Thượng tọa Thích Huệ Khai: Đổi mới quản trị Giáo hội phải hướng về cơ sở

Từ thực tiễn điều hành Phật sự tại TP.Đồng Nai, Thượng tọa nhấn mạnh việc đổi mới quản trị Giáo hội phải hướng về cơ sở, lấy sự hòa hợp Tăng đoàn và hiệu quả hoạt động Phật sự làm trọng tâm:

Thượng tọa Thích Huệ Khai, Ủy viên Thường trực Hội đồng Trị sự, Trưởng ban Trị sự kiêm Trưởng ban Tăng sự GHPGVN TP.Đồng Nai

- Trước yêu cầu phát triển của xã hội hiện đại, tôi cho rằng phương châm “Kỷ cương - Đổi mới - Hiệu lực - Hiệu quả” phải được cụ thể hóa trong từng hoạt động Phật sự.

Trước hết, Giáo hội cần chuẩn hóa quy trình điều hành, phân định rõ chức năng, nhiệm vụ giữa các ban chuyên môn, tăng cường sự phối hợp trong quản lý Tăng Ni, tự viện. Đặc biệt, phải kịp thời lắng nghe, tháo gỡ những khó khăn phát sinh từ cơ sở, giữ vững sự hòa hợp Tăng đoàn.

Đổi mới quản trị không phải là quản lý từ trên xuống bằng văn bản hành chính thuần túy, mà phải là sự đồng hành, sâu sát với Tăng Ni, tự viện.

Thực tế tại Đồng Nai, Ban Thường trực Ban Trị sự cùng các ban chuyên môn đã trực tiếp đến các cơ sở Phật giáo, gặp gỡ Tăng Ni, nắm bắt tình hình và hướng dẫn giải quyết những vướng mắc trong hoạt động Phật sự. Đây là cách làm thiết thực nhằm tăng cường sự gắn kết giữa tổ chức Giáo hội với các cơ sở tự viện.

Tôi cho rằng tự viện là tế bào của Giáo hội, Tăng Ni là lực lượng nòng cốt trong hoạt động hoằng pháp và phụng sự nhân sinh. Vì vậy, việc sửa đổi, bổ sung Hiến chương và các quy chế liên quan cần làm rõ quyền hạn, trách nhiệm của tự viện, đồng thời có cơ chế phân cấp phù hợp để phát huy tính chủ động của cơ sở, trên nền tảng Giới luật và pháp luật hiện hành.

Đối với công tác nhân sự, tinh gọn bộ máy phải đi đôi với nâng cao chất lượng và hiệu quả hoạt động. Việc lựa chọn nhân sự Giáo hội cần chú trọng cả “đức” và “tài”, phân công đúng người, đúng việc; quan tâm bồi dưỡng đội ngũ Tăng Ni trẻ có năng lực chuyên môn, tinh thần trách nhiệm và khả năng thích ứng với thời đại.

Một yêu cầu cấp thiết khác là đẩy mạnh chuyển đổi số trong quản trị Giáo hội. Hiện nay, Ban Trị sự GHPGVN TP.Đồng Nai đang phối hợp với các ban chuyên môn triển khai công tác hành chính, hướng dẫn kê khai và chuẩn hóa thông tin Tăng Ni, tự viện tại 12 khu vực Phật giáo trên địa bàn.

Từ thực tiễn này, tôi đề xuất Giáo hội từng bước xây dựng hệ thống dữ liệu số thống nhất về Tăng Ni, tự viện; triển khai thủ tục hành chính điện tử đối với các hoạt động Tăng sự, góp phần giảm giấy tờ, thời gian đi lại và nâng cao hiệu quả điều hành.

Đổi mới quản trị không phải là quản lý từ trên xuống bằng văn bản hành chính thuần túy, mà phải là sự đồng hành, sâu sát với Tăng Ni, tự viện.

Tuy nhiên, chuyển đổi số chỉ là phương tiện hỗ trợ. Việc hiện đại hóa quản lý phải luôn bảo đảm nền tảng giới luật và truyền thống sinh hoạt Tăng đoàn.

Sau 45 năm thành lập và phát triển, GHPGVN đã khẳng định vai trò đồng hành cùng dân tộc. Trong giai đoạn mới, tôi mong Giáo hội tiếp tục đổi mới phương thức hoằng pháp, đặc biệt trên các nền tảng số, đưa giáo lý đạo Phật đến gần hơn với giới trẻ, người lao động và cư dân đô thị.

Bên cạnh đó, cần phát huy vai trò của các tự viện trong hoạt động từ thiện xã hội, chăm lo an sinh cộng đồng, bảo vệ môi trường và gìn giữ các giá trị văn hóa Phật giáo Việt Nam.

Hướng đến Đại hội đại biểu Phật giáo toàn quốc lần thứ X, nhiệm kỳ 2026-2031, tôi kỳ vọng Giáo hội sẽ có những chuyển biến thực chất trong tổ chức và điều hành, xây dựng bộ máy tinh gọn, hoạt động hiệu lực, hiệu quả; đồng thời hoàn thiện Hiến chương, các quy chế nhằm củng cố sự đoàn kết, hòa hợp, tạo điều kiện để Tăng Ni an tâm tu học và phụng sự.

Một Giáo hội vững mạnh không chỉ ở bộ máy tinh gọn hay phương thức điều hành hiện đại, mà quan trọng hơn là sự gắn kết, đồng thuận và tinh thần trách nhiệm của mỗi thành viên. Đó chính là nền tảng để GHPGVN tiếp tục phát triển, đồng hành cùng dân tộc trong giai đoạn mới.