Thiết lập không gian kiến trúc làng cổ Phong Nam

ThS.KTS Nguyễn Hoàng Quân nhận giải tại cuộc thi. Ảnh: H.V

Đây là đồ án của ThS.KTS. Nguyễn Hoàng Quân - giảng viên Khoa Kiến trúc, Trường Đại học Kiến trúc Đà Nẵng thực hiện. Đồ án thiết lập không gian kiến trúc thích ứng biến đổi khí hậu cực đoan và tạo động lực phát triển kinh tế - xã hội.

Ý tưởng của đồ án khởi nguồn từ thực trạng các ngôi làng ở vùng ven đô, trong đó có Phong Nam (phường Hòa Xuân) đang từng ngày bị đô thị hóa và mất dần bản sắc. Thậm chí, nhiều ngôi làng đang bị “tổn thương” nghiêm trọng trước việc biến đổi khí hậu. Đồ án “Phong Nam Village” như một hướng tiếp cận mới để giải quyết các vấn đề trên.

Để hoàn thiện đồ án, Nguyễn Hoàng Quân trải qua thời gian dài bền bỉ nghiên cứu để tích lũy, đúc kết và thu thập dữ liệu, thủy văn, khí hậu, hành vi cộng đồng của ngôi làng. Anh quan niệm, kiến trúc không phải là những khối bê tông vô hồn áp đặt lên cảnh quan mà là thực thể sống, biết cách đối thoại và thích ứng điều kiện tự nhiên.

Ưu điểm nổi bật của đồ án nằm ở sự cân bằng giữa tri thức bản địa và tư duy khoa học hiện đại. Tri thức bản địa là quy hoạch dựa vào các yếu tố kiến trúc và cảnh quan của làng. Tư duy khoa học là đồ án thiết kế kết hợp công nghệ, lối quy hoạch mới… để tăng khả năng chống chịu, thích ứng thực tế với các kịch bản biến đổi khí hậu cực đoan và có khả năng giảm thiểu phát thải.

“Điểm mạnh của đồ án là đưa ra giải pháp tổ chức không gian kiến trúc làng theo phân vùng cao độ địa hình của làng để bảo đảm tính phù hợp, bền vững và hiệu quả trong sử dụng không gian. Cụ thể, đồ án sử dụng chính sự gia tăng nhiệt độ để làm động lực định hình kiến trúc. Các giải pháp thiết kế đưa ra gồm các trục thông gió tự nhiên được phân thành nhiều vùng dựa trên địa hình để tạo nhiều khu vực ao điều tiết nhỏ. Song song, kết hợp hạ tầng màu xanh và xanh lam để điều hòa nhiệt độ tự thân cho ngôi làng”, ThS. Nguyễn Hoàng Quân mô tả.

Đồ án không chỉ hướng đến xây dựng làng Phong Nam có không gian xanh thu hút du khách, tạo động lực phát triển kinh tế mà còn mong muốn quảng bá nét đẹp các ngôi làng ven đô thị của Việt Nam đến bạn bè trong nước và quốc tế. Không dừng lại ở cuộc thi hay trên bản vẽ, đồ án lan tỏa tại các hội thảo bởi kết quả của quá trình nghiên cứu; là nguồn tư liệu để sinh viên tiếp cận và tham khảo nghiên cứu về kiến trúc bền vững.

“Dưới góc nhìn về Net zero, phát thải ròng bằng không, tôi tin rằng, đồ án có tiềm năng ứng dụng cao. Về mặt thực tế, đồ án có thể trở thành mô hình mẫu cho việc cải tạo các làng ven đô thị tại khu vực miền Trung nói riêng và cả nước nói chung. Nhất là những khu vực đang đối mặt với bão, lũ và nắng nóng gay gắt. Thời gian đến, để hiện thực hóa đồ án, tôi cần nghiên cứu sâu hơn về việc tích hợp công nghệ, vật liệu mới, là các loại vật liệu có mức phát thải carbon thấp hoặc bằng không”, ThS. Nguyễn Hoàng Quân cho biết.