Tình trạng lạm phát cao đi kèm tăng trưởng yếu tại châu Âu
Châu Âu vẫn còn lưu giữ ký ức về năm 2022, khi xung đột tại Ukraine đã đẩy lạm phát vượt 10%, lần này, cú sốc có thể ít dữ dội hơn, song có nguy cơ kéo dài trong nhiều tháng.
Giá năng lượng tăng vọt do xung đột tại Trung Đông đang làm rung chuyển các thị trường tài chính và làm dấy lên trở lại nỗi lo về kịch bản đình lạm - tình trạng lạm phát cao đi kèm tăng trưởng yếu - tại châu Âu. ( Nguồn: Vietnam+)
Giá năng lượng tăng vọt do xung đột tại Trung Đông đang làm rung chuyển các thị trường tài chính và làm dấy lên trở lại nỗi lo về kịch bản đình lạm - tình trạng lạm phát cao đi kèm tăng trưởng yếu - tại châu Âu.
Ngay trong phiên giao dịch đầu tuần, các chỉ số chứng khoán lớn đồng loạt giảm mạnh. Tại Mỹ, chỉ số Dow Jones mất hơn 2%, trong khi Nasdaq và S&P 500 cùng lao dốc. Ở châu Âu, mức điều chỉnh còn sâu hơn khi các sàn Paris, Frankfurt, London và Milan giảm trên 3%. Giới phân tích cho rằng nhà đầu tư đang lo ngại một cú sốc lạm phát mới do giá dầu và khí đốt tăng đột biến.
Sang ngày thứ tư của chiến dịch quân sự Mỹ-Israel nhằm vào Iran, các mối đe dọa đối với eo biển Hormuz - nơi trung chuyển khoảng 20% lượng dầu và khí tự nhiên hóa lỏng toàn cầu - đã khiến giá năng lượng leo thang.
Giá dầu Brent tăng hơn 8%, vượt 84 USD/thùng, trong khi giá khí đốt tại châu Âu tăng gần 31% chỉ trong một phiên và tăng 75% so với cuối tuần trước. Đối với một khu vực phụ thuộc lớn vào nhập khẩu năng lượng như Liên minh châu Âu (EU), đây là cú sốc nghiêm trọng.
Các chuyên gia cảnh báo rằng ngay cả khi xung đột không lan rộng, tác động của giá năng lượng cao vẫn có thể làm chậm đà phục hồi kinh tế và thổi bùng lạm phát.
Châu Âu vẫn còn lưu giữ ký ức về năm 2022, khi xung đột tại Ukraine đã đẩy lạm phát vượt 10%. Lần này, cú sốc có thể ít dữ dội hơn, song có nguy cơ kéo dài trong nhiều tháng.
Số liệu mới nhất của Cơ quan Thống kê châu Âu cho thấy lạm phát khu vực đồng euro trong tháng 2 tăng 1,9% so với cùng kỳ năm trước, gần sát mục tiêu 2% của Ngân hàng Trung ương châu Âu (ECB). Tuy nhiên, lạm phát cơ bản vẫn ở mức 2,4%, phản ánh áp lực giá trong lĩnh vực dịch vụ.
Sau chuỗi cắt giảm lãi suất kéo dài từ giữa năm 2024 đến giữa năm 2025, ECB đã tạm dừng điều chỉnh và giữ lãi suất chủ chốt ở mức 2%. Diễn biến giá năng lượng mới khiến bài toán điều hành chính sách tiền tệ trở nên phức tạp hơn.
Giới phân tích cho rằng rủi ro lớn nhất không chỉ là lạm phát tăng trở lại mà là sự kết hợp giữa lạm phát kéo dài và tăng trưởng trì trệ - kịch bản từng gây khủng hoảng trong thập niên 1970.
Thị trường trái phiếu đã phát đi tín hiệu cảnh báo khi lợi suất nợ công của Đức và Pháp tăng lên, cho thấy nhà đầu tư yêu cầu mức bù rủi ro cao hơn trước nguy cơ mất giá tiền tệ.
Trên thị trường ngoại hối, đồng euro và bảng Anh suy yếu so với đồng USD. Nhà đầu tư có xu hướng chuyển sang nắm giữ đồng bạc xanh trong bối cảnh bất ổn, đồng thời điều chỉnh kỳ vọng về lộ trình giảm lãi suất tại Mỹ.
Xu hướng chọn “kênh trú ẩn đồng USD” càng củng cố sức mạnh của đồng tiền này và tạo thêm áp lực cho các đồng tiền châu Âu.
Đáng chú ý, ngay cả các tài sản truyền thống được coi là nơi “trú ẩn an toàn” như vàng cũng bị bán ra trong làn sóng điều chỉnh chung, phản ánh tâm lý phòng thủ mạnh mẽ của giới đầu tư.
Trong bối cảnh kinh tế châu Âu vốn đã tăng trưởng chậm và chịu sức ép từ nợ công cao, một cú sốc năng lượng kéo dài có thể làm suy yếu triển vọng phục hồi, đồng thời thu hẹp dư địa điều hành chính sách của ECB. Nguy cơ đình lạm vì vậy đang trở lại như một thách thức lớn đối với kinh tế châu Âu trong năm 2026./.
