Thực phẩm chăm sóc sức khỏe mở rộng phân khúc

Cơ sở nấm Phương Linh (phường Long Khánh) ứng dụng công nghệ cao vào sản xuất nấm đông trùng hạ thảo.

Vì những mô hình nêu trên mang lại hiệu quả kinh tế cao nên ngày càng thu hút nhiều cơ sở đầu tư sản xuất. Nguồn cung dồi dào khiến giá bán nhiều loại thực phẩm đặc sản giảm mạnh so với trước, tạo cơ hội cho đông đảo người tiêu dùng tiếp cận.

Nhiều sự lựa chọn

Nấm ĐTHT có hoạt chất chống ung thư và nhiều chất giúp bồi bổ sức khỏe, tăng sức đề kháng. Chính vì vậy, từ xưa, nấm ĐTHT được bán với giá hàng trăm triệu đồng/kg, giá nấm ĐTHT thiên nhiên có thời điểm lên đến tiền tỷ. Thị trường nấm ĐTHT hiện ngày càng bình dân với nhiều sản phẩm để người tiêu dùng lựa chọn như: nấm ĐTHT sấy khô, trà, rượu ngâm, bột, cao, viên con nhộng… Giá bán cũng có nhiều phân khúc để người tiêu dùng lựa chọn. Nhưng mặt bằng chung, giá bán các sản phẩm từ nấm ĐTHT đã giảm mạnh so với trước về mức đa số người tiêu dùng có thể tiếp cận được.

Cơ sở nấm Phương Linh (ở phường Long Khánh) đang đầu tư 2 trại nuôi trồng nấm ĐTHT, nấm linh chi, hồng chi… đều là những sản phẩm dược liệu chăm sóc sức khỏe. Chỉ riêng nấm ĐTHT, cơ sở đã cung cấp ra thị trường cả tấn nấm khô/năm.

Ông Trần Ngọc Đại, chủ Cơ sở nấm Phương Linh so sánh: Trước đây, nấm ĐTHT bán ra hơn 10 triệu đồng/100g. Vài năm trở lại đây, giá nấm loại 1 chỉ còn vài triệu đồng/100g. Nguyên nhân do nhiều cơ sở đầu tư nuôi trồng, nguồn cung dồi dào khiến thị trường bão hòa nên không còn mức giá bán cao ngất ngưởng như trước. Người trồng nấm không còn lợi nhuận khủng, phải tính toán chi li chi phí đầu tư để có mức giá hợp lý cung cấp ra thị trường. Lợi thế của cơ sở là chủ động từ khâu giống, sản xuất theo chuỗi khép kín để có giá thành sản xuất với giá rẻ nhất. Cơ sở cũng ngày càng mở rộng quy mô sản xuất với sản lượng lớn. Sản phẩm hiện cung cấp vào hệ thống các siêu thị và phân phối đi thị trường cả nước, trở thành sản phẩm phổ thông hơn. Ngoài ra, cơ sở cũng sản xuất thêm dòng nấm linh chi, hồng chi… cung cấp ra thị trường. Dòng nấm này giá bán hiện chỉ còn từ 300-500 ngàn đồng/kg, giảm từ 30-50% so với nhiều năm trước.

Yến sào (tổ chim yến) cũng là thực phẩm “đắt xắt ra miếng” vì có giá trị dinh dưỡng cao. Nhưng vài năm trở lại đây, cùng với thị trường yến sào ngày càng đa dạng, nguồn cung dồi dào, giá mặt hàng này trở nên bình dân hơn để người tiêu dùng tiếp cận. Tùy theo chất lượng, thương hiệu mà yến sào hiện có nhiều phân khúc, loại quý hiếm như yến huyết giá lên đến gần 20 triệu đồng/100g, loại yến trắng giá vài triệu đồng/100g. Yến vụn, yến thô giá chỉ hơn 1 triệu đồng/100g.

Vài năm trở lại đây, nghề nuôi chim yến trên địa bàn thành phố Đồng Nai phát triển rất nhanh. Hiện thành phố Đồng Nai có khoảng 3 ngàn nhà nuôi chim yến với sản lượng khoảng 56 tấn yến thô/năm. Theo phản ánh của một số cơ sở nuôi chim yến trên địa bàn thành phố, so với những năm trước, nguồn cung tổ yến dồi dào, giá tổ yến ngày càng hạ nhiệt về mức phổ thông hơn. Bên cạnh đó, áp lực cạnh tranh với tổ yến nhập khẩu giá rẻ cũng ảnh hưởng đến giá bán mặt bằng chung của ngành hàng này. Đặc biệt, do khó khăn chung của nền kinh tế, thời gian gần đây, sức tiêu thụ mặt hàng tổ yến chậm hơn dẫn đến giá yến thô tiếp tục giảm so
với năm ngoái.

Cạnh tranh bằng chất lượng

Nhờ giá hạ nhiệt, nhu cầu tiêu thụ các dòng thực phẩm chăm sóc sức khỏe cao cấp đang gia tăng nhanh. Tuy nhiên, việc kiểm soát, quản lý của các cơ quan chức năng về chất lượng, tiêu chuẩn cũng ngày càng chặt chẽ, khắt khe. Bên cạnh đó, áp lực cạnh tranh lớn cũng là nguyên nhân khiến các cơ sở sản xuất phải đầu tư chuẩn hóa quy trình sản xuất cũng như xây dựng thương hiệu bằng uy tín, chất lượng.

Theo Chi cục trưởng Chi cục Chăn nuôi và Thủy sản thành phố Đồng Nai Nguyễn Trường Giang, Đồng Nai hiện có số lượng nhà nuôi chim yến thuộc tốp đầu khu vực Đông Nam Bộ và cả nước. Chi cục quan tâm tạo điều kiện cho các cơ sở nuôi chim yến trên địa bàn thành phố tuân thủ đầy đủ các quy định về yêu cầu kiểm dịch, kiểm tra và vệ sinh thú y đối với tổ yến nhằm truy xuất được nguồn gốc. Mục tiêu nhằm kiểm soát, quản lý được vệ sinh thú y và an toàn dịch bệnh của các cơ sở nuôi chim yến. Đây là tiêu chuẩn để ngành hàng này không chỉ đáp ứng tốt thị trường trong nước mà còn đạt tiêu chuẩn xuất khẩu, góp phần mang lại giá trị kinh tế cao cho các địa phương.

Ông Nguyễn Hoàng, chủ Cơ sở nuôi yến Hoàng Nhật Kim (xã Gia Kiệm) chia sẻ: Trước đây, cơ sở chủ yếu bán tổ yến thô cho các thương lái. Do không có thương hiệu nên tổ yến thô bán với giá thấp hơn nhiều so với mặt bằng chung ngoài thị trường, giá bán cũng biến động thất thường. Theo đó, cơ sở đầu tư chế biến, bao bì, đóng gói với nhãn hàng riêng. Sản phẩm cũng đạt chứng nhận OCOP (Chương trình Mỗi xã một sản phẩm) để người tiêu dùng nhận biết. Có nhãn hàng riêng, chúng tôi quan tâm thực hiện quy trình nuôi yến an toàn sinh học, chuẩn hóa quy trình thu hoạch, sơ chế, đóng gói theo tiêu chuẩn thị trường xuất khẩu.

Cùng quan điểm, ông Trần Ngọc Đại, chủ Cơ sở nấm Phương Linh khẳng định: Mô hình trồng nấm ĐTHT phải ứng dụng kỹ thuật, công nghệ cao với vốn đầu tư ban đầu lớn. Với mô hình trồng nấm từ khâu giống đến nhà nuôi trồng, máy sấy thăng hoa, cơ sở phải đầu tư cả chục tỷ đồng. Dòng sản phẩm này không chỉ cần vốn lớn mà yêu cầu người làm phải nắm vững kỹ thuật, ứng dụng công nghệ cao vào sản xuất. Hiện áp lực cạnh tranh trên thị trường nấm ĐTHT rất lớn, nhất là dòng nấm nhập khẩu từ Trung Quốc với giá rẻ. Tuy nhiên, chúng tôi vẫn tự tin cạnh tranh được vì người tiêu dùng vẫn sẵn sàng trả giá cao hơn, chọn mua sản phẩm nấm Việt Nam vì truy xuất được nguồn gốc, có đầy đủ chứng nhận về chất lượng sản phẩm.