Tiến trình hòa bình ở Dải Gaza đã vượt qua nhiều điểm nghẽn

Đặc phái viên Hội đồng Hòa bình về Gaza Nickolay Mladenov phát biểu về tiến trình chuyển tiếp và tái thiết Dải Gaza. (Nguồn: DW)

Phát biểu tại cuộc họp, Đặc phái viên của Hội đồng Hòa bình về Gaza Nickolay Mladenov cho rằng, tiến trình đã đạt được một số bước tiến mà trước đây nhiều người cho là khó có thể thực hiện.

Theo ông, kế hoạch 20 điểm được Hội đồng Bảo an Liên hợp quốc (LHQ) thông qua theo Nghị quyết 2803 đã tạo khuôn khổ cho tiến trình.

Trên cơ sở đó, các cuộc đàm phán với Hamas đã được tiến hành với sự trung gian của Thổ Nhĩ Kỳ, Ai Cập và Qatar, qua đó đạt được cam kết từ bỏ vũ khí.

Nghị quyết 2803 cũng quy định thành lập Hội đồng Hòa bình, Lực lượng Ổn định quốc tế và một ủy ban hành chính tại Gaza, tạo cơ sở cho quá trình quản trị và ổn định tình hình trong giai đoạn chuyển tiếp.

Theo đó, thẩm quyền của Ủy ban Quốc gia quản lý Gaza (NCAG) sẽ được mở rộng từng bước, gắn với quá trình kiểm kê, giải giáp và xác minh tình trạng vũ khí, cũng như việc lực lượng Israel rút về khu vực vành đai.

“Tiến trình không bị ràng buộc bởi lịch hay thời hạn, mà phụ thuộc vào kết quả kiểm chứng trên thực tế”, quan chức Hội đồng Hòa bình nhấn mạnh.

Theo đó, mục tiêu là từng bước đưa Gaza về dưới một cơ chế quản lý chuyển tiếp thống nhất do NCAG đảm nhiệm.

Tuy nhiên, NCAG chỉ giữ vai trò trong giai đoạn chuyển tiếp, không phải một cơ chế quản lý lâu dài.

Cơ quan này được xác định là “cầu nối” hướng tới một chính quyền Palestine được cải tổ, qua đó tạo nền tảng cho một tiến trình chính trị lâu dài giữa người Palestine và Israel.

Trong khi đó, Đặc phái viên Mỹ Steve Witkoff đánh giá, tình hình Gaza đã có những thay đổi đáng kể so với một năm trước.

Bằng chứng là toàn bộ con tin đã được đưa về, lệnh ngừng bắn được duy trì dù còn khiếm khuyết, trong khi các hoạt động nhân đạo đã đạt được những kết quả đáng kể.

Cùng quan điểm về yêu cầu chuyển sang giai đoạn mới, cựu Thủ tướng Anh Tony Blair cho rằng, năm tới sẽ là thời điểm chuyển từ chuẩn bị sang triển khai.

Về quản trị và phục hồi, Trưởng NCAG Ali Shaath cho biết, cơ quan này đang xây dựng một bộ máy quản lý tinh gọn, tập trung vào những nhiệm vụ thiết yếu trong bối cảnh tình hình thực địa còn nhiều khó khăn.

Kế hoạch phục hồi sớm gồm khoảng 71 chương trình, bao quát nhiều lĩnh vực từ hỗ trợ nhân đạo, phát triển cơ sở hạ tầng, phục hồi kinh tế đến bảo đảm an ninh.

Theo báo cáo của Hội đồng Hòa bình gửi Hội đồng Bảo an LHQ hồi tháng 5, tiến trình chuyển tiếp và tái thiết Gaza sẽ phụ thuộc vào việc các cam kết về an ninh được thực hiện đầy đủ và có thể kiểm chứng trên thực tế.