Thời tiết hôm nay 23.3: Giải mã hiện tượng 'sương mù trưa nắng' tại miền Bắc

Trong những ngày cuối tháng 3.2026, bức tranh thời tiết Việt Nam đang phác họa hai sắc thái đối lập.

Một miền Bắc mơ màng trong làn sương mù dày đặc trước khi bừng tỉnh dưới nắng ấm, và một miền Đông Nam Bộ đang gồng mình dưới cái nóng như thiêu như đốt. Đây không chỉ là biểu hiện của chu kỳ giao mùa thông thường, mà còn là kết quả của những chuyển động khí quyển phức tạp mang tính hệ thống.

Trung tâm Dự báo khí tượng thủy văn quốc gia dự báo khoảng thời gian từ đêm 22.3 đến ngày 24.3, khu vực Bắc Bộ và Bắc Trung Bộ rơi vào một trạng thái khí tượng đặc thù. Vào sáng sớm, những dải sương mù trắng đục bao phủ từ các thung lũng vùng cao đến các đô thị lớn như Hà Nội, Hải Phòng. Tuy nhiên, sự "tĩnh lặng" này chỉ là lớp mặt nạ che đậy cho những biến động nhiệt động lực học bên dưới.

Miền Bắc mơ màng trong làn sương mù dày đặc trước khi bừng tỉnh dưới nắng ấm.

Miền Bắc mơ màng trong làn sương mù dày đặc trước khi bừng tỉnh dưới nắng ấm.

Hiện tượng sương mù dày đặc vào sáng sớm nhưng tan nhanh nhường chỗ cho nắng gắt vào buổi trưa được các chuyên gia gọi là sương mù bức xạ. Sau một đêm trời quang mây, mặt đất mất nhiệt nhanh chóng qua quá trình phát xạ bức xạ sóng dài. Lớp không khí sát mặt đất bị làm lạnh đột ngột, trong khi lớp không khí phía trên vẫn còn ấm. Sự "nghịch nhiệt" này tạo ra một chiếc nắp chặn không cho hơi nước thoát lên cao, buộc chúng ngưng kết thành các hạt nước li ti lơ lửng.

Điều đáng nói là sự kết hợp với đới gió Đông Nam mang hơi ẩm từ vịnh Bắc Bộ vào đất liền đã khiến độ ẩm tại đây luôn duy trì ở mức trên 85%. Đây chính là tiền đề cho hiện tượng "nồm ẩm" nhẹ, gây ảnh hưởng trực tiếp đến đời sống sinh hoạt và sức khỏe của người dân, đặc biệt là các bệnh về đường hô hấp và nấm mốc trong nhà ở.

Riêng tại khu vực vùng núi phía Bắc, đêm 22.3 không hề yên tĩnh. Sự xuất hiện của một rãnh gió Tây trên cao di chuyển qua đã đóng vai trò như một "ngòi nổ" nhiệt lượng. Khi luồng khí lạnh yếu từ phía Bắc xung đột với khối khí nóng ẩm đang dồn nén, các ổ mây dông phát triển mạnh mẽ. Dự báo mưa rào rải rác kèm theo các hiện tượng cực đoan như lốc, sét và gió giật mạnh tại các tỉnh như Lào Cai, Hà Giang, Cao Bằng là lời cảnh báo đanh thép cho các hoạt động sản xuất nông nghiệp và di chuyển vùng cao.

Trái ngược hoàn toàn với vẻ trầm mặc của miền Bắc, miền Đông Nam Bộ và một phần Tây Nguyên đang bước vào giai đoạn khắc nghiệt nhất của mùa khô 2026. Tại đây, thời tiết không còn là sự chuyển giao êm đềm mà là cuộc đối đầu trực diện với bức xạ mặt trời.

Nguyên nhân cốt lõi khiến miền Đông Nam Bộ (TP.HCM, Đồng Nai, Bình Dương, Tây Ninh) xuất hiện các điểm nắng nóng gay gắt nằm ở sự thống trị của khối áp cao cận nhiệt đới trên tầng cao. Khối áp cao này tạo ra dòng giáng (không khí đi xuống), vừa ngăn chặn sự hình thành mây, vừa nén lớp không khí sát mặt đất khiến nhiệt độ tăng cao theo nguyên lý nén đoạn nhiệt.

Khi bầu trời quang mây, mặt đất hấp thụ tối đa bức xạ mặt trời. Từ sau 10 giờ sáng, nhiệt độ tăng phi mã và đạt đỉnh vào khoảng 14 giờ đến 16 giờ chiều. Tại nhiều trạm đo, nhiệt độ trong lều khí tượng có thể chạm mức 36-37 độ C, nhưng nhiệt độ cảm nhận thực tế trên mặt đường nhựa có thể lên tới 43-45 độ C do hiệu ứng đảo nhiệt đô thị.

Dù ban ngày nắng nóng chiếm ưu thế, người dân Nam Bộ vẫn cần cảnh giác với những cơn "dông nhiệt" vào chiều tối. Sau một ngày tích tụ nhiệt năng khổng lồ, độ ẩm từ biển đẩy vào gặp điều kiện nhiệt độ cao sẽ bốc hơi mãnh liệt, hình thành mây đối lưu cục bộ.

Dự báo chi tiết các vùng trên cả nước

TP. Hà Nội: Nhiều mây, có mưa nhỏ vài nơi, sáng sớm có nơi có sương mù, trưa chiều giảm mây trời nắng. Gió đông nam cấp 2-3. Trong mưa dông có khả năng xảy ra lốc, sét và gió giật mạnh.

Nhiệt độ thấp nhất: 21-23 độ.
Nhiệt độ cao nhất: 26-28 độ.

Tây Bắc Bộ: Nhiều mây, có mưa rào rải rác và có nơi có dông, trưa chiều giảm mây trời nắng. Gió nhẹ. Trong mưa dông có khả năng xảy ra lốc, sét và gió giật mạnh.

Nhiệt độ thấp nhất: 20-23 độ, có nơi dưới 19 độ.
Nhiệt độ cao nhất: 27-30 độ, có nơi trên 31 độ.

Đông Bắc Bộ: Nhiều mây, có mưa nhỏ vài nơi, sáng sớm có nơi có sương mù, trưa chiều giảm mây trời nắng; riêng khu vực vùng núi đêm có mưa, mưa rào rải rác và có nơi có dông. Gió đông nam cấp 2-3. Trong mưa dông có khả năng xảy ra lốc, sét và gió giật mạnh.

Nhiệt độ thấp nhất: 20-23 độ, vùng núi 17-20 độ.
Nhiệt độ cao nhất: 25-28 độ, có nơi trên 28 độ.

Thanh Hóa đến Huế: Nhiều mây, có mưa vài nơi, sáng sớm có nơi có sương mù, trưa chiều giảm mây trời nắng. Gió nhẹ.

Nhiệt độ thấp nhất: 21-24 độ .
Nhiệt độ cao nhất: 28-31 độ.

Duyên hải Nam Trung Bộ: Có mây, chiều tối và đêm có mưa rào và dông vài nơi; ngày nắng. Gió đông bắc đến đông cấp 2-3. Trong mưa dông có khả năng xảy ra lốc, sét và gió giật mạnh.

Nhiệt độ thấp nhất: 21-24 độ.
Nhiệt độ cao nhất: 28-31 độ, có nơi trên 31 độ.

Cao nguyên Trung Bộ: Có mây, chiều tối và đêm có mưa rào và dông vài nơi; ngày nắng. Gió nhẹ. Trong mưa dông có khả năng xảy ra lốc, sét và gió giật mạnh.

Nhiệt độ thấp nhất: 16-19 độ.
Nhiệt độ cao nhất: 28-31 độ, có nơi trên 31 độ.

Nam Bộ: Có mây, chiều tối và đêm có mưa rào và dông vài nơi; ngày nắng, riêng miền Đông có nơi nắng nóng. Gió đông bắc đến đông cấp 2-3.

Nhiệt độ thấp nhất: 23-26 độ.
Nhiệt độ cao nhất: 31-34 độ, riêng miền Đông có nơi trên 35 độ.

TP.HCM: Có mây, đêm không mưa; ngày nắng. Gió đông bắc đến đông cấp 2-3.

Nhiệt độ thấp nhất: 24-26 độ.
Nhiệt độ cao nhất: 32-34 độ.

Tuyết Nhung

Nguồn Một Thế Giới: https://1thegioi.vn/thoi-tiet-hom-nay-23-3-giai-ma-hien-tuong-suong-mu-trua-nang-tai-mien-bac-249010.html