Tin vũ khí hôm nay 18.1: Nga sắp thử nghiệm tàu ngầm mang ngư lôi 'ngày tận thế'

Nga sắp thử nghiệm tàu ngầm mang ngư lôi “ngày tận thế”

Nga có thể bắt đầu các cuộc thử nghiệm trên biển đầu tiên đối với tàu ngầm hạt nhân Khabarovsk vào năm 2026, khi quá trình hoàn thiện và lắp đặt trang bị tại nhà máy đóng tàu Sevmash ở Severodvinsk đang đi đến giai đoạn cuối. Đây là tàu ngầm thuộc Dự án 09851, được thiết kế chuyên biệt để mang theo phương tiện không người lái dưới nước chạy bằng năng lượng hạt nhân Poseidon.

Theo tờ Izvestia, Khabarovsk đã được hạ thủy vào tháng 11.2025 và hiện đang trong giai đoạn chuẩn bị cho các thử nghiệm neo đậu, một bước quan trọng trước khi bước vào thử nghiệm trên biển. Không giống các phương án trước đây vốn dựa trên tàu ngầm cải hoán, Khabarovsk là tàu đầu tiên được thiết kế ngay từ đầu với vai trò tàu mang Poseidon tiêu chuẩn, đánh dấu một bước chuyển đáng kể trong tư duy thiết kế của hải quân Nga.

Sau khi hoàn tất các đợt thử nghiệm và nghiệm thu, tàu ngầm Khabarovsk dự kiến sẽ được biên chế cho Hạm đội Thái Bình Dương, nhiều khả năng thuộc một sư đoàn tàu ngầm mới đóng quân tại bán đảo Kamchatka - Ảnh: Sevmash

Dù thừa hưởng nhiều đặc điểm từ thân tàu lớp Borei và Borei-A, Khabarovsk đã loại bỏ khoang tên lửa đạn đạo, thay vào đó là bố trí nội thất tối ưu cho các nhiệm vụ đặc biệt và việc triển khai hệ thống không người lái cỡ lớn. Với lượng giãn nước ước tính khoảng 10.000 tấn, chiều dài phổ biến khoảng 113m (một số nguồn cho rằng có thể lên tới 135 - 140m), con tàu nhỏ hơn tàu ngầm mang tên lửa chiến lược Borei nhưng vẫn duy trì tầm hoạt động, độ bền bỉ và khả năng tác chiến của tàu ngầm hạt nhân hiện đại.

Hệ thống động lực của Khabarovsk được cho là sử dụng lò phản ứng hạt nhân nước áp lực, cung cấp công suất khoảng 200MW, truyền lực qua turbine 50.000 mã lực tới một trục chân vịt kiểu pump-jet. Thiết kế này giúp giảm tiếng ồn và tăng hiệu quả thủy động lực học. Tốc độ lặn tối đa được ước tính từ 30 - 32 hải lý/giờ (55 - 59km/h), trong khi độ sâu hoạt động có thể đạt tới 500m.

Về cấu trúc đuôi, tàu sử dụng các cánh ổn định lớn cùng bố trí điều khiển dạng chữ X hoặc biến thể, giúp cải thiện khả năng cơ động và kiểm soát ở tốc độ cao cũng như độ sâu lớn. Điều kiện sinh hoạt trên tàu được thiết kế cho các chuyến hải trình dài 90 - 120 ngày, với biên chế khoảng 100 thủy thủ.

Mục đích cốt lõi của Khabarovsk là mang theo Poseidon - ngư lôi chiến lược chạy bằng năng lượng hạt nhân, có thể hoạt động ở độ sâu lớn, tốc độ cao và mang đầu đạn hạt nhân công suất rất lớn. Dự kiến tàu sẽ được trang bị sáu ống phóng Poseidon ở phần mũi. Bên cạnh đó, Khabarovsk vẫn có các vũ khí thông thường như ống phóng ngư lôi 533mm, tên lửa hành trình Kalibr và thủy lôi để tự vệ trong quá trình tuần tra.

Được đặt lườn từ năm 2014 và trải qua nhiều điều chỉnh tiến độ, Khabarovsk hiện được kỳ vọng sẽ chính thức đưa vào biên chế sau năm 2026, nhiều khả năng thuộc Hạm đội Thái Bình Dương. Trong dài hạn, Nga được cho là có kế hoạch đóng thêm ba đến bốn tàu ngầm cùng dòng, qua đó hình thành một lực lượng chuyên trách cho các nhiệm vụ liên quan đến Poseidon.

Mỹ triển khai khẩn cấp đạn chống tăng XM204 tới châu Âu

Quân đội Mỹ đã chính thức phê duyệt việc triển khai khẩn cấp loại đạn chống tăng tấn công từ trên cao XM204 tại châu Âu, trong động thái nhằm tăng cường năng lực ngăn chặn và làm chậm các lực lượng thiết giáp Nga. Quyết định này được công bố ngày 12.1, cho phép XM204 được đưa vào sử dụng nhanh hơn so với quy trình mua sắm và trang bị thông thường.

Theo thông tin từ Lục quân Mỹ, XM204 đã được cấp cơ chế “Urgent Materiel Release” (phê duyệt vật tư khẩn cấp), qua đó rút ngắn đáng kể các bước thử nghiệm và đánh giá cuối cùng để đáp ứng yêu cầu tác chiến trước mắt tại châu Âu. Các đơn vị đầu tiên tiếp nhận hệ thống này là những lực lượng Mỹ đồn trú tại Đức, trong đó có Trung đoàn Kỵ binh số 2, đơn vị đóng vai trò tiên phong trong huấn luyện và tích hợp trang bị mới.

Cảnh phóng đạn chống tăng XM204 theo phương thức tấn công từ trên cao trước khi đánh trúng mục tiêu bằng đòn đánh thẳng từ đỉnh. XM204 được tối ưu hóa để tiêu diệt hiệu quả các phương tiện bọc thép, bao gồm các biến thể xe tăng T-72 và T-90 - Ảnh: Bộ Quốc phòng Mỹ

XM204 là loại đạn chống tăng được thiết kế theo khái niệm “tạo hình địa hình tác chiến”, cho phép nhanh chóng biến các hành lang cơ động của đối phương thành khu vực bị phong tỏa hoặc hạn chế di chuyển. Hệ thống này sử dụng phương thức tấn công từ trên cao, đánh vào điểm yếu của các phương tiện bọc thép hiện đại - nơi lớp giáp thường mỏng hơn so với phía trước hoặc hai bên. Đây là yếu tố khiến XM204 đặc biệt hiệu quả trước các dòng xe tăng Nga như T-72 hay T-90M.

Về mặt tác chiến, XM204 là hệ thống vũ khí đặt thủ công, có thể triển khai độc lập hoặc kết hợp với các phương tiện tạo chướng ngại khác để hình thành mạng lưới phòng thủ linh hoạt. Mỗi tổ hợp mang theo bốn đạn con cảm biến, có khả năng phát hiện mục tiêu, bay lên và đánh thẳng từ trên xuống với bán kính sát thương khoảng 50m. Các thử nghiệm bắn thật trước đó cho thấy đạn có thể xuyên phá hiệu quả xe tăng chủ lực.

Khác với mìn chống tăng truyền thống, XM204 được thiết kế nhằm giảm rủi ro hậu xung đột và phù hợp với các tiêu chuẩn nghiêm ngặt của Bộ Quốc phòng Mỹ. Hệ thống được trang bị cơ chế tự hủy theo thời gian lập trình trước, cảm biến chống can thiệp và chỉ báo trạng thái an toàn, giúp hạn chế nguy cơ gây thương vong ngoài ý muốn cho dân thường hoặc lực lượng đồng minh.

Về hậu cần, mỗi tổ hợp XM204 nặng khoảng 38 kg, có thể do hai binh sĩ mang vác và triển khai trong vòng chưa đầy 5 phút. Việc huấn luyện sử dụng cũng tương đối nhanh, chỉ mất khoảng 8 giờ để cấp chứng nhận cơ bản, giúp loại vũ khí này dễ dàng được phổ biến rộng rãi trong điều kiện tác chiến cường độ cao. Trong bối cảnh NATO tăng cường chuẩn bị cho các kịch bản xung đột cường độ lớn, XM204 được xem là một công cụ quan trọng nhằm làm suy giảm khả năng đột phá và cơ động của đối phương ngay từ tuyến đầu.

Thổ Nhĩ Kỳ đưa xe thiết giáp chạy điện E-ZPT vào biên chế

Bộ Quốc phòng Thổ Nhĩ Kỳ đã chính thức bàn giao chiếc xe thiết giáp chở quân chạy điện E-ZPT đầu tiên được sản xuất hàng loạt, đánh dấu một bước chuyển quan trọng trong chiến lược hiện đại hóa lực lượng bộ binh cơ giới của nước này. Phương tiện do Tập đoàn Công nghiệp Cơ khí và Hóa chất Makine ve Kimya Endüstrisi A.S. (MKE) phát triển, đã hoàn tất toàn bộ quá trình thử nghiệm và nghiệm thu tại Ankara trước khi được đưa vào biên chế.

Theo thông báo công bố giữa tháng 1.2026, việc đưa E-ZPT vào sử dụng phản ánh định hướng mới của Lục quân Thổ Nhĩ Kỳ trong nâng cấp các xe thiết giáp cũ, đặc biệt là dòng M113, theo hướng giảm dấu hiệu âm thanh và nhiệt - hai yếu tố ngày càng mang tính sống còn trên chiến trường hiện đại, nơi hệ thống trinh sát - giám sát và chuỗi tác chiến “phát hiện - tiêu diệt” diễn ra với tốc độ rất cao.

Bộ Quốc phòng Thổ Nhĩ Kỳ xác nhận đã bàn giao chiếc xe thiết giáp chở quân chạy điện E-ZPT đầu tiên được sản xuất hàng loạt, do Tập đoàn MKE phát triển, sau khi hoàn tất các thử nghiệm đánh giá và nghiệm thu - Ảnh: Bộ Quốc phòng Thổ Nhĩ Kỳ

Thay vì phát triển một mẫu xe hoàn toàn mới, MKE lựa chọn phương án cải tiến thực dụng: giữ lại thân xe M113 hiện có, đồng thời thay thế các bộ phận then chốt bằng hệ thống truyền động điện, khung gầm và hệ thống treo nâng cấp, cùng gói điện tử và điều khiển thế hệ mới. Cách tiếp cận này giúp giảm rủi ro kỹ thuật, tận dụng cơ sở huấn luyện - bảo dưỡng sẵn có và tạo điều kiện để triển khai trên diện rộng nếu chương trình được mở rộng.

E-ZPT đã trải qua một chương trình thử nghiệm kéo dài hơn một năm, với tổng quãng đường chạy khoảng 3.000km trong nhiều điều kiện khác nhau. Các bài thử bao gồm vận hành trên đường nhựa, địa hình mô phỏng tác chiến, vượt dốc cao, chạy sườn nghiêng và thử nghiệm trong môi trường nhiệt độ khắc nghiệt, từ gần 50°C xuống dưới -30°C. Những kết quả này nhằm chứng minh hệ truyền động điện có thể đáp ứng yêu cầu tác chiến thực tế, thay vì chỉ phù hợp với điều kiện lý tưởng.

Về động lực, E-ZPT sử dụng hệ thống kéo điện kết hợp pin dung lượng lớn và máy phát điện bổ trợ. Phương án này cho phép xe đạt tầm hoạt động khoảng 150km khi chạy thuần điện và mở rộng lên tới khoảng 650km khi sử dụng máy phát, đồng thời có thể nạp điện ngay cả khi xe đang di chuyển. Điều này giúp giảm phụ thuộc vào hạ tầng sạc cố định - một yếu tố quan trọng trong tác chiến cơ động.

Xe có trọng lượng khoảng 15 tấn, chở được kíp lái và tổ bộ binh với tổng quân số khoảng 7 người, được trang bị trạm vũ khí điều khiển từ xa cỡ 12,7mm cùng các hệ thống chữa cháy, dập nổ tự động và gói cảm biến - điện tử hiện đại.

Mục tiêu cốt lõi của E-ZPT không phải hỏa lực mạnh, mà là đưa bộ binh tiếp cận khu vực then chốt với mức độ bị phát hiện thấp hơn. Nếu được triển khai trên quy mô lớn, E-ZPT có thể tạo ra những thay đổi đáng kể trong cách bộ binh cơ giới Thổ Nhĩ Kỳ vận hành: tiếp cận yên lặng hơn, giảm cảnh báo sớm cho đối phương và tăng khả năng sống sót trong môi trường chiến trường bị bao phủ bởi UAV, cảm biến nhiệt và hỏa lực chính xác cao.

Hoàng Vũ