Thu hồi giấy phép kinh doanh đối với doanh nghiệp có xe hợp đồng hoạt động 'trá hình'

Xe hợp đồng "biến tướng" gây bức xúc

Khoảng 8 giờ sáng, chúng tôi có mặt tại khu đô thị Nam Trung Yên, phường Cầu Giấy (Hà Nội), nơi nhiều xe limousine tuyến Hà Nội-Phú Thọ thường xuyên tập kết đón khách.

Trực tiếp trải nghiệm trên một xe limousine xuất phát từ khu vực này, mặc dù quãng đường từ phường Cầu Giấy đến đầu Quốc lộ 32 chỉ chưa đầy 10km, song phương tiện mất gần một giờ di chuyển. Suốt hành trình, lái xe liên tục nghe điện thoại để hẹn khách, nhiều lần tấp vào lề đường đón, trả khách không đúng nơi quy định. Có thời điểm, xe chỉ di chuyển với tốc độ rất chậm dù điều kiện giao thông không bị cản trở đáng kể.

Khi được hỏi về việc liên tục dừng, đỗ bắt khách, một lái xe cho rằng: "Đường đông nên buộc phải chạy chậm". Tuy nhiên, theo ghi nhận của phóng viên, tại nhiều đoạn đường thông thoáng, phương tiện vẫn cố tình giảm tốc độ để chờ khách, thậm chí nhiều xe nối đuôi nhau dừng sát lề đường trong thời gian dài.

Thực tế này không chỉ gây cản trở giao thông, tiềm ẩn nguy cơ tai nạn mà còn khiến hành khách mất nhiều thời gian di chuyển. Đáng chú ý, việc tổ chức đón, trả khách lẻ tại các văn phòng hoặc trên lòng đường đã khiến nhiều khu dân cư, tuyến phố thường xuyên xảy ra ùn tắc vào giờ cao điểm.

Xe khách núp bóng xe hợp đồng đón, trả khách tại phường Cầu Giấy (Hà Nội) gây ùn tắc giao thông vào giờ cao điểm.

Chế tài đủ mạnh nhưng cần tăng cường giám sát

Để khắc phục tình trạng trên, Chính phủ đã ban hành Nghị định số 218/2026/NĐ-CP sửa đổi, bổ sung một số quy định của Nghị định số 158/2024/NĐ-CP về hoạt động vận tải đường bộ.

Theo quy định mới, từ ngày 10-8-2026, doanh nghiệp kinh doanh vận tải hành khách theo hợp đồng sử dụng xe ô tô từ 8 chỗ ngồi trở lên hoặc xe cải tạo từ loại xe này nhưng còn dưới 8 chỗ, nếu hoạt động sai quy định, biến tướng thành tuyến cố định thông qua hành vi đón, trả khách trái quy định sẽ bị thu hồi Giấy phép kinh doanh vận tải.

Bên cạnh đó, nghị định cũng quy định rõ trách nhiệm của Sở Xây dựng các địa phương trong việc ban hành quyết định thu hồi, công khai trên cổng thông tin điện tử và cập nhật trạng thái giấy phép trên cơ sở dữ liệu cấp phép hoạt động vận tải. Từ ngày 15-9-2026, việc gửi quyết định thu hồi sẽ được thực hiện bằng hình thức trực tuyến nhằm đẩy mạnh chuyển đổi số trong quản lý nhà nước.

Đơn vị bị thu hồi giấy phép phải chấm dứt hoạt động kinh doanh trong thời hạn 10 ngày kể từ ngày ký quyết định; sau 30 ngày, nếu muốn hoạt động trở lại phải thực hiện đầy đủ thủ tục xin cấp mới giấy phép theo quy định.

Trao đổi với phóng viên, luật sư Trần Quyết, Đoàn Luật sư TP Hà Nội cho rằng, việc bổ sung chế tài thu hồi Giấy phép kinh doanh đối với doanh nghiệp có xe hợp đồng hoạt động như tuyến cố định là cần thiết.

Theo luật sư Trần Quyết, xe hợp đồng được pháp luật cho phép hoạt động theo nguyên tắc ký hợp đồng vận chuyển trước chuyến đi, không được tổ chức bán vé, đón khách dọc đường hoặc hoạt động như tuyến cố định. Khi doanh nghiệp cố tình lợi dụng loại hình này để kinh doanh trái quy định sẽ làm méo mó môi trường cạnh tranh, ảnh hưởng trực tiếp đến các doanh nghiệp vận tải chấp hành đúng pháp luật, đồng thời gây mất trật tự an toàn giao thông.

"Việc áp dụng chế tài thu hồi Giấy phép kinh doanh sẽ tạo sức răn đe lớn hơn so với chỉ xử phạt vi phạm hành chính. Tuy nhiên, để quy định phát huy hiệu quả, cơ quan chức năng cần tăng cường thanh tra, kiểm tra đột xuất; khai thác dữ liệu từ thiết bị giám sát hành trình, camera và phản ánh của người dân để kịp thời phát hiện, xử lý nghiêm các trường hợp vi phạm", luật sư Trần Quyết nhấn mạnh.

Các chuyên gia giao thông cũng nhận định, cùng với việc hoàn thiện khung pháp lý, cần tiếp tục ứng dụng công nghệ trong quản lý hoạt động vận tải, kiểm soát dữ liệu hành trình và xử lý nghiêm các doanh nghiệp cố tình "lách luật". Chỉ khi việc kiểm tra, giám sát được thực hiện thường xuyên, minh bạch và đồng bộ, các quy định mới mới thực sự đi vào cuộc sống, góp phần lập lại trật tự trong hoạt động vận tải hành khách, xây dựng môi trường cạnh tranh công bằng, văn minh và an toàn.