Thúc đẩy phát triển các công cụ bảo hiểm và chia sẻ rủi ro tín dụng

Bảo hiểm tín dụng - công cụ mới để huy động vốn nội tệ

Theo bà Anjali Varma, Trưởng bộ phận Hợp vốn cho vay của IFC tại châu Á, một trong những thách thức đối với doanh nghiệp tại các thị trường mới nổi là sự mất cân đối giữa đồng tiền vay vốn và đồng tiền tạo ra doanh thu. Nhiều doanh nghiệp có nguồn thu bằng nội tệ, trong khi các khoản vay lại được cấp bằng những đồng tiền mạnh như USD, EUR hoặc GBP. Khi nội tệ mất giá, chi phí trả nợ quy đổi có thể tăng đáng kể, gây áp lực lên tình hình tài chính và hoạt động kinh doanh.

Vì vậy, tài trợ bằng nội tệ giúp doanh nghiệp cân đối tốt hơn giữa nguồn thu và nghĩa vụ trả nợ, hạn chế những tác động bất lợi từ biến động tỷ giá. Đây cũng là một trong những định hướng được IFC chú trọng nhằm hỗ trợ khu vực tư nhân tại các nền kinh tế mới nổi, trong đó có Việt Nam.

Tuy nhiên, để mở rộng nguồn vốn nội tệ, IFC cần tìm kiếm thêm các kênh huy động nguồn lực bên cạnh hệ thống ngân hàng trong nước. Trong bối cảnh đó, bảo hiểm tín dụng bằng nội tệ được xác định là một giải pháp đáng chú ý. Thông qua việc chuyển giao một phần rủi ro tín dụng cho các doanh nghiệp bảo hiểm tư nhân, IFC có thể giảm mức độ rủi ro trên bảng cân đối kế toán, tạo thêm khả năng tài trợ cho doanh nghiệp.

Điểm mới của mô hình là cơ chế bảo hiểm tín dụng bằng nội tệ có thanh toán thực tế. Theo đó, phí bảo hiểm và các khoản bồi thường được thanh toán bằng chính đồng nội tệ tại thị trường sở tại, thay vì sử dụng USD hoặc một đồng tiền mạnh khác như trong nhiều cấu trúc giao dịch trước đây.

Để triển khai, IFC phối hợp với các doanh nghiệp bảo hiểm, ngân hàng đối tác và các bộ phận chuyên môn về pháp lý, ngân quỹ, quản lý dòng tiền nhằm xử lý những yêu cầu về quy định và thiết lập cơ chế vận hành tại từng quốc gia. Thông qua mạng lưới ngân hàng đại lý, các doanh nghiệp bảo hiểm có thể thực hiện thanh toán bằng nội tệ mà không cần xây dựng hệ thống hoạt động riêng tại mỗi thị trường.

Việt Nam thúc đẩy các công cụ bảo hiểm, chia sẻ rủi ro tín dụng

Hiện nay, IFC đang triển khai giao dịch bảo hiểm tín dụng bằng nội tệ có thanh toán thực tế với CleanMax tại Thái Lan. Đây là giao dịch đầu tiên thuộc loại hình này của IFC trên phạm vi toàn cầu. Tiếp đó là giao dịch với LinkNet tại Indonesia. IFC cũng đã hoàn tất việc chuẩn bị cấu trúc giao dịch bằng đồng peso Philippines và hướng tới mở rộng sang các đồng tiền khác.

Theo bà Anjali Varma, quá trình triển khai đòi hỏi sự phối hợp giữa IFC, doanh nghiệp bảo hiểm, ngân hàng đối tác và các chuyên gia pháp lý để giải quyết những vấn đề liên quan đến quy định, thanh toán và vận hành tại từng thị trường. Khi khuôn khổ giao dịch và quan hệ đối tác đã được thiết lập, các giao dịch tiếp theo có thể được triển khai thuận lợi hơn.

Tại Việt Nam, các công cụ bảo hiểm và chia sẻ rủi ro tín dụng cũng đang được IFC và các tổ chức trong nước quan tâm thúc đẩy. Ngày 15/6/2026, Hiệp hội Ngân hàng Việt Nam phối hợp với IFC tổ chức tọa đàm về bảo hiểm tín dụng thương mại, tập trung trao đổi vai trò của công cụ này trong quản trị rủi ro và hỗ trợ doanh nghiệp tiếp cận nguồn vốn.

Tiếp đó, ngày 13/10/2026, hai tổ chức tiếp tục phối hợp tổ chức tọa đàm về cơ chế chia sẻ và giảm thiểu rủi ro tín dụng tại Việt Nam. Tại sự kiện, IFC giới thiệu các công cụ chia sẻ rủi ro (RSF), bảo lãnh tín dụng một phần (PCG) cùng kinh nghiệm quốc tế trong triển khai những cơ chế này nhằm hỗ trợ doanh nghiệp tiếp cận vốn, thúc đẩy tín dụng vào các lĩnh vực ưu tiên và thu hút thêm nguồn lực tư nhân.

Các hoạt động trên cho thấy sự quan tâm ngày càng lớn đối với việc sử dụng các công cụ bảo hiểm, bảo lãnh và chia sẻ rủi ro trong hoạt động tài trợ vốn tại Việt Nam. Kinh nghiệm của IFC tại các thị trường châu Á, đặc biệt là mô hình bảo hiểm tín dụng bằng nội tệ, cũng mang lại thêm thông tin tham khảo để các bên nghiên cứu những giải pháp phù hợp với điều kiện thị trường trong nước.