Thực hiện quyết liệt, đồng bộ các biện pháp phòng, chống khai thác IUU

Cán bộ Đồn Biên phòng Trung Bình phát tờ rơi tuyên truyền về chống khai thác IUU cho ngư dân. Ảnh: Văn Long

Đa dạng hình thức tuyên truyền

Xác định tuyên truyền là nhiệm vụ có ý nghĩa quyết định để ngăn ngừa vi phạm từ sớm, từ cơ sở, Ban Chỉ huy Bộ đội Biên phòng thành phố Cần Thơ đã đặt trọng tâm vào việc “đi từng ngõ, gõ từng tàu”, tuyên truyền, phổ biến các quy định pháp luật đến đúng đối tượng, đúng thời điểm, đúng vấn đề ngư dân quan tâm. Trong năm 2025, các đơn vị thuộc Bộ đội Biên phòng thành phố Cần Thơ đã tổ chức 76 cuộc tuyên truyền tập trung với 5.276 lượt người, cùng 6.487 lượt tuyên truyền nhỏ lẻ cho 25.712 lượt ngư dân. Song song với tuyên truyền trực tiếp, lực lượng làm nhiệm vụ phát 14.000 tờ rơi, gửi 750 tin nhắn SMS; phối hợp với các cơ quan báo chí Trung ương, địa phương thực hiện 63 tin, bài và phóng sự về phòng, chống khai thác IUU.

Thượng tá Nguyễn Thanh Đừng, Phó Chỉ huy trưởng, Tham mưu trưởng Bộ đội Biên phòng thành phố Cần Thơ cho biết: Tuyên truyền được xác định là một mũi công tác trọng yếu, vừa truyền đạt quy định của pháp luật, vừa vận động quần chúng tham gia quản lý, bảo vệ chủ quyền và xây dựng nghề cá bền vững. Khi ngư dân nắm chắc quy định, nhận diện đầy đủ hệ lụy của hành vi vi phạm, ý thức tự giác chấp hành sẽ được nâng lên, tạo sự đồng thuận và phối hợp hiệu quả với lực lượng Bộ đội Biên phòng trong quá trình kiểm soát hoạt động khai thác trên biển. Thực tế triển khai cho thấy, từ sự bền bỉ, kiên trì ấy, nhận thức của ngư dân chuyển biến tích cực; nhiều trường hợp chủ động liên hệ đồn, trạm để được hướng dẫn hoàn thiện giấy phép, kiểm tra thiết bị giám sát hành trình trước khi xuất bến.

Ông Nguyễn Văn Quý, ấp Cảng, xã Trần Đề chia sẻ: "Trước đây, có thời điểm tôi chưa hiểu rõ các quy định trong lĩnh vực thủy sản, nhưng nay được cán bộ, chiến sĩ giải thích tận tình nên tôi nhận thức được những hệ lụy khi để mất kết nối thiết bị giám sát hành trình hoặc đi đánh bắt trái tuyến, sai vùng. Đi biển cũng vậy, các anh theo dõi, thấy tàu mất tín hiệu là liên hệ ngay để xử lý kịp thời. Nhờ vậy, ngư dân không lo bị phạt, giữ được uy tín nghề cá".

Khoanh vùng tàu cá, quản lý chặt hồ sơ và điều kiện xuất bến

Hiện nay, thành phố Cần Thơ có 785 tàu cá, trong đó, 342 tàu có chiều dài từ 15m trở lên phải lắp đặt thiết bị giám sát hành trình theo quy định. Trên cơ sở đó, Bộ đội Biên phòng thành phố đã phối hợp với Sở Nông nghiệp và Môi trường thành phố Cần Thơ kiểm tra, rà soát toàn bộ hồ sơ đăng ký, đăng kiểm, giấy phép khai thác; đồng thời lập danh sách 12 phương tiện thuộc nhóm “nguy cơ cao” để giám sát đặc biệt. Các đồn, trạm duy trì lực lượng thường xuyên xuống cơ sở, kiểm tra thực tế tại các cửa sông, bãi ngang, khu neo đậu; chụp ảnh, lập hồ sơ những phương tiện chưa đủ điều kiện để phục vụ quản lý. Đây được xem là bước đi quan trọng nhằm phòng ngừa ngay từ đầu các hành vi tiềm ẩn nguy cơ dẫn tới vi phạm vùng biển nước ngoài hoặc sai phạm trong hoạt động khai thác.

Ở tuyến cửa ngõ ra vào cửa biển, công tác kiểm soát tàu xuất bến, nhập bến được tổ chức nghiêm túc tại các trạm kiểm soát Biên phòng Trần Đề, Mỹ Thanh và Định An. Trong năm 2025, Bộ đội Biên phòng thành phố Cần Thơ đã tiếp nhận, xử lý 1.534 lượt tàu xuất bến với 8.420 thuyền viên; 1.256 lượt tàu nhập bến với 7.548 thuyền viên; bảo đảm 100% hồ sơ khai báo thực hiện qua phần mềm quản lý tàu cá. Việc số hóa thủ tục bảo đảm minh bạch, tạo thuận lợi cho ngư dân, đồng thời giảm nguy cơ sai sót hồ sơ.

Cùng với kiểm soát thủ tục, Bộ đội Biên phòng thành phố Cần Thơ còn tăng cường tuần tra, kiểm soát trên biển, Năm 2025, đơn vị đã tổ chức 91 cuộc tuần tra trên biển, tổng hành trình 3.075 hải lý, kiểm tra 2.790 phương tiện với 15.968 thuyền viên. Kết quả, không phát hiện trường hợp nào vi phạm vùng biển nước ngoài hoặc khai thác hải sản trái phép. Công tác theo dõi, xử lý mất tín hiệu thiết bị giám sát hành trình được triển khai nghiêm túc, kịp thời. Trong năm qua, địa bàn ghi nhận 595 lượt tàu mất kết nối; lực lượng Bộ đội Biên phòng khẩn trương liên lạc, yêu cầu 515 thuyền trưởng mở lại kết nối kịp thời.

Từ kết quả đã đạt được, Ban Chỉ huy Bộ đội Biên phòng thành phố Cần Thơ tiếp tục xác định các nhiệm vụ trọng tâm thời gian tới, trong đó: Tăng cường tuyên truyền có chiều sâu, đa dạng hóa hình thức, bám sát từng nhóm đối tượng; quản lý chặt chẽ nhóm phương tiện có nguy cơ vi phạm cao, kiên quyết không cho xuất bến khi chưa đủ điều kiện; tăng cường tuần tra, kiểm soát, phối hợp chặt chẽ với Cảnh sát Biển, Hải quân, Kiểm ngư; công khai các vụ vi phạm trên báo chí để tạo hiệu ứng răn đe...

Văn Long