp, trong khi những nhịp điều chỉnh có thể ảnh hưởng đáng kể đến hiệu quả đầu tư. Việc lựa chọn cổ phiếu vì thế cần đi cùng kỷ luật phân bổ vốn và quản trị danh mục.

Cơ hội tăng trưởng đi cùng sự phân hóa

Theo TS. Lê Đức Khánh, Giám đốc Phân tích Công ty cổ phần Chứng khoán VPS, thị trường chứng khoán Việt Nam năm 2027 có thể tiếp tục hưởng lợi từ triển vọng tăng trưởng kinh tế, đẩy mạnh giải ngân đầu tư công, thu hút vốn đầu tư trực tiếp nước ngoài (FDI) và phục hồi tiêu dùng. Những động lực này hỗ trợ hoạt động sản xuất, kinh doanh của doanh nghiệp. Cùng với đó, tiến trình nâng hạng có thể củng cố kỳ vọng của nhà đầu tư đối với triển vọng trung và dài hạn của thị trường.

Triển vọng kinh tế và tiến trình nâng hạng được kỳ vọng hỗ trợ thị trường chứng khoán. Ảnh: Đức Thanh

Triển vọng kinh tế và tiến trình nâng hạng được kỳ vọng hỗ trợ thị trường chứng khoán. Ảnh: Đức Thanh

Trong kịch bản của ông Khánh, VN-Index có thể dao động quanh vùng 1.850 - 1.900 điểm trong giai đoạn đầu năm 2027, trước khi có cơ hội vượt mốc 1.900 điểm và hướng tới vùng 2.000 điểm trong nửa cuối năm. Ông lưu ý, ngay trong xu hướng tăng dài hạn, thị trường vẫn có thể trải qua những nhịp điều chỉnh hoặc tích lũy kéo dài nhiều tháng. Khi kỳ vọng tăng trưởng đã phản ánh một phần vào giá cổ phiếu, nhà đầu tư cần kiên nhẫn với chiến lược đã xác lập và cân nhắc mức giá mua.

Về cơ hội đầu tư, ông Khánh đánh giá ngân hàng, dầu khí, logistics, bất động sản khu công nghiệp, thép, xây dựng và vật liệu là những nhóm ngành đáng chú ý. Tùy lĩnh vực, doanh nghiệp có thể hưởng lợi từ đầu tư công, dòng vốn FDI hoặc nhu cầu sản xuất, tiêu dùng phục hồi. Mức độ hưởng lợi sẽ khác nhau giữa các doanh nghiệp, tùy thuộc vào năng lực tài chính, hiệu quả hoạt động và khả năng kiểm soát chi phí. Đây cũng là những yếu tố có thể khiến triển vọng lợi nhuận và diễn biến giá cổ phiếu phân hóa ngay trong cùng một ngành.

Ở góc độ phân tích doanh nghiệp, ông Phan Lê Thành Long, Chủ tịch Cộng đồng Cố vấn Tài chính Việt Nam (VWA), cho rằng nhà đầu tư cần xác định nguyên nhân khiến cổ phiếu giảm giá trước khi đánh giá cơ hội. Với doanh nghiệp duy trì nền tảng kinh doanh tốt, áp lực bán trên diện rộng có thể đưa cổ phiếu về mức định giá hấp dẫn hơn. Trường hợp giá giảm do khó khăn về tài chính, quản trị hoặc pháp lý, nhà đầu tư cần đánh giá những vấn đề này có thể kéo dài bao lâu và ảnh hưởng thế nào đến kết quả kinh doanh.

Bên cạnh mức tăng trưởng lợi nhuận đã công bố, nhà đầu tư cần xem xét biến động hàng tồn kho, các khoản phải thu, nghĩa vụ nợ và khả năng tạo dòng tiền.

Phân bổ vốn theo mục tiêu đầu tư

Theo ông Long, nhà đầu tư thường bắt đầu bằng việc tìm cổ phiếu để mua rồi mới tính đến số vốn phân bổ và thời gian nắm giữ. Ông đề xuất xác định trước mục tiêu tài chính, thời hạn đầu tư và mức thua lỗ có thể chấp nhận. Những yếu tố này là cơ sở để quyết định tỷ trọng cổ phiếu, lượng tiền mặt cần duy trì và số vốn dành cho từng khoản đầu tư.

Từ danh sách theo dõi, nhà đầu tư có thể chọn khoảng 5 - 12 cổ phiếu phù hợp với chiến lược. Để đánh giá mức độ phân tán rủi ro, cần xem cả tỷ trọng vốn và mức độ phụ thuộc của các doanh nghiệp vào cùng một chu kỳ kinh doanh. Một danh mục có nhiều mã nhưng phần lớn vốn tập trung vào một ngành vẫn có thể giảm mạnh khi triển vọng của ngành đó xấu đi.

Ba chỉ tiêu cần đọc cùng lợi nhuận

Các chuyên gia cho rằng hàng tồn kho, các khoản phải thu và dòng tiền từ hoạt động kinh doanh giúp nhà đầu tư kiểm tra chất lượng lợi nhuận doanh nghiệp công bố. Tồn kho tăng có thể phục vụ kế hoạch mở rộng sản xuất hoặc phản ánh sức tiêu thụ chậm, tùy diễn biến doanh thu và chu kỳ kinh doanh. Các khoản phải thu tăng nhanh hơn doanh thu đặt ra câu hỏi về thời gian thu tiền bán hàng. Nếu lợi nhuận tăng nhưng dòng tiền kinh doanh suy yếu qua nhiều kỳ, nhà đầu tư cần tìm hiểu nguyên nhân và đánh giá khả năng đáp ứng nghĩa vụ nợ trước khi quyết định mua cổ phiếu.

Việc phân bổ vốn cũng cần tính đến vai trò của từng khoản đầu tư. Chẳng hạn, danh mục hướng tới mức tăng trưởng vừa phải có thể dành tỷ trọng lớn cho doanh nghiệp vốn hóa lớn, hoạt động ổn định, bố trí một phần cho cổ phiếu trả cổ tức tiền mặt và dành tỷ trọng phù hợp cho các cơ hội tăng trưởng có mức biến động cao hơn. Tỷ trọng từng nhóm và phần tiền mặt có thể thay đổi theo nhu cầu sử dụng vốn của nhà đầu tư.

Ông Long cũng phân biệt giữa tái cân bằng và tái cấu trúc danh mục. Tái cân bằng nhằm đưa các khoản đầu tư về tỷ trọng mục tiêu sau khi biến động giá làm thay đổi cơ cấu vốn. Chẳng hạn, một cổ phiếu tăng mạnh có thể chiếm tỷ trọng vượt giới hạn đã đặt ra dù triển vọng doanh nghiệp vẫn tích cực. Tái cấu trúc được xem xét khi cơ sở của quyết định đầu tư thay đổi, chẳng hạn triển vọng kinh doanh suy yếu hoặc điều kiện kinh tế tác động bất lợi đến ngành. Khi đó, mức giá mua ban đầu ít có ý nghĩa bằng triển vọng của khoản đầu tư tại thời điểm rà soát.

Bà Thái Thị Việt Trinh, chuyên gia đầu tư cao cấp Saigon Capital, cho rằng danh mục vận hành theo các quy tắc rõ ràng có thể giúp hạn chế quyết định mua bán theo cảm xúc. Các tiêu chí về thanh khoản, tỷ lệ cổ phiếu tự do chuyển nhượng, giới hạn tỷ trọng từng mã và thời điểm rà soát cần được xác định từ đầu. Giới hạn tỷ trọng giúp kiểm soát mức độ tập trung vốn, còn lịch rà soát giúp nhà đầu tư tránh giao dịch quá thường xuyên trước những biến động nhỏ.

Theo bà Trinh, nhà đầu tư có thể kết hợp phần danh mục quản lý theo chiến lược thụ động với phần đầu tư chủ động để tìm kiếm lợi nhuận vượt trội. Với mỗi phần, kết quả cần được xem xét trên cả hai phương diện lợi nhuận và rủi ro. Khi cơ hội phân hóa giữa các doanh nghiệp, hiệu quả đầu tư phụ thuộc vào chất lượng cổ phiếu được chọn, mức giá mua và tỷ trọng vốn dành cho từng khoản đầu tư.

Tấn Minh

Nguồn Thời báo Tài chính: https://thoibaotaichinhvietnam.vn/thi-truong-chung-khoan-nhieu-ky-vong-dau-tu-can-chon-loc-207287-207287.html