Nuôi hươu sao – Hướng đi mới trong phát triển kinh tế ở Thạch Xuân
Từ lợi thế về điều kiện tự nhiên và nhu cầu thị trường, nuôi hươu sao đang mở ra hướng phát triển kinh tế mới ở xã Thạch Xuân (Hà Tĩnh), góp phần đa dạng hóa vật nuôi, tạo sinh kế và nâng cao đời sống cho người dân.
Trên diện tích 2 ha đất đồi trước đây chủ yếu trồng keo, gia đình ông Dương Hữu Phúc (thôn Nam Sơn, xã Thạch Xuân) đã mạnh dạn chuyển đổi sang phát triển chăn nuôi hươu sao kết hợp trồng cau. Bắt đầu cải tạo vườn đồi từ tháng 5/2025, ông Phúc đầu tư khoảng 1 tỷ đồng xây dựng hệ thống chuồng trại rộng hơn 500 m², mua con giống và quy hoạch lại diện tích sản xuất. Đến nay, đàn hươu của gia đình đã phát triển lên 17 con, trong đó 4 con đã cho thu hoạch lứa nhung đầu tiên, mang về lợi nhuận khoảng 40 triệu đồng.

Gia đình ông Phúc đầu tư gần 1 tỷ đồng xây dựng chuồng trại và mua con giống phục vụ chăn nuôi hươu.
Ông Dương Hữu Phúc chia sẻ: “Hươu sao là vật nuôi có nhiều lợi thế bởi tập tính sạch sẽ, ít gây ô nhiễm môi trường, nguồn thức ăn tương đối dễ tìm, có thể tận dụng các loại cây sẵn có trên đất đồi như cỏ, lá sung, lá sắn... Đây cũng là cơ sở để gia đình tính toán mở rộng quy mô chăn nuôi, đồng thời trồng hơn 2.000 gốc cau nhằm đa dạng hóa nguồn thu, khai thác hiệu quả tiềm năng đất vườn đồi”.
Cùng lựa chọn hươu sao làm vật nuôi mở hướng phát triển kinh tế, anh Nguyễn Đình Đức (thôn Tây Điền, xã Thạch Xuân) hiện đang thử nghiệm mô hình với 4 con hươu. Có kinh nghiệm trong chăn nuôi, anh Đức không phát triển đơn lẻ mà kết hợp nuôi hươu với các vật nuôi truyền thống như bò sinh sản, gà và lợn thịt, hướng đến đa dạng hóa nguồn thu, hạn chế rủi ro trong sản xuất.


Từ quy mô nhỏ lẻ đến chăn nuôi tập trung, nhiều hộ dân xã Thạch Xuân từng bước nâng cao thu nhập, vươn lên làm giàu từ mô hình nuôi hươu.
Tuy nhiên, theo anh Đức, nuôi hươu sao có những yêu cầu kỹ thuật riêng, từ thiết kế chuồng trại bảo đảm thông thoáng, sạch sẽ đến lựa chọn, cung cấp nguồn thức ăn phù hợp. Việc nắm vững tập tính và quy trình chăm sóc là yếu tố quan trọng để đàn hươu sinh trưởng tốt, từng bước nâng cao hiệu quả kinh tế.
“Chuồng nuôi hươu phải luôn sạch sẽ, thông thoáng, tránh ẩm ướt; thức ăn chủ yếu là các loại lá cây, cỏ tự nhiên nên có thể tận dụng nguồn sẵn có tại địa phương. Tuy nhiên, phải lựa chọn thức ăn phù hợp, bảo đảm sạch và không bị nấm mốc. Đây là vật nuôi có giá trị kinh tế, nhưng để chăn nuôi hiệu quả, người nuôi cần kiên trì tìm hiểu kỹ thuật, theo dõi tập tính và chăm sóc đúng cách. Trước mắt, tôi muốn nuôi thử nghiệm, tích lũy kinh nghiệm rồi mới tính đến mở rộng đàn” – anh Đức cho biết.

Cùng với nuôi hươu, anh Nguyễn Đình Đức (bên trái) còn kết hợp chăn nuôi bò sinh sản và lợn thịt.
Bà Nguyễn Thị Lộc (thôn Nam Hương, xã Thạch Xuân) chia sẻ: “Gia đình tôi bắt đầu nuôi hươu từ năm 2022 với quy mô ban đầu 10 con. Hằng năm, hươu có thể cho khai thác nhung một lần vào chính vụ; nếu thể trạng tốt, có thể khai thác thêm một lứa nhung trái với sản lượng thấp hơn. Hiện nay, nhung hươu có giá khoảng 1,2-1,5 triệu đồng/lạng, mang lại nguồn thu khá ổn định cho gia đình”.
Là vùng đất bán sơn địa, có điều kiện tự nhiên đa dạng, Thạch Xuân luôn chú trọng lựa chọn những mô hình sản xuất phù hợp với thổ nhưỡng, khí hậu nhằm khai thác hiệu quả tiềm năng đất đai, nâng cao thu nhập cho người dân. Trong những năm gần đây, bên cạnh các vật nuôi truyền thống, hươu sao đang dần trở thành hướng chăn nuôi được nhiều hộ dân quan tâm, lựa chọn nhờ khả năng thích nghi với điều kiện địa phương và giá trị kinh tế từ sản phẩm nhung hươu.


Nuôi hươu bước đầu cho thấy sự phù hợp với điều kiện thổ nhưỡng, khí hậu của vùng đất bán sơn địa xã Thạch Xuân.
Ông Nguyễn Văn Hân – Chuyên viên Phòng Kinh tế, UBND xã Thạch Xuân cho biết: “Việc lựa chọn vật nuôi phù hợp với điều kiện tự nhiên, khả năng đầu tư của từng hộ là yếu tố quan trọng để phát triển kinh tế bền vững. Hươu sao là một trong những vật nuôi có giá trị kinh tế khá. Hiện toàn xã có gần 15 mô hình chăn nuôi hươu với quy mô nhỏ và vừa. Thời gian tới, địa phương sẽ tiếp tục theo dõi, đánh giá hiệu quả thực tế của các mô hình, hướng dẫn người dân về kỹ thuật chăm sóc, phòng bệnh và tìm kiếm thị trường tiêu thụ; từ đó có cơ sở khuyến khích, nhân rộng những mô hình phù hợp”.
Từ sự chủ động chuyển đổi cơ cấu vật nuôi, mạnh dạn đầu tư phát triển sản xuất của người dân, cùng sự đồng hành, hỗ trợ của cấp ủy, chính quyền địa phương, kinh tế nông thôn xã Thạch Xuân đang từng bước có những chuyển biến tích cực. Hiện nay, tỷ lệ hộ nghèo toàn xã còn 3,14%, hộ cận nghèo còn 2,31%; thu nhập bình quân đầu người đạt 60,5 triệu đồng/người/năm. Trong bức tranh phát triển kinh tế ấy, nuôi hươu sao đang từng bước khẳng định tiềm năng, mở thêm hướng đa dạng hóa sinh kế, nâng cao thu nhập cho người dân.

