Tổng thống Trump: Chỉ hai nước thu hồi được urani làm giàu từ Iran

Reuters hôm 5/6 dẫn lời Tổng thống Mỹ Donald Trump khẳng định, các địa điểm hạt nhân của Iran đã bị tàn phá nghiêm trọng sau các cuộc không kích trước đó, khiến việc tiếp cận và khai quật số vật liệu hạt nhân còn lại trở nên đặc biệt phức tạp. Theo ông, lượng urani này hiện gần như bị chôn vùi bên dưới hàng trăm mét đất đá và không thể dễ dàng được di chuyển hoặc sử dụng.

“Những nước duy nhất có khả năng lấy chúng ra là Mỹ và Trung Quốc. Chúng tôi là những nước duy nhất có loại thiết bị đủ mạnh để đi sâu đến mức đó trong lòng núi. Tuy nhiên, ngọn núi đó đã đè sập mọi thứ”, ông Trump cho hay.

Tổng thống Trump nêu rõ chỉ Mỹ và Trung Quốc mới đủ năng lực và thiết bị để thu hồi kho urani làm giàu từ Iran. Ảnh: NYP

Nhà lãnh đạo Mỹ cũng bác bỏ quan điểm cho rằng Washington cần đạt được một thỏa thuận với Tehran để xử lý kho urani làm giàu. Ông cho rằng nếu muốn, Mỹ hoàn toàn có khả năng tiếp cận số vật liệu này, song hiện chưa có triển khai một chiến dịch như vậy vì tình hình thực địa.

Theo giới chuyên gia, tuyên bố mới nhất của ông Trump được đưa ra trong bối cảnh số phận kho urani làm giàu của Iran tiếp tục là một trong những nội dung gây tranh cãi nhất trong các cuộc tiếp xúc giữa Mỹ và Iran. Trước đó, hồi tháng 5, ông Trump từng tuyên bố Washington cuối cùng sẽ thu hồi lượng urani làm giàu cấp độ cao của Iran và sẽ không cho phép Tehran giữ số vật liệu có thể được sử dụng cho mục đích quân sự này.

Được biết, báo cáo mới nhất của Cơ quan Năng lượng nguyên tử quốc tế (IAEA) thông tin, cơ quan này hiện vẫn chưa thể xác minh tình trạng cũng như vị trí chính xác của lượng urani làm giàu của Iran, do chưa được tiếp cận các cơ sở bị tấn công. IAEA nêu rõ, Iran cũng chưa cung cấp đầy đủ thông tin về kho urani làm giàu ở mức cao, trong đó có lượng urani được làm giàu tới 60%, mức rất gần với cấp độ có thể sử dụng để chế tạo vũ khí hạt nhân.

Trong khi đó, Tehran nhiều lần khẳng định chương trình hạt nhân của nước này hoàn toàn phục vụ mục đích hòa bình và bác bỏ các cáo buộc theo đuổi vũ khí hạt nhân. Iran cũng phản đối khả năng chuyển giao hoặc đưa lượng urani làm giàu ra khỏi lãnh thổ nước này.

Giới quan sát nhận định, phát biểu của ông Trump cho thấy vấn đề kiểm soát kho urani làm giàu của Iran vẫn là một trong những nút thắt lớn nhất trong nỗ lực tìm kiếm một thỏa thuận lâu dài giữa Washington và Tehran. Trong khi Mỹ yêu cầu bảo đảm Iran không thể phát triển vũ khí hạt nhân, Iran tiếp tục khẳng định quyền làm giàu urani cho các mục đích dân sự và từ chối những điều kiện mà nước này cho là ảnh hưởng đến chủ quyền quốc gia.