Tốc độ ứng dụng AI đang nhanh hơn năng lực quản trị

Mỗi doanh nghiệp là một câu chuyện AI

Khi Chứng khoán Kỹ Thương (TCBS) triển khai công cụ phát triển phần mềm bằng trí tuệ nhân tạo (AI) cho toàn bộ các kỹ sư và mở rộng tới khối văn phòng, doanh nghiệp này đã rút ngắn gần 25% thời gian đưa tính năng mới ra thị trường, đồng thời ra mắt tới 3 nền tảng lớn chỉ trong một quý.

Câu chuyện của TCBS cho thấy, AI đang được ứng dụng mạnh mẽ tại Việt Nam, cũng như cách mà công nghệ thúc đẩy hoạt động kinh doanh thực chất.

Báo cáo do Amazon Web Services (AWS) và Strand Partners phát hành ghi nhận, hiện có khoảng 26% doanh nghiệp Việt Nam đã ứng dụng AI vào hoạt động, tăng từ mức 18% của năm trước, tương đương tốc độ tăng trưởng 44%.

Điều này đồng nghĩa với việc trong năm qua đã có thêm 75.000 doanh nghiệp lần đầu đưa AI vào vận hành, nâng tổng số lên gần 245.000 doanh nghiệp trên toàn quốc. Cứ trung bình 7 phút lại có thêm một doanh nghiệp mới tại Việt Nam bắt đầu với AI.

Đáng chú ý, báo cáo ghi nhận 72% doanh nghiệp ứng dụng AI có năng suất lao động tăng rõ rệt, 64% cho biết doanh thu tăng thêm trung bình 15%, đồng thời 78% doanh nghiệp kỳ vọng AI sẽ tiếp tục là động lực tăng trưởng chính trong năm tới.

Ông Eric Yeo, Tổng giám đốc AWS Việt Nam nhận định: "Nếu như năm ngoái câu chuyện của thị trường chỉ xoay quanh mức độ tiếp cận, thì năm nay trọng tâm đã chuyển dịch hoàn toàn sang tác động thực tế. Các doanh nghiệp Việt Nam đã đi từ câu hỏi có nên dùng AI hay không, sang bài toán làm thế nào để mở rộng quy mô những gì đang mang lại hiệu quả?".

Ông Eric Yeo, Tổng giám đốc AWS Việt Nam. Ảnh: AWS

Theo ông Eric Yeo, một trong những lợi thế lớn nhất của Việt Nam nằm ở bản sắc của một quốc gia mang tinh thần "kiến tạo". Việt Nam hiện sở hữu số lượng công ty khởi nghiệp thuộc nhóm cao nhất khu vực và đó là cơ hội để đón đầu các làn sóng công nghệ mới.

Tuy nhiên, lãnh đạo AWS Việt Nam cũng chỉ ra một thực tế là năng lực quản trị doanh nghiệp đang chưa theo kịp tốc độ ứng dụng AI. Báo cáo cho thấy, 61% doanh nghiệp ứng dụng AI vẫn đang ở giai đoạn tìm hiểu hoặc thử nghiệm ban đầu, trong khi chỉ có 8% doanh nghiệp tích hợp hoàn toàn AI vào quy trình vận hành hàng ngày.

"Tốc độ ứng dụng AI tại Việt Nam đang diễn ra nhanh hơn năng lực quản trị. Hiện mới chỉ có 23% doanh nghiệp xây dựng chiến lược AI chính thức và có tới 46% doanh nghiệp thừa nhận đang thiếu phương thức để đo lường hiệu quả đầu tư. Bạn không thể tự tin rót thêm vốn vào một công nghệ mà bạn không đo lường được kết quả", ông Eric Yeo phân tích.

Bên cạnh bài toán đo lường, rào cản lớn khác nằm ở kỹ năng. Hơn một nửa số doanh nghiệp được khảo sát cho biết, sự thiếu hụt nhân lực số là trở ngại lớn, nhưng điều đang thay đổi là định nghĩa về kỹ năng AI. Trong 5 năm tới, 62% lãnh đạo doanh nghiệp cho rằng tư duy phản biện và khả năng nhận định mới là năng lực then chốt, trong khi 57% nhấn mạnh kỹ năng diễn giải và kiểm chứng kết quả do AI tạo ra.

"Kỹ năng AI không đơn thuần là khả năng viết code, mà là năng lực nhận định của con người. Tương lai không phải là cuộc đối đầu giữa con người và máy móc, mà là việc con người biết cách định hướng, biết khi nào nên tin cậy và khi nào cần can thiệp phản biện lại AI", vị tổng giám đốc nhấn mạnh.

Từ Việt Nam ra thế giới

Từ những sự chuyển dịch này, phía AWS ghi nhận hai xu hướng chủ đạo sắp tới của thị trường AI tại Việt Nam. Đó là sự xuất hiện của các startup thuần AI (AI-native) và sự lên ngôi của Agentic AI, nhằm tự động thực thi các chuỗi nhiệm vụ phức tạp.

Dữ liệu nghiên cứu chỉ ra rằng, các startup thuần AI tại Việt Nam có khả năng tăng trưởng doanh thu cao gấp 4,8 lần so với mặt bằng chung của các doanh nghiệp, với mức tăng doanh thu trung bình 147% trong năm qua.

Nhờ xây dựng sản phẩm trên nền tảng đám mây ngay từ đầu và không bị ràng buộc bởi các hệ thống công nghệ cũ, 96% trong số các startup này tin tưởng AI sẽ tiếp tục thúc đẩy doanh thu trong năm tới.

Nhiều doanh nghiệp đang hướng tới làn sóng AI tiếp theo, là Agentic AI. Ảnh: AWS

Tiêu biểu là Diaflow, một nền tảng Agentic AI được sáng lập và phát triển hoàn toàn bởi đội ngũ kỹ sư tại Việt Nam. Nhờ xây dựng hạ tầng trên dịch vụ Amazon Bedrock, Diaflow đã thu hút hơn 40.000 khách hàng doanh nghiệp, mà 75% trong số đó đến từ thị trường Mỹỳ. Đến nay, nền tảng này đã xử lý hơn 100 triệu tác vụ AI, giúp khách hàng tăng tốc độ triển khai gấp 3 lần và giảm 35% chi phí vận hành trên mỗi tác vụ.

Một trường hợp khác là NoteX, nền tảng trí tuệ giọng nói và nhận dạng âm thanh do người Việt phát triển, hiện đã phục vụ hơn 1 triệu người dùng tại hơn 20 quốc gia.

Nhờ kết hợp các mô hình ngôn ngữ lớn trên đám mây với hạ tầng AWS Local Zone, NoteX đã giảm được 30% độ trễ và chi phí xử lý, đồng thời đáp ứng các tiêu chuẩn về lưu trữ dữ liệu tại chỗ .

Từ đây, ông Eric Yeo đưa ra các khuyến nghị để doanh nghiệp Việt Nam chuyển hóa AI từ thử nghiệm sang khai thác giá trị thương mại trong tương lai.

Đầu tiên là sự tham gia từ các cấp lãnh đạo cao nhất. "Một chiến lược AI thành công đòi hỏi định hướng rõ ràng từ HĐQT và người đứng đầu để gắn kết công nghệ với các mục tiêu kinh doanh", ông nói.

Bên cạnh đó, doanh nghiệp cần lựa chọn các dự án có khả năng đo lường cụ thể. Thay vì triển khai dàn trải, cần tập trung vào các bài toán tạo ra doanh thu mới, thu hút thêm khách hàng, hoặc tối ưu hóa chi phí vận hành có thể kiểm đến được.

Song song là hoàn thiện các chính sách và hạ tầng dữ liệu. Việc Việt Nam trở thành quốc gia đầu tiên tại Đông Nam Á ban hành khung pháp lý về AI là một bước tiến quan trọng để tạo niềm tin cho thị trường.

"Việt Nam đang sở hữu một trong những hệ sinh thái khởi nghiệp AI năng động nhất khu vực. Khi các rào cản về hạ tầng đã được tháo gỡ và năng lực quản trị được nâng cao, Việt Nam hoàn toàn có đủ năng lực cạnh tranh trên thị trường quốc tế", ông Eric Yeo khẳng định.