Thúc đẩy nội địa hóa, nâng giá trị ngành điện tử Việt Nam

Nhà nước ưu tiên hỗ trợ doanh nghiệp trong nước nghiên cứu, làm chủ công nghệ lõi, công nghệ nền trong các lĩnh vực bán dẫn, vi mạch, vật liệu điện tử và tự động hóa, qua đó nâng cao năng lực nội tại và giá trị gia tăng của ngành điện tử Việt Nam.

Ưu tiên hỗ trợ doanh nghiệp trong nước nghiên cứu, làm chủ công nghệ ngành điện tử

Đây là một trong những nội dung đáng chú ý tại Thông báo số 481/TB-VPCP ngày 14/9/2026 của Văn phòng Chính phủ, thông báo kết luận của Phó Thủ tướng Thường trực Chính phủ Phạm Gia Túc tại buổi làm việc với Hiệp hội Doanh nghiệp điện tử Việt Nam và một số doanh nghiệp xuất nhập khẩu lớn ngành điện tử, bán dẫn.

Theo báo cáo của Bộ Công Thương, giá trị nhập khẩu linh kiện, nguyên vật liệu, thiết bị đầu vào hiện lớn hơn nhiều so với giá trị xuất khẩu cùng kỳ, phát sinh nhập siêu cục bộ ở nhóm máy vi tính, sản phẩm điện tử và linh kiện và tại một số doanh nghiệp. Ngành điện tử vẫn phụ thuộc lớn vào nguồn cung linh kiện, nguyên vật liệu, công nghệ từ nước ngoài; giá trị gia tăng nội địa còn hạn chế và mức độ tham gia của doanh nghiệp Việt Nam vào chuỗi sản xuất, cung ứng còn thấp.

Trước thực tế này, Phó Thủ tướng yêu cầu Bộ Công Thương làm việc với các doanh nghiệp có chênh lệch lớn giữa kim ngạch nhập khẩu và xuất khẩu, nhất là doanh nghiệp nhập siêu lớn, làm rõ cơ cấu, mục đích nhập khẩu và mức độ phục vụ sản xuất, xuất khẩu để có giải pháp phù hợp. Nhiệm vụ này phải hoàn thành trong tháng 9/2026.

Bộ Công Thương đồng thời được giao rà soát, cập nhật danh mục sản phẩm công nghiệp hỗ trợ ưu tiên cho ngành điện tử, tập trung vào linh kiện, vật liệu có nhu cầu lớn và khả năng nội địa hóa; xây dựng chương trình kết nối, phát triển nhà cung cấp Việt Nam cho các tập đoàn điện tử, bán dẫn và công nghệ trong và ngoài nước.

Đối với chính sách thuế, Bộ Tài chính chủ trì, phối hợp với Bộ Công Thương rà soát, đề xuất chính sách phù hợp, vừa khuyến khích sản xuất trong nước đối với linh kiện, sản phẩm đã có khả năng sản xuất, vừa tạo thuận lợi cho nhập khẩu máy móc, thiết bị, nguyên vật liệu mà trong nước chưa đáp ứng được; hoàn thành trong tháng 10/2026.

Bộ Khoa học và Công nghệ được yêu cầu khẩn trương triển khai các nhiệm vụ phát triển công nghệ lõi ngành điện tử, bán dẫn, nhất là thiết kế vi mạch, vật liệu bán dẫn, đóng gói - kiểm thử; đồng thời nghiên cứu cơ chế ưu đãi đối với doanh nghiệp đầu tư R&D, sản xuất linh kiện, vật liệu điện tử trong nước.

Phó Thủ tướng cũng yêu cầu doanh nghiệp FDI chủ động tham gia phát triển hệ sinh thái điện tử tại Việt Nam, mở rộng danh sách nhà cung cấp Việt Nam, chia sẻ tiêu chuẩn, quy trình quản lý chất lượng và đào tạo nhân lực. Doanh nghiệp trong nước cần nâng cấp năng lực về công nghệ, quản trị chất lượng, tự động hóa, chuyển đổi số, R&D và nhân lực, từng bước chuyển sang các khâu có hàm lượng công nghệ và giá trị gia tăng cao hơn.

Đáng chú ý, hoạt động nhập khẩu phải gắn chặt với sản xuất và xuất khẩu, bảo đảm nguyên liệu, máy móc, thiết bị nhập khẩu thực sự tạo ra năng lực sản xuất, giá trị gia tăng và kim ngạch xuất khẩu tại Việt Nam. Doanh nghiệp có kim ngạch nhập khẩu, nhập siêu lớn phải xây dựng kế hoạch nâng cao giá trị gia tăng, phát triển nhà cung cấp trong nước và từng bước cải thiện cán cân thương mại.