Tổng công tố Ukraine tung cáo buộc nhằm vào quan chức chống tham nhũng

Quốc hội Ukraine ngày 15/9 đã thông qua quyết định bãi nhiệm Tổng công tố Ruslan Kravchenko, một tuần sau khi ông nộp đơn từ chức.

Động thái diễn ra trong lúc Cục Chống tham nhũng Quốc gia Ukraine (NABU) điều tra một đường dây bị cáo buộc bảo kê các trung tâm lừa đảo qua điện thoại và rửa tiền, trong đó một quan chức thuộc Văn phòng Tổng công tố bị nghi có liên quan.

Ông Kravchenko chưa bị truy tố hay bị xác định là nghi phạm trong vụ án này.

Ngày 14/9, trước khi bị quốc hội bãi nhiệm, ông Kravchenko tuyên bố đã phê chuẩn các cáo buộc nhằm vào ông Semen Kryvonos, lãnh đạo NABU, và một “người thân cận” của Oleksandr Klymenko, người đứng đầu Văn phòng Công tố viên Chống tham nhũng Đặc biệt (SAPO).

Ông Kravchenko cáo buộc ông Kryvonos từng sử dụng giấy tờ giả về quan hệ cha con để tránh bị xử lý trong một vụ án mua phiếu bầu năm 2007.

Ông cũng cho rằng lãnh đạo NABU từng chấp thuận phân bổ trái phép một khu đất để đổi lấy khoản hối lộ 72.000 USD vào năm 2014. Theo Văn phòng Tổng công tố, vụ việc đã được phát hiện trước khi hoàn tất.

Kryvonos bác bỏ các cáo buộc, nói rằng ông chưa được tống đạt bất kỳ quyết định truy tố nào và gọi những thông tin do ông Kravchenko đưa ra là bịa đặt.

NABU và SAPO cho rằng đây là hành động trả đũa nhằm vào các cơ quan chống tham nhũng sau cuộc điều tra tại Văn phòng Tổng công tố.

Ông Kravchenko cũng đưa ra cáo buộc đối với một nhân vật không được nêu tên thuộc SAPO. Truyền thông Ukraine suy đoán người này có thể là vợ ông Klymenko, nhưng lãnh đạo SAPO khẳng định chưa có thành viên nào trong gia đình ông bị cáo buộc.

Tranh cãi mới gợi lại xung đột giữa chính quyền Tổng thống Volodymyr Zelensky và NABU, SAPO hồi tháng 7/2025.

Khi đó, các thay đổi pháp lý nhằm đặt 2 cơ quan dưới sự giám sát của tổng công tố đã vấp phải biểu tình trong nước và cảnh báo từ châu Âu. Sau đó, ông Zelensky trình dự luật khôi phục tính độc lập của NABU và SAPO.

Các nhà phân tích hiện chưa thống nhất về động cơ của Kravchenko. Một số nghị sĩ cho rằng ông đang tìm cách làm suy yếu các cơ quan chống tham nhũng để tự bảo vệ mình.

Trong khi đó, những người khác đặt câu hỏi liệu các cáo buộc có phản ánh những sai phạm thực sự hay là một phần của cuộc đấu tranh quyền lực.

Việc ông Kravchenko rời Ukraine trong lúc công bố các cáo buộc cũng làm dấy lên nghi vấn.

Ông nói chuyến đi nhằm tham dự một hội nghị tại Paris, nhưng ban tổ chức cho biết ông không có tên trong chương trình và không dự kiến phát biểu.