Thúc đẩy liên kết, phát triển trong vùng đô thị đặc biệt Thành phố Hồ Chí Minh

Việc xây dựng Luật Đô thị đặc biệt không chỉ nhằm tạo khung pháp lý với các cơ chế, chính sách, thẩm quyền đột phá cho Thành phố Hồ Chí Minh mà còn hướng tới việc kiến tạo một mô hình quản trị và liên kết vùng, đặc biệt là liên kết, phát triển giữa đô thị đặc biệt với các địa phương trong vùng đô thị đặc biệt.

Quang cảnh hội nghị.

Quang cảnh hội nghị.

Nhận định được đưa ra tại hội nghị lấy ý kiến góp ý của các tỉnh, thành Đông Nam Bộ và Đồng bằng sông Cửu Long về dự thảo dự án Luật Đô thị đặc biệt, do UBND Thành phố Hồ Chí Minh tổ chức, ngày 10/6.

Với 9 chương và 46 điều, dự thảo Luật Đô thị đặc biệt lần đầu tiên xác lập khái niệm Vùng đô thị đặc biệt Thành phố Hồ Chí Minh là khu vực liên kết kinh tế - xã hội gồm Thành phố Hồ Chí Minh và các tỉnh Đông Nam Bộ, Đồng bằng sông Cửu Long, Nam Trung Bộ và Tây Nguyên; trong đó Thành phố Hồ Chí Minh - đô thị đặc biệt giữ vai trò trung tâm liên kết, dẫn dắt phát triển, góp phần thực hiện sứ mệnh phát triển khu vực phía Nam của đất nước.

Phó Chủ tịch UBND Thành phố Hồ Chí Minh Nguyễn Mạnh Cường phát biểu tại hội nghị.

Phó Chủ tịch UBND Thành phố Hồ Chí Minh Nguyễn Mạnh Cường phát biểu tại hội nghị.

Theo Phó Chủ tịch UBND Thành phố Hồ Chí Minh Nguyễn Mạnh Cường, thực tiễn cho thấy, hầu hết các điểm nghẽn lớn nhất hiện đang tồn tại của khu vực phía Nam đều mang tính liên vùng và không thể giải quyết trong phạm vi địa giới của một địa phương đơn lẻ: từ hạ tầng giao thông (đường vành đai, đường cao tốc, đường sắt đô thị, đường kết nối sân bay), hệ thống cảng biển và hạ tầng logistics, đến việc xử lý rác thải, ô nhiễm môi trường, vấn đề khai thác thủy lợi, thoát nước và bảo vệ nguồn nước lưu vực các dòng sông…

Việc thiếu một cơ chế điều phối đủ mạnh và một chủ thể đủ thẩm quyền để chủ trì, dẫn dắt các dự án liên kết vùng chính là một trong những nguyên nhân khiến nhiều dự án quan trọng triển khai chậm, thiếu đồng bộ, hiệu quả chưa cao.

Do vậy, Luật Đô thị đặc biệt chú trọng xây dựng cơ chế liên kết, phát triển vùng trên cơ sở đồng thuận, công khai, minh bạch; qua đó phát huy lợi thế so sánh của từng địa phương; đồng thời tạo ra sức mạnh cộng hưởng, tổng hợp, bổ trợ lẫn nhau nhằm tạo động lực, dư địa phát triển mới cho toàn vùng, phát huy hiệu quả của liên kết.

Đại diện tỉnh An Giang góp ý kiến tại hội nghị.

Đại diện tỉnh An Giang góp ý kiến tại hội nghị.

Theo các chuyên gia, Luật Đô thị đặc biệt cần mở rộng phạm vi áp dụng cho toàn vùng Đông Nam Bộ, vùng kinh tế trọng điểm phía Nam, mà Thành phố Hồ Chí Minh là hạt nhân. Đặc biệt với các địa phương giáp ranh, việc được áp dụng các cơ chế, chính sách vượt trội mà Luật Đô thị đặc biệt đem lại cho Thành phố Hồ Chí Minh sẽ giúp khơi thông điểm nghẽn của nhiều dự án liên kết vùng, dự án trọng điểm quốc gia. Bởi không thể cùng một dự án đường vành đai, cùng một tuyến metro mà đoạn thuộc Thành phố Hồ Chí Minh áp dụng cơ chế riêng, đoạn thuộc các địa phương xung quanh lại theo cơ chế khác.

Nhiều chuyên gia quy hoạch cho rằng, trong liên kết, phát triển vùng đô thị đặc biệt, việc phát triển hệ thống hạ tầng liên kết vùng phải là ưu tiên hàng đầu, nhất là kết nối đồng bộ hạ tầng giao thông giữa Thành phố Hồ Chí Minh với các địa phương Đông Nam Bộ và Đồng bằng sông Cửu Long. Yêu cầu đặt ra là phải liên kết, thống nhất quy chuẩn, tiêu chuẩn về hạ tầng giao thông, hạ tầng chung của các địa phương.

Đại diện thành phố Đồng Nai nêu ý kiến tại hội nghị.

Đại diện thành phố Đồng Nai nêu ý kiến tại hội nghị.

Liên quan đến các cơ chế, chính sách đặc thù, đại diện UBND thành phố Đồng Nai cho biết, sau khi thành phố Đồng Nai chính thức được thành lập từ ngày 30/4/2026, Thành ủy Đồng Nai đang kiến nghị Bộ Chính trị xem xét, ban hành Nghị quyết về xây dựng và phát triển thành phố Đồng Nai đến năm 2035, tầm nhìn đến năm 2065; trong đó cho phép thành phố Đồng Nai áp dụng các cơ chế, chính sách của Luật Đô thị đặc biệt cùng với Thành phố Hồ Chí Minh sau khi được Quốc hội ban hành Luật Đô thị đặc biệt.

Còn theo UBND tỉnh Tây Ninh, sau hợp nhất, Tây Ninh là một trong những địa phương có đường biên giới dài tiếp giáp với Vương quốc Campuchia, tiềm năng phát triển kinh tế biên mậu rất lớn. Tuy nhiên hiện nay, Tây Ninh chưa có chính sách đặc thù để thu hút đầu tư nói chung và các nhà đầu tư lớn có tiềm năng nói riêng.

Tỉnh Tây Ninh mong muốn cùng được hưởng các cơ chế, chính sách đặc thù như Thành phố Hồ Chí Minh và thành phố Đồng Nai để có thêm động lực phát triển cho địa phương, cũng như góp phần đưa Đông Nam Bộ trở thành vùng phát triển năng động, có tốc độ tăng trưởng kinh tế cao, động lực tăng trưởng lớn nhất cả nước.

Bài, ảnh: Hoàng Liên Sơn (TTXVN)

Nguồn Tin Tức TTXVN: https://baotintuc.vn/dia-phuong/thuc-day-lien-ket-phat-trien-trong-vung-do-thi-dac-biet-thanh-pho-ho-chi-minh-20260610144621901.htm