Tin vũ khí hôm nay 15.4: Mỹ 'đặt cược lớn' vào vũ khí chống drone giá rẻ

Mỹ “đặt cược lớn” vào vũ khí chống drone giá rẻ

Quân đội Mỹ đang thúc đẩy thiết lập nguồn cung dài hạn đối với hệ thống đánh chặn Coyote do RTX phát triển, nhằm đối phó hiệu quả với các cuộc tấn công bằng hệ thống bay không người lái (UAS) ngày càng gia tăng. Kế hoạch này hướng tới việc đảm bảo năng lực phòng không chi phí hợp lý, trong bối cảnh chiến tranh hiện đại chứng kiến vai trò nổi bật của drone trên chiến trường.

Theo định hướng ngân sách năm tài khóa 2027, Lục quân Mỹ dự kiến ký kết thỏa thuận khung và hợp đồng nhiều năm với RTX để ổn định sản xuất. Đây được xem là mô hình mua sắm có cấu trúc đầu tiên dành cho vũ khí đánh chặn chống drone, phản ánh sự chuyển dịch từ các đơn hàng ngắn hạn sang chiến lược tích trữ quy mô lớn.

Động thái này cũng phù hợp với xu hướng cải cách mua sắm quốc phòng, trong đó các hợp đồng dài hạn giúp doanh nghiệp chủ động đầu tư vào năng lực sản xuất và chuỗi cung ứng.

Lục quân Mỹ đang tìm kiếm thỏa thuận cung ứng dài hạn cho hệ thống đánh chặn Coyote của RTX nhằm tăng cường năng lực phòng thủ nhiều lớp với chi phí hợp lý trước mối đe dọa ngày càng gia tăng từ drone và các cuộc tấn công bầy đàn, trong khi các biến thể mới hứa hẹn nâng cao thời gian hoạt động và giảm chi phí mỗi lần đánh chặn - Ảnh: Raytheon

Trong hệ thống phòng không, Coyote được thiết kế chuyên biệt cho nhiệm vụ chống UAS, thay vì cải tiến từ các tên lửa truyền thống. Phiên bản Block 2 sử dụng đầu đạn động năng, có khả năng tiêu diệt chính xác nhiều loại drone. Hệ thống này hoạt động trong cấu trúc tích hợp LIDS, kết hợp radar KuRFS, hệ thống chỉ huy FAAD C2 và các thành phần tác chiến điện tử. Nhờ đó, quy trình phát hiện, phân loại và tiêu diệt mục tiêu được rút ngắn đáng kể, nâng cao hiệu quả phản ứng trước các mối đe dọa tốc độ cao.

LIDS hiện được triển khai dưới cả hai dạng cố định và cơ động, bảo vệ các căn cứ, trung tâm chỉ huy và lực lượng cơ động trên chiến trường. Hệ thống này đã được sử dụng tại khu vực Trung Đông từ năm 2020, cho thấy khả năng ứng dụng thực tiễn trong môi trường tác chiến phức tạp. Đặc biệt, sự phát triển của phiên bản Block 3NK - có khả năng thu hồi và tái sử dụng - mở ra hướng tiếp cận mới, giúp giảm chi phí và duy trì khả năng phòng thủ liên tục trước các đợt tấn công lặp lại.

Về chi phí, mỗi lần đánh chặn bằng Coyote ước tính khoảng 120.000 USD, thấp hơn đáng kể so với tên lửa Patriot có giá khoảng 4 triệu USD. Sự chênh lệch này cho phép quân đội phân bổ nguồn lực hợp lý, sử dụng Coyote cho các mục tiêu phổ biến như drone tấn công một chiều hoặc trinh sát, đồng thời bảo toàn các hệ thống đắt tiền cho mối đe dọa cấp cao hơn.

Nhu cầu quốc tế cũng gia tăng nhanh chóng. Một thương vụ trị giá 2,1 tỉ USD cung cấp hệ thống LIDS cho Các Tiểu vương quốc Ả Rập Thống nhất cho thấy tầm quan trọng của phòng thủ chống drone trong bảo vệ hạ tầng chiến lược. Song song, Lục quân Mỹ đã đặt nền móng với các hợp đồng trước đó và đang chuyển sang xây dựng khuôn khổ sản xuất bền vững.

Nga thử nghiệm vũ khí laser tiêu diệt drone ở 1,5km

Nga đang đẩy mạnh phát triển hệ thống laser chống drone LazerBuzz, với thông tin mới cho thấy tầm bắn đã được nâng lên 1,5km. Đây được coi là bước tiến đáng chú ý trong khuôn khổ Dự án Posokh, phản ánh nỗ lực xây dựng năng lực phòng thủ năng lượng định hướng trước sự gia tăng của các thiết bị bay không người lái giá rẻ trên chiến trường.

Theo các báo cáo, hệ thống đã tiêu diệt thành công một UAV dạng máy bay ở khoảng cách 1.500m. Tuy nhiên, dữ liệu hiện vẫn chủ yếu do nhà phát triển cung cấp, chưa có xác nhận độc lập hoặc đánh giá chính thức từ quân đội. LazerBuzz sử dụng công nghệ laser ytterbium hội tụ, tạo hiệu ứng “hard-kill” bằng cách nung nóng và phá hủy cấu trúc mục tiêu thay vì gây nhiễu điện tử.

Nga cho biết hệ thống phòng không laser LazerBuzz đã đạt tầm tiêu diệt drone 1,5 km, cho thấy tiến bộ từng bước trong phát triển vũ khí năng lượng định hướng chống UAS, dù vẫn còn nhiều câu hỏi về hiệu quả hoạt động thực tế chưa được làm rõ - Ảnh: Truyền thông Nga

So với các mốc trước đó, kết quả 1,5km cho thấy tiến bộ rõ rệt. Cuối năm 2025, hệ thống mới đạt khoảng 1km, với cơ chế tiêu diệt bằng cách đốt cháy pin và linh kiện khiến UAV rơi. Đến đầu năm 2026, hệ thống tiếp tục được tích hợp radar, cho phép phát hiện và tấn công các mục tiêu cơ động ở tốc độ 130 - 140km/h. Diễn biến này cho thấy LazerBuzz không chỉ tăng tầm bắn mà còn đang dần hoàn thiện chuỗi phát hiện - theo dõi - tiêu diệt.

Dù vậy, hiệu quả thực tế của vũ khí laser vẫn phụ thuộc vào nhiều yếu tố như chất lượng chùm tia, độ ổn định bám mục tiêu, thời gian chiếu xạ, điều kiện khí quyển và đặc tính mục tiêu. Việc tiêu diệt một UAV trong điều kiện thử nghiệm chưa đủ để chứng minh khả năng hoạt động ổn định trong môi trường chiến đấu phức tạp, đặc biệt với các drone FPV linh hoạt hoặc trong thời tiết xấu.

Một yếu tố quan trọng khác là hệ thống cảm biến đi kèm. Nga đang tích hợp radar và nghiên cứu bổ sung cảm biến âm thanh nhằm cải thiện khả năng phát hiện mục tiêu nhỏ, bay thấp. Điều này cho thấy hiệu quả của vũ khí laser không chỉ nằm ở công suất mà còn phụ thuộc vào toàn bộ chuỗi điều khiển hỏa lực và cảm biến hỗ trợ.

Hiện vẫn thiếu các dữ liệu quan trọng như công suất đầu ra, khả năng tản nhiệt, xác suất tiêu diệt hay hiệu quả trong điều kiện môi trường bất lợi. Các báo cáo công khai chỉ cho thấy tiến trình từ 500m (giữa 2025) lên 1km và nay là 1,5km, nhưng chưa đủ để khẳng định hệ thống đã đạt mức sẵn sàng tác chiến.

Châu Âu đẩy mạnh sản xuất tên lửa hành trình số lượng lớn

Đức và Hà Lan đang thúc đẩy hợp tác quốc phòng mới thông qua việc thành lập liên doanh sản xuất tên lửa hành trình và pháo phản lực tầm xa, nhằm đáp ứng nhu cầu gia tăng về hỏa lực chính xác quy mô lớn tại châu Âu. Liên doanh mang tên Rheinmetall Destinus Strike Systems dự kiến đặt tại Unterlüß (Đức), kết hợp năng lực công nghiệp của Rheinmetall với công nghệ thiết kế và dẫn đường của Destinus.

Theo kế hoạch, Rheinmetall nắm 51% cổ phần, Destinus giữ 49%, và doanh nghiệp có thể chính thức hoạt động từ nửa cuối năm 2026 sau khi hoàn tất phê duyệt. Sáng kiến này phản ánh sự thay đổi trong tư duy quân sự châu Âu, khi các cuộc xung đột gần đây cho thấy nhu cầu duy trì hỏa lực chính xác với quy mô lớn và liên tục, thay vì chỉ dựa vào số lượng hạn chế các hệ thống cao cấp.

Rheinmetall và Destinus đã thành lập liên doanh tại Đức để sản xuất tên lửa hành trình và pháo phản lực, kết hợp công nghệ dẫn đường, động cơ và năng lực sản xuất hàng loạt nhằm tăng cường khả năng tấn công chính xác tầm xa của châu Âu - Ảnh: Rheinmetall

Sự kết hợp giữa hai bên mang tính bổ trợ rõ rệt. Rheinmetall cung cấp nền tảng sản xuất, quản lý chương trình và khả năng tiếp cận thị trường NATO, trong khi Destinus đóng góp công nghệ tên lửa, động cơ phản lực nhỏ và hệ thống dẫn đường tự động. Mục tiêu chính là giải quyết hạn chế lớn của châu Âu hiện nay: không phải thiếu ý tưởng, mà là thiếu năng lực sản xuất đủ lớn để đáp ứng nhu cầu tác chiến.

Trong danh mục sản phẩm, tên lửa hành trình Ruta Block 2 được thiết kế cho các mục tiêu cố định giá trị cao, với tầm bắn trên 450km và đầu đạn khoảng 250kg. Hệ thống này bay thấp, sử dụng dẫn đường đa chế độ có hỗ trợ trí tuệ nhân tạo và có khả năng chống gây nhiễu, phù hợp với môi trường phòng không nhiều lớp. Bên cạnh đó, Kryla là tên lửa thả từ trên không, tầm bắn vượt 800km, hướng đến các cuộc tấn công bầy đàn nhằm làm quá tải hệ thống phòng thủ đối phương.

Các công nghệ động cơ và dẫn đường đóng vai trò then chốt trong việc giảm chi phí trên mỗi lần tấn công. Các động cơ turbojet cỡ nhỏ cùng hệ thống dẫn đường hoạt động ngay cả khi mất tín hiệu vệ tinh giúp duy trì độ chính xác trong điều kiện tác chiến điện tử phức tạp. Điều này cho phép sản xuất số lượng lớn mà vẫn đảm bảo hiệu quả chiến đấu.

Liên doanh cũng hướng tới phát triển pháo phản lực đạn đạo chính xác, tạo nên hệ thống hỏa lực nhiều lớp. Trong đó, pháo phản lực đảm nhiệm tấn công nhanh với khối lượng lớn, còn tên lửa hành trình xử lý các mục tiêu được bảo vệ kỹ. Sự kết hợp này giúp tăng tính linh hoạt cho các đơn vị tác chiến cấp chiến dịch . Việc đặt cơ sở tại Unterlüß có ý nghĩa chiến lược, khi đây đã là trung tâm sản xuất đạn dược lớn của châu Âu với hạ tầng hoàn chỉnh. Điều này giúp rút ngắn thời gian mở rộng sản xuất và tăng tính ổn định chuỗi cung ứng.