Thị trường chứng khoán tìm điểm tựa từ nền tảng vĩ mô và điểm sáng đầu tư

Bức tranh lạm phát và phản ứng "rất quá đà" của thị trường

Gần đây, những biến động mạnh từ tình hình chiến sự tại Trung Đông và đà tăng của giá xăng dầu đã tạo ra tâm lý hoảng loạn, dẫn đến những phiên giảm điểm kỷ lục trên thị trường chứng khoán. Tuy nhiên, theo đánh giá từ chuyên gia Phạm Lưu Hưng - Giám đốc Trung tâm phân tích, CTCP Chứng khoán SSI, phản ứng này không chỉ là quá đà mà thực sự đang "rất quá đà", khi mà hầu hết các cổ phiếu bị bán tháo chung dù chưa hề chịu tác động thực tế nào đến hoạt động kinh doanh cốt lõi.

Để cân đong đo đếm rủi ro, ông Phạm Lưu Hưng đã dẫn chứng những con số thực tế từ báo cáo chiến lược tháng 3 mang tên "Marching Ahead" (Tháng ba tiến bước) của SSI Research. Ở kịch bản cơ sở, chuyên gia này tính toán, nếu giá dầu duy trì quanh mức 90 USD/thùng trong vòng 2 tháng tới, chỉ số CPI sẽ chỉ tăng thêm khoảng 0,62%. Khi đó, lạm phát cả năm sẽ rơi vào khoảng 4,12%, hoàn toàn nằm trong ngưỡng kiểm soát an toàn của Chính phủ. Rủi ro lớn chỉ thực sự xuất hiện trong kịch bản rất xấu: Giá dầu Brent chạm mốc 100 USD/thùng và neo cao liên tục trong 4 tháng (từ tháng 3 đến tháng 6). Chỉ khi đó, CPI mới có nguy cơ vượt ngưỡng 4 đến 4,5% để lên mức 5,06%.

Do đó, ông Hưng nhấn mạnh rằng những biến động thị trường mang tính chất tâm lý một vài phiên là không đủ cơ sở để hoảng loạn và thậm chí phiên giảm điểm sâu lại là một cơ hội mua rất hiếm có.

Dư địa chính sách và những động lực tăng trưởng bền bỉ

Về mặt chính sách vĩ mô, chuyên gia Phạm Lưu Hưng nhận định, dù Cục Dự trữ Liên bang Mỹ (Fed) có thể trì hoãn việc giảm lãi suất do giá dầu biến động, tạo áp lực nhất định lên tỷ giá và các thị trường mới nổi như Việt Nam, Ngân hàng Nhà nước hiện vẫn chưa cần thiết phải nới lỏng thêm chính sách tiền tệ trong bối cảnh đầu quý 1. Thay vào đó, dư địa điều hành sẽ dựa nhiều vào "tấm khiên" chính sách tài khóa. Ông Hưng dẫn chứng các biện pháp như việc giảm thuế bảo vệ môi trường đối với xăng dầu xuống 0% hoặc Bộ Công Thương linh hoạt điều chỉnh thông tư sử dụng Quỹ bình ổn nếu giá xăng dầu biến động trên 20% mỗi tháng.

Nhìn vào nội tại, ông Phạm Lưu Hưng cho rằng, các động lực tăng trưởng kinh tế của Việt Nam vẫn đang vận hành đúng kỳ vọng. Mục tiêu tăng trưởng quanh mức 8% trong quý 1 là con số hợp lý trong bối cảnh hiện tại, tạo đà để tăng tốc dần vào các quý sau.

Đáng chú ý, chuyên gia SSI Research chỉ ra rằng tình trạng nhập siêu liên tục với mức tăng gần 30% trong hai tháng đầu năm thực chất là một tín hiệu rất tích cực. Hơn 90% lượng hàng nhập khẩu này (như linh kiện điện tử, chip, hàng hóa cơ bản) là bước chuẩn bị đầu vào để phục vụ hoạt động gia công, lắp ráp và xuất khẩu bùng nổ trong quý 2 và quý 3/2026. Do khối FDI nắm giữ phần lớn hoạt động này, áp lực lên tỷ giá là không đáng kể. Ngoài ra, kỳ vọng giải ngân đầu tư công sẽ được đẩy mạnh quyết liệt trong tháng 3 nhằm giải quyết các nguồn vốn chuyển nguồn từ năm 2025 sang, sẽ tạo thêm xung lực mạnh mẽ cho nền kinh tế.

Đừng để tâm lý "Downtrend" che mờ các điểm sáng đầu tư

Trên thị trường tài chính, Hồ Hữu Tuấn Hiếu - Chuyên gia Chiến lược Đầu tư, Trung tâm tư vấn và Phân tích đầu tư SSI Research chia sẻ góc nhìn khách quan rằng, việc sử dụng các chỉ báo phân tích kỹ thuật (như gãy đường MA hay trendline dài hạn) để xác nhận xu hướng "downtrend" thường bị nhiễu loạn nặng nề trong các giai đoạn biến động thông tin đột biến. Bài học lịch sử từ đợt bán tháo vì căng thẳng thuế quan năm 2025 hay cú sốc Covid-19 tháng 3/2020 cho thấy: thị trường từng giảm phá vỡ mọi ngưỡng hỗ trợ, nhưng sau đó nhanh chóng phục hồi và thiết lập một "uptrend" mới mạnh mẽ khi yếu tố nhiễu thông tin qua đi.

Vậy dòng tiền nên hướng về đâu? Dưới lăng kính chuyên môn của ông Phạm Lưu Hưng, cơ hội đang mở ra tại một số nhóm ngành then chốt.

Chẳng hạn với ngành ngân hàng, dòng vốn thông minh vẫn ưu tiên các mã như CTG, MBB, Vietcombank, VPBank và HDBank. Chuyên gia SSI Research cho biết, đây là những nhà băng được hưởng lợi nhờ được cấp room tín dụng cao (do tham gia hỗ trợ hệ thống ngân hàng yếu kém) và sở hữu mức định giá P/B rất hấp dẫn, đơn cử như P/B forward năm 2026 của VPBank chỉ xấp xỉ 1.

Với chứng khoán và công nghệ, câu chuyện nâng hạng thị trường đang là "chất xúc tác" lớn. Các công ty chứng khoán và cổ phiếu công nghệ đầu ngành như FPT đang thu hút dòng tiền ngắn hạn trước thềm công bố đánh giá của tổ chức FTSE vào ngày 8/4 sắp tới.

Đối với bán lẻ - tiêu dùng, dù ông Hưng lưu ý mức tăng trưởng tiêu dùng 2 tháng đầu năm khá ảm đạm (chỉ đạt 4,5% sau khi loại trừ lạm phát), nhưng sự phục hồi được kỳ vọng sẽ bứt phá trong nửa cuối năm. Các chính sách hỗ trợ như nới lỏng kỳ hạn vay tiêu dùng từ 1 năm lên 2 năm, cùng nỗ lực kiềm chế giá xăng dầu sẽ là bệ phóng cho các doanh nghiệp bán lẻ hiện đại và tiêu dùng thiết yếu, đưa các cổ phiếu như Vinamilk, Masan, hay Mobile World vào danh sách khuyến nghị của SSI Research.

Cũng theo ông Hưng, ngành bất động sản (với các đại diện như Khang Điền, Nam Long) đang chứng kiến định giá lùi sâu về sát vùng đáy lịch sử thời Covid, tuy nhiên nhà đầu tư chỉ nên đưa vào diện theo dõi để chờ đợi tín hiệu phục hồi rõ nét hơn từ quý 2. Đối với ngành dầu khí, dù triển vọng giá trung bình năm 2026 sẽ cao hơn năm 2025 cùng với những cải cách về quy hoạch năng lượng, vì vậy việc mua đuổi giá dựa trên thông tin chiến sự ngắn hạn là cực kỳ rủi ro.

Trần Hương