Thị trường chứng khoán Việt Nam từng bước phát triển minh bạch và bền vững hơn

Với quy mô ngày càng mở rộng và vai trò dẫn vốn cho nền kinh tế ngày càng rõ nét, thị trường chứng khoán Việt Nam đang được định hướng phát triển theo chiều sâu, minh bạch và bền vững hơn. Nhiều giải pháp đồng bộ từ hoàn thiện pháp lý, nâng hạng thị trường đến phát triển sản phẩm mới... đang được triển khai để mở rộng dư địa tăng trưởng trong giai đoạn tới.

Ngày 26/5/2026, tại trụ sở Ủy ban Chứng khoán Nhà nước (UBCKNN), Bộ trưởng Bộ Tài chính Ngô Văn Tuấn đã có buổi làm việc với UBCKNN về tình hình thực hiện nhiệm vụ trọng tâm 5 tháng đầu năm 2026 và phương hướng triển khai mục tiêu, nhiệm vụ trong thời gian tới.

Cùng dự buổi làm việc có Thứ trưởng Bộ Tài chính Nguyễn Đức Chi cùng đại diện lãnh đạo các Cục, Vụ, đơn vị thuộc Bộ; về phía UBCKNN có Chủ tịch UBCKNN Vũ Thị Chân Phương, các Phó Chủ tịch UBCKNN, đại diện các Sở Giao dịch chứng khoán, Tổng công ty Lưu ký và Bù trừ chứng khoán Việt Nam (VSDC)…

Bộ trưởng Bộ Tài chính Ngô Văn Tuấn phát biểu chỉ đạo tại buổi làm việc. Ảnh: Mạnh Tuấn

Bộ trưởng Bộ Tài chính Ngô Văn Tuấn phát biểu chỉ đạo tại buổi làm việc. Ảnh: Mạnh Tuấn

Thị trường chứng khoán duy trì đà tăng trưởng

Báo cáo tại buổi làm việc, Chủ tịch UBCKNN Vũ Thị Chân Phương cho biết, mặc dù chịu tác động từ nhiều yếu tố bất lợi của kinh tế và địa chính trị toàn cầu, thị trường chứng khoán (TTCK) Việt Nam vẫn duy trì được đà tăng trưởng. Quy mô vốn hóa thị trường cổ phiếu hiện đạt khoảng 432 tỷ USD, tương đương 84,4% GDP năm 2025, vượt quy mô thị trường Philippines và từng bước tiệm cận các thị trường lớn trong khu vực ASEAN như Thái Lan, Malaysia.

Về huy động vốn, năm 2025 tổng giá trị huy động qua TTCK Việt Nam đạt hơn 187 nghìn tỷ đồng, trong khi huy động qua trái phiếu doanh nghiệp riêng lẻ đạt 557 nghìn tỷ đồng.

Riêng 4 tháng đầu năm 2026, huy động vốn qua TTCK đạt gần 85 nghìn tỷ đồng, tăng 52% so với cùng kỳ năm trước; huy động qua trái phiếu doanh nghiệp riêng lẻ đạt 60,5 nghìn tỷ đồng, tăng 42%.

Thanh khoản thị trường cổ phiếu tiếp tục duy trì ở mức cao với giá trị giao dịch bình quân khoảng 1,16 tỷ USD/phiên, thuộc nhóm dẫn đầu ASEAN. Trong khi đó, thị trường trái phiếu tiếp tục tăng trưởng ổn định với tổng giá trị niêm yết gần 2,7 triệu tỷ đồng, tương đương 20,8% GDP năm 2025.

Thị trường chứng khoán phái sinh cũng ghi nhận diễn biến tích cực với khối lượng giao dịch bình quân gần 244 nghìn hợp đồng/phiên, tăng 15,6% so với năm trước.

Quang cảnh buổi làm việc. Ảnh: Mạnh Tuấn

Quang cảnh buổi làm việc. Ảnh: Mạnh Tuấn

Theo Chủ tịch UBCKNN, trên cơ sở kế hoạch được các doanh nghiệp công bố tại đại hội đồng cổ đông, trong những tháng còn lại của năm 2026, tổng giá trị vốn dự kiến huy động qua TTCK có thể đạt khoảng 420,4 nghìn tỷ đồng, cao gấp hơn hai lần so với năm 2025. Nhiều doanh nghiệp lớn cũng đang tích cực triển khai kế hoạch IPO ngay trong năm nay.

Thực hiện chủ trương của Đảng và Chính phủ về việc phấn đấu thúc đẩy tăng trưởng kinh tế bình quân đạt từ 10%/năm trở lên trong giai đoạn 2026 - 2030, UBCKNN xác định nhiệm vụ đối với thị trường chứng khoán là rất nặng nề. Ngoài việc phải tiếp tục duy trì sự phát triển ổn định, minh bạch, bảo vệ quyền lợi của các chủ thể tham gia thị trường, UBCKNN đặt ra những nhiệm vụ rất cụ thể như: phấn đấu trong giai đoạn 2026 - 2030, tổng giá trị vốn huy động qua TTCK đạt khoảng 5,4 triệu tỷ đồng (chưa bao gồm trái phiếu chính phủ); thu hút các doanh nghiệp lớn, dự án dài hạn từng bước dịch chuyển huy động vốn sang TTCK; đẩy mạnh phát triển thị trường trái phiếu doanh nghiệp, cơ cấu lại nhà đầu tư và phát triển ngành quỹ.

Để hiện thực hóa mục tiêu này, UBCKNN đang triển khai đồng bộ nhiều giải pháp như hoàn thiện thể chế, đẩy nhanh sửa đổi Luật Chứng khoán và các văn bản hướng dẫn thi hành; tiếp tục cải cách thủ tục hành chính, cải thiện môi trường đầu tư kinh doanh; thúc đẩy chuyển đổi số và hiện đại hóa hạ tầng công nghệ thông tin phục vụ quản lý, giám sát thị trường.

Cơ quan quản lý cũng xác định phát triển nguồn cung và cầu trên thị trường là nhiệm vụ trọng tâm. Đối với nguồn cung, UBCKNN sẽ đẩy mạnh IPO gắn với niêm yết, thúc đẩy cổ phần hóa, thoái vốn nhà nước, khuyến khích doanh nghiệp lớn và doanh nghiệp FDI niêm yết trên thị trường. Đồng thời, nhiều sản phẩm tài chính mới như trái phiếu xanh, trái phiếu bền vững, quỹ ETF, quỹ đầu tư bất động sản, quỹ hưu trí tự nguyện… sẽ tiếp tục được phát triển nhằm mở rộng quy mô và chiều sâu thị trường.

Ở chiều cầu đầu tư, UBCKNN sẽ tập trung phát triển nhà đầu tư tổ chức, nâng cao chất lượng nhà đầu tư cá nhân thông qua đào tạo và phổ biến kiến thức về chứng khoán; đồng thời tiếp tục triển khai các giải pháp nhằm duy trì các tiêu chí nâng hạng của FTSE và hướng tới đáp ứng các tiêu chí của MSCI để thu hút mạnh hơn dòng vốn ngoại.

Hướng tới thứ hạng cao hơn, mở rộng dư địa phát triển

Phát biểu tại buổi làm việc, Thứ trưởng Bộ Tài chính Nguyễn Đức Chi đánh giá, thị trường chứng khoán thời gian qua đã từng bước phát triển theo hướng minh bạch, nâng cao chất lượng và đi vào chiều sâu.

Theo Thứ trưởng Nguyễn Đức Chi, một trong những dấu mốc quan trọng của ngành chứng khoán là công tác nâng hạng thị trường. Việt Nam đã đáp ứng các tiêu chí để nâng hạng từ thị trường cận biên lên thị trường mới nổi thứ cấp theo tiêu chuẩn FTSE Russell, qua đó tạo nền tảng thu hút mạnh dòng vốn quốc tế trong thời gian tới.

Bên cạnh đó, Thứ trưởng nhấn mạnh quyết tâm hoàn thiện và vận hành hiệu quả hệ thống công nghệ thông tin mới (KRX) cho thị trường chứng khoán, tạo nền tảng hạ tầng đáp ứng yêu cầu phát triển hiện nay, đồng thời tiếp tục nâng cấp hạ tầng công nghệ trong giai đoạn tới.

Ngoài ra, theo Thứ trưởng Nguyễn Đức Chi, kết quả công tác thanh tra, kiểm tra, giám sát thời gian qua cho thấy quyết tâm xử lý nghiêm các hành vi vi phạm. Đây cũng là yếu tố quan trọng góp phần nâng cao chất lượng và cải thiện tính minh bạch của thị trường.

Thứ trưởng Bộ Tài chính Nguyễn Đức Chi phát biểu tại buổi làm việc. Ảnh: Mạnh Tuấn

Thứ trưởng Bộ Tài chính Nguyễn Đức Chi phát biểu tại buổi làm việc. Ảnh: Mạnh Tuấn

Về nhiệm vụ trong thời gian tới, Thứ trưởng yêu cầu ngành Chứng khoán tiếp tục duy trì thị trường vận hành an toàn, minh bạch, tăng cường giám sát và nâng cao chất lượng thị trường để duy trì kết quả nâng hạng, đồng thời hướng tới đáp ứng các tiêu chí cao hơn của MSCI, đặc biệt là các yêu cầu liên quan đến quản trị công ty và công bố thông tin.

Bên cạnh đó, cơ quan quản lý cần tiếp tục chú trọng công tác đào tạo, cơ cấu lại nhà đầu tư nhằm hướng thị trường phát triển theo chiều sâu và bền vững hơn. Cùng với đó, tiếp tục rà soát, sửa đổi Luật Chứng khoán và các nghị định liên quan nhằm đáp ứng yêu cầu phù hợp với bối cảnh mới.

Ngoài ra, cần nghiên cứu và thúc đẩy triển khai thêm các sản phẩm phái sinh, khẩn trương vận hành thị trường tài sản mã hóa, sớm đưa sàn giao dịch các-bon vào hoạt động, xây dựng sàn dành cho doanh nghiệp khởi nghiệp sáng tạo…/.

Tấn Minh

Nguồn Thời báo Tài chính: https://thoibaotaichinhvietnam.vn/thi-truong-chung-khoan-viet-nam-tung-buoc-phat-trien-minh-bach-va-ben-vung-hon-197935.html