“Cuốn sách” không viết chữ của người Dao Lù Gang

Trực quan và sinh động như một “cuốn sách” không viết chữ, trang phục truyền thống của người Dao Lù Gang ở xã Xuân Dương ẩn chứa cả một thế giới quan và triết lý sống đầy sinh động. Qua từng sắc màu rực rỡ và hoa văn thêu tinh tế, những giá trị văn hóa cốt lõi của đồng bào Dao Lù Gang tiếp tục được gìn giữ, phát huy và trao truyền bền bỉ qua năm tháng.Hiện nay, xã Xuân Dương có 620 hộ với 2.591 người dân tộc Dao Lù Gang sinh sống tập trung tại 9/14 thôn gồm: Cốc Sâu, Co Hồng, Pò Đồn, Co Chí, Ái Quốc, Nặm Đảng, Khau Kheo, Phạ Thác và Khuổi Thướn. Trong xã hiện có 4 dòng họ chính là họ Đặng, Triệu, Dương và họ Hoàng. Cùng với tiếng nói, lễ cấp sắc, lễ cưới và phong tục tập quán, nghề làm trang phục truyền thống vẫn được gìn giữ trong đời sống cộng đồng. Không chỉ diện trong các dịp lễ hội lớn hay ngày trọng đại như cưới hỏi, trang phục truyền thống từ lâu đã trở thành một phần máu thịt trong đời sống hằng ngày của người Dao Lù Gang xã Xuân Dương. Nét đẹp ấy được đồng bào bền bỉ gìn giữ, lưu truyền qua hàng trăm năm như một biểu tượng tự hào không thể tách rời của cộng đồng.Trong đời sống sinh hoạt hằng ngày, người Dao Lù Gang dù nam hay nữ vẫn luôn trân trọng, gìn giữ và phát huy vẻ đẹp trang phục truyền thống của dân tộc mình.Trang phục người Dao Lù Gang mang những nét riêng độc đáo trong bố cục, cách bài trí và phối hợp các chi tiết, tạo nên dấu ấn nhận diện rõ nét giữa cộng đồng các nhóm dân tộc Dao. Dưới sự hướng dẫn tận tình của các mẹ, các chị, thế hệ trẻ tại Xuân Dương từ lâu đã được trao truyền tri thức may, thêu trang phục truyền thống. Qua từng đường kim, mũi chỉ, những quan niệm và ký ức văn hóa được lưu giữ, trao truyền từ thế hệ này sang thế hệ khác. Cứ bước sang tuổi lên 7, lên 10, những bé gái ở Xuân Dương lại được các bà, các mẹ ân cần cầm tay chỉ việc, chỉ dạy tỉ mỉ từng kỹ năng thêu thùa.Sự tập trung và say mê của thế hệ trẻ là minh chứng rõ nét cho thấy sức sống bền bỉ của nghề thủ công truyền thống trong cộng đồng người Dao Lù Gang giữa đời sống hi