Thiếu hiểu biết, người đàn ông suýt mất cả hai bàn chân

Bệnh viện Bệnh Nhiệt đới Trung ương cho biết, các bác sĩ vừa điều trị cho người bệnh L.V.K. (48 tuổi), phải trải qua nhiều lần cắt lọc tổ chức hoại tử và tái tạo đồng thời cả hai bàn chân bằng kỹ thuật vi phẫu.

Trước đó, người bệnh khỏe mạnh, không ghi nhận bệnh nền đáng chú ý. Khoảng 3 tuần trước khi chuyển viện, ông xuất hiện tê bì, lạnh và khó chịu ở hai bàn chân. Nghĩ rằng cần làm ấm chân, ông tự chườm nóng tại nhà.

Sau đó, da hai bàn chân xuất hiện tổn thương, sưng tấy, kèm sốt. Tình trạng viêm nhiễm tiến triển nhanh, tổn thương lan rộng. Người bệnh được điều trị khoảng 10 ngày tại một cơ sở y tế và phẫu thuật cắt lọc tổ chức hoại tử. Tuy nhiên, tình trạng vẫn tiếp tục tiến triển nên được chuyển đến Khoa Phẫu thuật Tạo hình, Thẩm mỹ và Liên chuyên khoa.

Theo ThS.BS Nguyễn Ngọc Linh, các bác sĩ tiếp tục cắt lọc nhiều lần để loại bỏ tổ chức hoại tử và kiểm soát nhiễm trùng. Sau đó, hai bàn chân còn những khuyết hổng mô mềm rộng và sâu, chiếm khoảng một nửa diện tích gan bàn chân, tập trung ở các vùng chịu lực. Một bàn chân bị mất 3 ngón, một số vị trí khuyết sâu làm lộ gân và các cấu trúc bên dưới.

Với tổn thương tại vùng chịu lực của gan bàn chân, việc điều trị không chỉ nhằm đóng kín vết thương mà còn phải bảo đảm khả năng chịu lực và phục hồi vận động. Ghép da mỏng thông thường khó đáp ứng yêu cầu này, dễ tổn thương hoặc trợt loét khi người bệnh đứng và đi lại.

Các bác sĩ quyết định sử dụng vạt tự do vi phẫu để tái tạo đồng thời cả hai bàn chân. Khối mô gồm da, mô mềm và hệ thống mạch máu nuôi được lấy từ vị trí khác trên cơ thể, chuyển đến vùng tổn thương. Dưới kính hiển vi, các mạch máu nhỏ của vạt được nối với mạch máu nhận tại vùng cổ chân để tái lập nguồn nuôi.

Theo ThS.BS Nguyễn Ngọc Linh, mục tiêu của kỹ thuật là tạo lớp mô che phủ có sức sống, đủ độ dày để bảo vệ các cấu trúc sâu và giúp người bệnh phục hồi khả năng đứng, đi lại.

Các bác sĩ phẫu thuật tái tạo hai bàn chân bằng kỹ thuật vi phẫu. Ảnh: BVCC

TS.BS Dương Mạnh Chiến, phụ trách Khoa Phẫu thuật Tạo hình, Thẩm mỹ và Liên chuyên khoa, cho biết do tổn thương xuất hiện đồng thời ở cả hai bàn chân, ê-kíp bố trí hai nhóm vi phẫu thực hiện song song hai vạt trong cùng một cuộc mổ. Ca phẫu thuật kéo dài khoảng 5,5-6 giờ.

Sau phẫu thuật 14 ngày, hai vạt vi phẫu sống tốt, vết mổ liền thuận lợi. Người bệnh bắt đầu được hướng dẫn đặt chân xuống đất, tập chịu lực từng bước để phục hồi khả năng đi lại.

Từ trường hợp này, các bác sĩ lưu ý không nên tự ý ngâm, chườm hoặc sưởi ấm bàn chân khi xuất hiện tê bì, lạnh hoặc khó chịu.

Ở người bị giảm hoặc mất cảm giác bàn chân, khả năng nhận biết nhiệt độ có thể suy giảm. Việc sử dụng nguồn nhiệt quá mức có thể gây bỏng mà người bệnh không nhận biết kịp thời, tạo điều kiện cho vi khuẩn xâm nhập, dẫn đến nhiễm trùng và hoại tử.

Nguy cơ này đặc biệt đáng lưu ý ở người mắc đái tháo đường, bệnh lý thần kinh ngoại biên hoặc các tình trạng gây rối loạn cảm giác ở bàn chân.

Khi bàn chân xuất hiện tê bì bất thường, sưng nóng đỏ, phỏng nước, đổi màu da, đau, chảy dịch hoặc có dấu hiệu nghi ngờ hoại tử, người bệnh cần đến cơ sở y tế để được thăm khám và điều trị sớm.