Thương hiệu bán lẻ tính lại bài toán mặt bằng

Ảnh minh họa: Thanh Xuân

8 tháng đầu năm 2026, thị trường bán lẻ Việt Nam tiếp tục duy trì đà tăng trưởng. Theo Cục Thống kê, doanh thu bán lẻ hàng hóa giai đoạn này ước đạt 3.947,6 nghìn tỷ đồng, tăng 12,8% so với cùng kỳ năm trước (cùng kỳ năm 2025 tăng 9,1%).

THÊM ĐỘNG LỰC TỪ SỨC MUA 

Diễn biến này đi cùng với sự cải thiện trong tình hình tài chính của người tiêu dùng, tạo nền tảng tương đối thuận lợi cho tiêu dùng nội địa.... Kết quả khảo sát của Vietnam Report cho biết 72,1% người tiêu dùng phản ánh tình hình tài chính cá nhân khởi sắc hơn so với 12 tháng trước, với 46,2% ghi nhận mức cải thiện nhẹ, trong khi 25,9% đánh giá mức cải thiện rõ rệt.

Về phía doanh nghiệp, theo kết quả khảo sát, các doanh nghiệp nhận định môi trường cạnh tranh minh bạch hơn. Cùng với đó, chính sách kích cầu tiêu dùng, xu hướng bán lẻ đa kênh và số hóa là những cơ hội nổi bật của thị trường.

Trước hết, công tác kiểm soát hóa đơn, nguồn gốc hàng hóa, thương mại điện tử và nghĩa vụ thuế được tăng cường giúp lành mạnh hóa nguồn cung trên thị trường, tạo sân chơi bình đẳng và bảo vệ những doanh nghiệp bán lẻ làm ăn bài bản. Đáng chú ý, từ năm 2026, chính sách thuế đối với hộ cá nhân kinh doanh được điều chỉnh theo hướng quản lý dựa trên doanh thu thực tế thay cho cơ chế thuế khoán; đồng thời các nền tảng thương mại điện tử phải thực hiện khấu trừ, kê khai và nộp thuế thay cho người bán.

Vietnam Report cho rằng quy định này giúp nghĩa vụ thuế từng bước áp dụng nhất quán hơn giữa các chủ thể kinh doanh, buộc nhà bán lẻ quy mô nhỏ phải chuẩn hóa chứng từ đầu vào và minh bạch dòng tiền để duy trì biên lợi nhuận, đồng thời, tạo môi trường cạnh tranh bình đẳng giữa hộ kinh doanh và doanh nghiệp bán lẻ hiện đại.

Ngoài ra, doanh nghiệp trong ngành bán lẻ đánh giá việc duy trì giảm thuế VAT xuống 8% đến hết năm 2026, kết hợp các chương trình khuyến mại tập trung quốc gia và xúc tiến thương mại địa phương gắn với du lịch, cũng tạo đòn bẩy trực tiếp thúc đẩy sức mua và tổng mức bán lẻ. Hơn nữa, quá trình số hóa và phát triển bán lẻ đa kênh tiếp tục giúp nhà bán lẻ mở rộng điểm tiếp cận và mở ra dư địa tăng trưởng.

Dữ liệu từ nhiều điểm chạm cho phép doanh nghiệp nhận diện nhu cầu theo từng nhóm khách hàng, khu vực và thời điểm. Từ đó, quyết định nhập hàng, phân bổ tồn kho và triển khai khuyến mại được điều chỉnh sát hơn với nhu cầu thực tế, giúp doanh nghiệp vừa tận dụng tăng trưởng sức mua, vừa nâng cao hiệu quả trên từng kênh và điểm bán.

MỞ RỘNG THEO HƯỚNG CHỌN LỌC

Tuy nhiên, chuyển biến về sức mua và hành vi tiêu dùng đang làm thay đổi cách các thương hiệu tiếp cận thị trường. Báo cáo Inside Occupier Strategy - Retail của Savills nhận định Đông Nam Á có triển vọng tăng trưởng bán lẻ nhờ dân số trẻ, tốc độ đô thị hóa và nhu cầu ngày càng tăng đối với những sản phẩm, dịch vụ chất lượng cao với mức giá phù hợp.

Tại Việt Nam, thu nhập khả dụng bình quân hộ gia đình dự báo tăng 7,4% mỗi năm trong giai đoạn 2026–2036. Cùng với đà tăng của doanh số bán lẻ, sức mua cải thiện đã tạo dư địa cho các thương hiệu trong nước và quốc tế. Song, cơ hội tăng trưởng không đồng nghĩa với việc mở rộng đồng loạt. Sức mua, lưu lượng khách, chi phí thuê và hành vi tiêu dùng có thể khác đáng kể giữa từng khu vực. Mô hình thành công tại một thị trường cũng có thể cần điều chỉnh về sản phẩm, thiết kế hoặc dịch vụ khi áp dụng tại thị trường khác.

Từ góc nhìn này, ông Matthew Powell, Giám đốc Savills Hà Nội, đánh giá thị trường tiêu dùng Việt Nam còn nhiều dư địa tăng trưởng trong dài hạn nhưng khi thị trường bán lẻ phát triển hơn, tăng trưởng sẽ không chỉ nằm ở tốc độ mở rộng, mà còn ở hiệu quả của toàn bộ mạng lưới.

Vị chuyên gia cho biết chiến lược của nhiều thương hiệu đang trở nên chọn lọc hơn. Thay vì chỉ tập trung vào số điểm bán mở mới, doanh nghiệp đã ưu tiên những địa điểm có khả năng tiếp cận đúng khách hàng và đóng góp vào hiệu quả chung của mạng lưới.

Đồng quan điểm, ông William Gramond, Giám đốc Bộ phận cho thuê thương mại, Savills Hà Nội, cũng cho rằng số lượng cửa hàng không nên là mục tiêu duy nhất khi mở rộng. Trước khi quyết định quy mô và mô hình cửa hàng, thương hiệu cần hiểu rõ sức mua, lưu lượng khách và hành vi tiêu dùng tại từng khu vực. Mỗi điểm bán cần có vai trò rõ ràng trong toàn bộ mạng lưới, thay vì áp dụng cùng một mô hình cho mọi địa điểm.

Tại Việt Nam, cửa hàng vật lý không chỉ đóng góp doanh thu, mà còn giúp thương hiệu tạo trải nghiệm, tăng tương tác và hỗ trợ hành trình mua sắm đa kênh. Hiệu quả điểm bán, vì vậy ngày càng được nhìn rộng hơn, từ doanh thu và tỷ lệ chuyển đổi đến khả năng thu hút khách quay lại và đóng góp vào nhận diện thương hiệu. Điều này cũng tác động đến chủ sở hữu mặt bằng. Do đó, việc hiểu nhu cầu của thương hiệu và nhóm khách hàng mục tiêu, xây dựng cơ cấu khách thuê phù hợp và tạo không gian linh hoạt có thể giúp dự án thích ứng tốt hơn với những mô hình bán lẻ khác nhau.