Thủ tướng: Kinh tế số, xanh, AI là trụ cột mới cho tăng trưởng 2 con số

Ngày 25/2, Thủ tướng Phạm Minh Chính, Trưởng Ban Chỉ đạo của Chính phủ về phát triển khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo, chuyển đổi số và Đề án 06, chủ trì phiên họp lần thứ nhất năm 2026 của Ban Chỉ đạo.

Thủ tướng Phạm Minh Chính chủ trì phiên họp lần thứ nhất năm 2026 của Ban Chỉ đạo. Ảnh: VGP/Nhật Bắc

Bứt phá kinh tế số

Phát biểu tại phiên họp, Thủ tướng Phạm Minh Chính biểu dương những nỗ lực, cố gắng và kết quả đạt được của các bộ, ngành, địa phương, người dân, doanh nghiệp, đóng góp quan trọng cho công cuộc phát triển khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo, chuyển đổi số và Đề án 06, góp phần quan trọng vào thành tựu phát triển kinh tế - xã hội của đất nước.

Tuy nhiên, Thủ tướng chỉ rõ tiến độ khai thác dữ liệu, phục vụ cải cách thủ tục hành chính; 4 cơ sở dữ liệu trọng yếu chưa hình thành đầy đủ nền tảng là: an sinh xã hội, nông nghiệp, y tế, xử lý vi phạm hành chính. Hạ tầng số phát triển chưa tương xứng với tiềm năng và tốc độ tăng trưởng kinh tế như: 5G chưa được phủ sóng toàn dân, chưa có những trung tâm dữ liệu lớn.... An ninh mạng, an toàn thông tin, dữ liệu còn nhiều bất cập...

Nêu rõ năm 2026 là năm đầu triển khai Nghị quyết Đại hội XIV của Đảng, Thủ tướng đề nghị cần chuyển đổi mạnh mẽ tư duy từ triển khai theo đầu việc sang quản trị theo kết quả, lấy sản phẩm thực chất và sự hài lòng của người dân, doanh nghiệp làm thước đo hiệu quả cao nhất; tập trung hoàn thiện thể chế, cơ chế chính sách đột phá, nhất là kinh tế dữ liệu và trí tuệ nhân tạo.

Thủ tướng Phạm Minh Chính nêu rõ, năm 2026 phải đột phá, xoay chuyển tình thế và tăng tốc bứt phá, phát triển khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo, chuyển đổi số và triển khai Đề án 06. Ảnh: VGP/Nhật Bắc

Thủ tướng nhấn mạnh, muốn tăng trưởng 2 con số, phát triển nhanh và bền vững phải lấy khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo, chuyển đổi số gắn với Đề án 06 làm nền tảng; đẩy mạnh phân cấp, phân quyền gắn với phân bổ nguồn lực; tăng cường kiểm tra, giám sát; xác định dữ liệu là tài nguyên chiến lược.

Nếu năm 2025 là năm đặt nền tảng thì năm 2026 phải đột phá, chuyển đổi mạnh mẽ từ thụ động quản lý sang chủ động kiến tạo phát triển và phục vụ nhân dân với tinh thần "Nhà nước kiến tạo - Doanh nghiệp tiên phong - Cán bộ đi đầu - Công tư đồng hành - Đất nước phát triển - Nhân dân thụ hưởng".

Thủ tướng cơ bản nhất trí với tinh thần chủ đề năm 2026 là: "Bứt phá kinh tế số - Lấy kinh tế dữ liệu và trí tuệ nhân tạo làm trụ cột phát triển mới bền vững hơn, thông minh hơn".

5 nhiệm vụ trọng tâm

Thủ tướng nêu 5 nhóm nhiệm vụ, giải pháp trọng tâm. Trước hết, triển khai hiệu quả hoạt động của Ban Chỉ đạo; thực hiện quyết liệt các nhiệm vụ năm 2026 với 7 nhóm nhiệm vụ Trung ương giao. Bộ Khoa học và Công nghệ chủ trì, phối hợp với Bộ Công an, Bộ Nội vụ hướng dẫn xây dựng kế hoạch thực hiện, hoàn thành trong tháng 2/2026. Bộ Công an trình ban hành Quy chế tổ chức, hoạt động của Ban Chỉ đạo quốc gia về dữ liệu trong tháng 2/2026.

Thứ hai, hoàn thiện thể chế, cơ chế chính sách về kinh tế dữ liệu và trí tuệ nhân tạo. Các bộ khẩn trương xây dựng văn bản hướng dẫn các luật liên quan, bảo đảm đồng bộ. Bộ Công an xây dựng các cơ chế về Trung tâm Sáng tạo, khai thác dữ liệu, Sàn dữ liệu và phát triển kinh tế dữ liệu trong năm 2026. Bộ Tài chính phối hợp xây dựng khung pháp lý về định giá, phí khai thác dữ liệu và chính sách ưu đãi, hoàn thành trong tháng 6/2026.

Các đại biểu báo cáo, phát biểu. Ảnh: VGP/Nhật Bắc

Thứ ba, đẩy mạnh xây dựng hạ tầng số và cơ sở dữ liệu quan trọng. Các bộ, ngành chịu trách nhiệm về tiến độ, chất lượng các cơ sở dữ liệu quốc gia, chuyên ngành. Bộ Công an đưa Trung tâm dữ liệu quốc gia số 1 vào vận hành chính thức; phối hợp doanh nghiệp dán nhãn, dữ liệu hóa phục vụ xây dựng nền tảng AI tự chủ.

Bộ Khoa học và Công nghệ thúc đẩy internet vệ tinh quỹ đạo tầm thấp đi vào hoạt động thương mại; chỉ đạo doanh nghiệp viễn thông đầu tư trạm 5G phủ sóng toàn quốc trong năm 2026. Bộ Công Thương chỉ đạo Tập đoàn Điện lực bảo đảm không còn thôn, bản thiếu điện.

Thứ tư, đẩy mạnh Đề án 06 gắn cải cách thủ tục hành chính; cắt giảm, đơn giản hóa thủ tục, khắc phục tình trạng yêu cầu cung cấp lại thông tin đã có trong cơ sở dữ liệu.

Thứ năm, bảo đảm nguồn lực, phát triển nhân lực chất lượng cao; duy trì tối thiểu 3% tổng chi ngân sách hằng năm cho chuyển đổi số; xây dựng chương trình quốc gia phát triển nhân lực trí tuệ nhân tạo và khung đào tạo quản trị dữ liệu.

Thủ tướng giao xây dựng bộ chỉ số đánh giá theo thời gian thực việc thực hiện nhiệm vụ, đồng thời bày tỏ tin tưởng phát triển kinh tế số với trọng tâm là kinh tế dữ liệu và trí tuệ nhân tạo tự chủ sẽ tiếp tục chuyển biến mạnh mẽ, góp phần thực hiện Nghị quyết Đại hội XIV và các nghị quyết chuyên đề của Bộ Chính trị.

Nguyên Thảo