Thủ tướng Lê Minh Hưng: Không chấp nhận tăng trưởng nóng, tăng trưởng cao mà bất ổn vĩ mô

Thể chế là vấn đề then chốt nhất

Phát biểu tại thảo luận tổ, Thủ tướng Lê Minh Hưng nhấn mạnh, mục tiêu nhiệm kỳ này là tăng trưởng 2 con số. Thủ tướng yêu cầu phải thống nhất về tư duy và hành động để đạt được mục tiêu. Mục tiêu đó là thách thức rất lớn, nhưng nếu chúng ta phấn đấu, quyết tâm thì có thể đạt được, vì có cơ sở để thực hiện.

Thủ tướng Lê Minh Hưng phát biểu thảo luận tổ tại Đoàn đại biểu Quốc hội TP Hải Phòng, sáng 10-4. Ảnh: QUANG PHÚC

Thủ tướng ví von thể chế như một con đường để tạo hành lang thông thoáng cho cỗ xe kinh tế của Việt Nam phát triển. Trung ương, Bộ Chính trị đang giao Ban Chính sách, chiến lược Trung ương nghiên cứu Nghị quyết về đổi mới mô hình tăng trưởng, sẽ trình tại Hội nghị Trung ương 3. Trước khi có nghị quyết, hiện nay chúng ta vẫn tiếp tục nỗ lực. “Vẫn cỗ xe đó nhưng nếu có thể chế đồng bộ, giống như đường được nâng cấp chất lượng cao, chúng ta có thể đạt được tốc độ cao hơn”, Thủ tướng nói. Do đó, thể chế là vấn đề then chốt nhất.

Thủ tướng cũng nêu, năm 2026, một loạt các vấn đề về thể chế phải được xử lý dứt điểm. Chúng ta phải tổng rà soát hệ thống pháp luật Việt Nam, xây dựng chiến lược hệ thống pháp luật Việt Nam trong kỷ nguyên mới. Bên cạnh đó là các vấn đề trực tiếp liên quan đến hoạt động của chính quyền địa phương 2 cấp. Trong quý 2-2026, Chính phủ sẽ phối hợp để xử lý dứt điểm những vướng mắc, tạo điều kiện cho chính quyền địa phương 2 cấp hoạt động thông suốt, hiệu quả.

Chính phủ cũng đang báo cáo Quốc hội cho phép sửa đổi, bổ sung một số nội dung của Nghị quyết 170 của Quốc hội về xử lý những dự án tồn đọng về đất đai. Chính phủ quyết tâm trong quý 2 phải hoàn thành các phương án xử lý dứt điểm. Thủ tướng nhấn mạnh, một nguồn lực rất lớn khác là hàng ngàn dự án tồn đọng. Nếu khơi thông được trở lại thì đó chính là một trong các nguồn lực rất lớn để góp phần cho việc tăng trưởng.

Cùng với hoàn thiện thể chế là cải cách hành chính, điều kiện kinh doanh và nâng cao năng lực, chất lượng thực thi các quy định. Chính phủ đã yêu cầu Bộ Tư pháp phối hợp với các bộ, ngành tổng rà soát các điều kiện hành chính và thủ tục kinh doanh; kiên quyết cắt giảm về thời gian và chi phí tuân thủ, trình Chính phủ trong ngày 15-4.

Điều chỉnh kịp thời chiến lược năng lượng

Về đột phá hạ tầng, Thủ tướng cho biết, đã bàn với Bộ trưởng Bộ Công thương về điều chỉnh, bổ sung Quy hoạch điện VIII để phù hợp với tình hình quốc tế và khu vực hiện nay. Chúng ta phải điều chỉnh kịp thời về chiến lược năng lượng; xây dựng dự trữ quốc gia, cả về một số mặt hàng thiết yếu, xăng dầu.

Đồng thời, tiếp tục xây dựng và phát triển các nhà máy điện áp dụng khoa học công nghệ mới đảm bảo yêu cầu tiêu chuẩn về môi trường. “Chúng ta phải tập trung củng cố nguồn điện nền bên cạnh phát triển các năng lượng tái tạo và bền vững”, Thủ tướng nêu. Song song đó là hệ thống giao thông đường bộ, đường thủy, đường hàng không.

Một vấn đề mấu chốt nữa là nâng cao chất lượng nguồn nhân lực để đáp ứng yêu cầu đổi mới sáng tạo, phát triển khoa học công nghệ.

Thủ tướng Lê Minh Hưng phát biểu thảo luận tổ tại Đoàn đại biểu Quốc hội TP Hải Phòng, sáng 10-4. Ảnh: QUANG PHÚC

Thủ tướng Lê Minh Hưng cũng nhấn mạnh đến vấn đề mà các đại biểu quan tâm, đó là nguồn lực và phân bổ nguồn lực. Thủ tướng cho biết, nhiệm kỳ 2026-2031, tổng vốn đầu tư bình quân toàn xã hội 5 năm là 40% GDP (38,5 triệu tỷ đồng), trong khi nhiệm kỳ 2021-2025, tổng đầu tư toàn xã hội chỉ khoảng 33% GDP. Tổng vốn đầu tư công nhiệm kỳ này trên 8 triệu tỷ đồng, trong khi nhiệm kỳ trước chỉ có 2,87 triệu tỷ đồng. Huy động vốn của ngân sách nhà nước nhiệm kỳ này là 6,5 triệu tỷ đồng, tăng 2,7 lần so với nhiệm kỳ trước.

Trong khi đó, vốn đầu tư công (khoảng trên 8 triệu tỷ đồng) chỉ chiếm khoảng 20% tổng vốn đầu tư toàn xã hội, còn khoảng 80% còn lại là huy động từ nguồn lực khác, tức là nguồn lực của doanh nghiệp trong nước, nguồn lực đầu tư của xã hội, nguồn vốn đầu tư nước ngoài...

“Nếu chúng ta không tạo hành lang pháp lý minh bạch rõ ràng, khuyến khích người dân và doanh nghiệp đầu tư thì làm sao có thể huy động được 80% tổng vốn đầu tư toàn xã hội, nguồn vốn đầu tư nước ngoài", Thủ tướng nêu.

Thủ tướng cũng nhấn mạnh, chúng ta phát triển trên một cơ sở nền tảng vững chắc, đó là ổn định vĩ mô. Tăng trưởng phải đi kèm với ổn định và kiểm soát được các cân đối lớn của nền kinh tế. Chúng ta không chấp nhận tăng trưởng nóng, tăng trưởng cao mà đánh đổi lấy sự bất ổn về vĩ mô, vì cái giá phải trả cho bất ổn vĩ mô còn lớn hơn rất nhiều.

Thủ tướng nhấn mạnh, năm 2026 là năm bản lề rất quan trọng. Ảnh: QUANG PHÚC

Thủ tướng cho rằng, chúng ta có thể thúc đẩy các hình thức đầu tư để đạt được tăng trưởng ngắn hạn, nhưng đổi lại là những vấn đề bất ổn trong trung và dài hạn, thì cái giá phải trả đối với nền kinh tế sẽ rất lớn. Vì vậy, Chính phủ ý thức sâu sắc việc sẽ phải thực hiện các biện pháp để đảm bảo kiểm soát được ổn định vĩ mô.