Thung Nai thúc đẩy nguồn thu từ du lịch

Cảnh quan vùng hồ Thung Nai với các đảo nhỏ xen giữa mặt nước.

Nguồn thu chưa tương xứng tiềm năng

Số liệu 9 tháng cho thấy doanh thu du lịch tăng nhanh hơn lượng khách. Riêng tháng 9, Thung Nai đón khoảng 18.000 lượt khách, tăng 7% so với cùng kỳ; doanh thu đạt 6,6 tỷ đồng, tăng 52,4%. Nếu tính bình quân trên tổng lượt khách, doanh thu du lịch 9 tháng đạt khoảng 267.000 đồng/lượt. Trong số 270.000 lượt khách, khách quốc tế chỉ có 585 lượt, chiếm khoảng 0,22%. Cơ cấu này cho thấy dư địa để mở rộng thị trường khách và tăng các khoản thu từ lưu trú, ăn uống, mua sắm, trải nghiệm còn khá lớn.

Theo đồng chí Nguyễn Việt Phương - Chủ tịch UBND xã, Thung Nai có 34 hộ thuộc hợp tác xã du lịch, 23 hộ kinh doanh dịch vụ ăn uống và 19 hộ kinh doanh thức ăn đường phố. Hoạt động du lịch vẫn chịu ảnh hưởng của mùa vụ; chất lượng phục vụ giữa các cơ sở chưa đồng đều. Một số cơ sở chưa chấp hành đầy đủ quy định về y tế, an toàn thực phẩm; việc thu gom, xử lý rác thải có thời điểm chưa đáp ứng lượng khách tập trung đông.

Nhà hàng Cối Xay Gió - điểm dịch vụ du lịch đã hoạt động nhiều năm tại vùng hồ Thung Nai.

Hạ tầng giao thông cũng ảnh hưởng trực tiếp đến khả năng khai thác du lịch. Phần lớn điểm tham quan trên hồ phải tiếp cận bằng tàu, thuyền, trong khi một số phương tiện chưa hoàn thiện đầy đủ điều kiện vận chuyển hành khách. Đường bộ kết nối các khu vực Bình Thanh, Thung Nai và Bắc Phong chưa đồng bộ, hạn chế khả năng hình thành tuyến tham quan và phân bổ khách đến nhiều điểm dịch vụ. Trong khi đó, một số dự án trong và ngoài ngân sách triển khai chậm. Những vướng mắc về quy hoạch, thủ tục và hạ tầng khiến lợi thế đất đai, mặt nước, cảnh quan chưa được khai thác thành các sản phẩm du lịch cụ thể.

Mục tiêu còn lại của năm tương đương bình quân hơn 43.000 lượt khách và gần 8,7 tỷ đồng doanh thu mỗi tháng trong quý IV. Đây là khối lượng lớn so với kết quả tháng 9, đặt ra yêu cầu vừa thu hút thêm khách, vừa nâng giá trị dịch vụ cung cấp cho mỗi đoàn khách.

Hoàn thiện hạ tầng, mở rộng dịch vụ

Cũng theo đồng chí Chủ tịch UBND xã, để tăng nguồn thu, Thung Nai xác định việc rà soát, cập nhật quy hoạch là nhiệm vụ trước mắt. Sau khi 3 xã Bắc Phong, Bình Thanh và Thung Nai được sáp nhập, một số nội dung trong quy hoạch Khu du lịch quốc gia hồ Hòa Bình cần được xem xét cho phù hợp với địa bàn mới.

Ngày 28/8/2026, xã phối hợp với đơn vị tư vấn khảo sát hiện trạng; đầu tháng 9 đã gửi Sở Xây dựng phương án đề nghị điều chỉnh. Kết quả rà soát sẽ là cơ sở để địa phương đề xuất bố trí không gian dịch vụ, hạ tầng giao thông và lựa chọn dự án đầu tư phù hợp.

Đối với giao thông đường thủy, xã đã hoàn thành công bố bến thủy nội địa Đền Bờ 1, gia hạn hoạt động Bến Kỳ Sơn và phối hợp quản lý Cảng Thung Nai. Các bến, bãi và phương tiện vận chuyển hành khách tiếp tục được kiểm tra; tàu, thuyền chưa đáp ứng quy định được phân loại, hướng dẫn hoàn thiện thủ tục. Việc này nhằm bảo đảm an toàn và tăng số phương tiện đủ điều kiện phục vụ khách.

Ở tuyến đường bộ, địa phương rà soát các vị trí có nguy cơ sạt lở, mất an toàn; đồng thời đề xuất đầu tư tuyến kết nối Bình Thanh - Thung Nai - Bắc Phong. UBND xã cũng xác định sẽ phối hợp tháo gỡ thủ tục đối với các dự án gặp vướng mắc, rà soát tiến độ và đề nghị chủ đầu tư thực hiện các nội dung đã cam kết.

Du khách trải nghiệm chèo kayak trên hồ Hòa Bình, góp phần làm phong phú dịch vụ du lịch tại Thung Nai.

Đồng chí Chủ tịch UBND xã cho biết thêm, một hướng tăng nguồn thu khác là đưa sản phẩm nông nghiệp, thủy sản vào chuỗi dịch vụ du lịch. Thung Nai hiện sử dụng khoảng 100 ha mặt nước hồ Hòa Bình để nuôi thủy sản, với 338 lồng cá của 41 hộ và ba hợp tác xã; sản lượng đạt hơn 360 tấn. Địa phương đang triển khai mô hình nuôi cá lồng giá trị cao gắn với truy xuất nguồn gốc và liên kết tiêu thụ; 30 hộ dân đã được tập huấn kỹ thuật.

Xã định hướng cá hồ, nông sản, sản phẩm OCOP và văn hóa cộng đồng sẽ được kết nối với dịch vụ ăn uống, lưu trú, vận tải và trải nghiệm. Việc hình thành thêm sản phẩm đặc trưng có thể mở rộng các khoản chi tiêu của du khách, đồng thời tạo cơ hội tham gia cho nhiều hộ dân. Bên cạnh đó, chất lượng phục vụ được xác định là điều kiện để giữ khách và tăng mức sử dụng dịch vụ.

UBND xã sẽ tăng cường kiểm tra việc niêm yết giá vé tham quan, giá trông giữ xe; kiểm soát an toàn thực phẩm; chấn chỉnh vệ sinh môi trường và tổ chức thu gom rác tại các khu, điểm du lịch. Đồng thời tiếp tục đẩy mạnh quảng bá du lịch sinh thái, du lịch cộng đồng; hỗ trợ tổ chức, cá nhân khảo sát cơ hội đầu tư và thực hiện thủ tục theo quy định. Nguồn lực thu hút mới sẽ được ưu tiên cho những hạng mục hạ tầng, sản phẩm và dịch vụ còn thiếu.

Mục tiêu 98 tỷ đồng doanh thu trong năm 2026 là yêu cầu trước mắt. Về lâu dài, Thung Nai hướng tới mở rộng phần thu nhập từ du lịch cho các hộ làm vận tải, nuôi cá, kinh doanh ăn uống, lưu trú và dịch vụ cộng đồng. Hạ tầng thuận lợi, dịch vụ an toàn và sản phẩm đặc trưng sẽ giúp giữ chân du khách, nâng mức chi tiêu, từ đó đưa lợi thế vùng hồ thành sinh kế ổn định cho người dân.