Thị trường lao động ngoài nước tăng trưởng tích cực

5 tháng đầu năm, cả nước đã đưa được 53.159 lao động đi làm việc ở nước ngoài theo hợp đồng.

Thị trường tiếp tục khởi sắc

Theo Cục Quản lý lao động ngoài nước (Bộ Nội vụ), 5 tháng đầu năm, cả nước đã đưa 53.159 lao động đi làm việc ở nước ngoài theo hợp đồng, đạt 47,5% kế hoạch năm. Đây là tín hiệu tích cực cho thấy nhu cầu tiếp nhận lao động Việt Nam tại nhiều thị trường truyền thống vẫn duy trì ở mức cao.

Nhật Bản tiếp tục là thị trường tiếp nhận lao động Việt Nam lớn nhất với 24.030 người, tiếp theo là Đài Loan (Trung Quốc) với 21.104 lao động và Hàn Quốc với 3.217 lao động.

Đáng chú ý, Nhật Bản đang tiếp tục mở rộng nhu cầu tuyển dụng. Ngoài 16 lĩnh vực hiện có trong Chương trình Lao động kỹ năng đặc định (SSW), thị trường này bổ sung thêm 3 lĩnh vực mới gồm cung cấp đồ vải, kho vận hậu cần và tuần hoàn tài nguyên, nâng tổng số lĩnh vực tiếp nhận lên 19. Từ năm 2027, Nhật Bản cũng sẽ triển khai Chương trình Việc làm phát triển kỹ năng (ESD), mở ra thêm nhiều cơ hội cho lao động Việt Nam tham gia thị trường lao động chất lượng cao.

Không chỉ góp phần giải quyết việc làm, hoạt động đưa lao động đi làm việc ở nước ngoài còn giúp người lao động nâng cao tay nghề, tiếp cận công nghệ tiên tiến và kinh nghiệm làm việc quốc tế... qua đó đóng góp tích cực cho phát triển kinh tế - xã hội trong nước.

Vẫn còn nhiều nguy cơ

Bên cạnh những kết quả tích cực, Bộ Nội vụ cho biết tình trạng lừa đảo trong lĩnh vực đưa người lao động đi làm việc ở nước ngoài vẫn diễn biến phức tạp với nhiều thủ đoạn ngày càng tinh vi. Theo báo cáo tổng kết thi hành Luật Người lao động Việt Nam đi làm việc ở nước ngoài theo hợp đồng, Bộ Nội vụ cho biết tình trạng cá nhân, tổ chức không có giấy phép nhưng vẫn tổ chức tuyển chọn, đưa người lao động đi làm việc ở nước ngoài; tình trạng cho mượn giấy phép, mạo danh doanh nghiệp (DN) được cấp phép để lừa đảo người lao động... vẫn diễn biến phức tạp. Đặc biệt, các hình thức lừa đảo qua mạng xã hội, website giả mạo DN xuất khẩu lao động xuất hiện ngày càng nhiều, gây khó khăn cho công tác kiểm soát. Qua thanh tra, kiểm tra, cơ quan quản lý đã phát hiện nhiều vi phạm như hoạt động dịch vụ không có giấy phép; cho mượn, cho thuê giấy phép; không trực tiếp tuyển chọn lao động; thu phí trái quy định; không tổ chức giáo dục định hướng cho người lao động; tuyển dụng lao động đi làm việc tại những thị trường hoặc ngành nghề chưa được cấp phép.

Bộ Nội vụ cho biết, một trong những nguyên nhân dẫn đến tình trạng này là công tác thanh tra, kiểm tra tại một số địa phương chưa được thực hiện thường xuyên, chế tài xử phạt ở một số hành vi chưa đủ sức răn đe. Bên cạnh đó, một số quy định pháp luật còn tồn tại khoảng trống, tạo điều kiện cho các đối tượng lợi dụng để "lách luật".

Trước thực trạng trên, Bộ Nội vụ đang lấy ý kiến dự thảo Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Người lao động Việt Nam đi làm việc ở nước ngoài theo hợp đồng nhằm khắc phục những bất cập phát sinh sau hơn 5 năm triển khai.

Một trong những nội dung đáng chú ý là mở rộng phạm vi quản lý từ chi nhánh đến các địa điểm kinh doanh được giao thực hiện hoạt động dịch vụ đưa người lao động đi làm việc ở nước ngoài. Các đơn vị này sẽ phải cập nhật thông tin đầy đủ trên hệ thống cơ sở dữ liệu quốc gia, giúp người lao động dễ dàng tra cứu, nhận diện DN hợp pháp.

Đặc biệt, dự thảo luật bổ sung nhiều quy định nhằm ngăn chặn tình trạng DN vi phạm "thay tên đổi chủ" để tiếp tục hoạt động. Theo đó, DN từng bị thu hồi giấy phép sẽ không được cấp lại giấy phép trong thời hạn 5 năm. Đồng thời, người đại diện theo pháp luật, chủ sở hữu, thành viên hoặc cổ đông của DN bị thu hồi giấy phép cũng sẽ không được tham gia thành lập hoặc điều hành DN mới trong thời gian này.