TP.HCM cân nhắc phát hành trái phiếu bằng nhân dân tệ, yen Nhật
Bên cạnh kế hoạch phát hành trái phiếu chính quyền địa phương bằng USD, TP.HCM đang cân nhắc huy động vốn bằng các ngoại tệ mạnh khác như nhân dân tệ và yen Nhật. Việc đa dạng hóa đồng tiền phát hành được kỳ vọng giúp mở rộng khả năng huy động vốn và kiểm soát rủi ro tỷ giá.
Đây là một trong những định hướng thu hút dòng vốn quốc tế thông qua Trung tâm Tài chính quốc tế TP.HCM (IFC-HCM). Trao đổi với VnBusiness về kế hoạch này, PGS.TS. Nguyễn Hữu Huân, Phó Chủ tịch Cơ quan điều hành IFC-HCM, cho biết Trung tâm đang chuẩn bị triển khai nhiều sản phẩm tài chính mới, trong đó có trái phiếu chính quyền địa phương, nhằm bổ sung nguồn vốn cho nhu cầu phát triển hạ tầng và nền kinh tế.

PGS.TS. Nguyễn Hữu Huân, Phó Chủ tịch Cơ quan điều hành IFC-HCM.
Với mục tiêu tăng trưởng hai con số đến năm 2045, nhu cầu vốn, đặc biệt là vốn phát triển hạ tầng, sẽ rất lớn. Theo ông, Việt Nam cần định hướng lại các kênh huy động vốn như thế nào?
Đúng thế, nhu cầu vốn, đặc biệt là vốn phát triển hạ tầng của Việt Nam trong giai đoạn tới, sẽ rất lớn.
Trong khi đó, các kênh huy động vốn trong nước, nhất là hệ thống ngân hàng, đang chịu áp lực lớn. Tỷ lệ dư nợ tín dụng trên GDP của Việt Nam hiện đã gần 140%. Đây là mức khá cao và cũng tiềm ẩn rủi ro đối với hệ thống tài chính, như Ngân hàng Thế giới (World Bank) đã cảnh báo.
Điều này đặt ra yêu cầu phải tìm kiếm những kênh huy động vốn mới để giảm áp lực cho các kênh trong nước. Trung tâm Tài chính quốc tế được hình thành với mục tiêu đó, tức thiết kế một kênh huy động vốn mới, tập trung thu hút dòng vốn quốc tế phục vụ mục tiêu tăng trưởng hai con số.
IFC-HCM sẽ tạo ra những khác biệt gì trong thu hút vốn quốc tế từ năm 2027? Đến nay, Trung tâm đã cấp phép cho những thành viên nào?
Điểm khác biệt là chúng ta sẽ có thêm kênh huy động vốn từ thị trường quốc tế và những sản phẩm mới để thu hút các định chế tài chính, quỹ đầu tư toàn cầu giải ngân.
Thông qua Trung tâm Tài chính quốc tế, cơ chế giải ngân vốn cũng được kỳ vọng thông thoáng và nhanh hơn so với các quy định hiện hành. Đây là một trong những cơ chế đặc thù, tạo thêm lợi thế để thu hút các quỹ đầu tư và định chế tài chính trong thời gian tới.
Hiện Trung tâm đã cấp phép cho 10 thành viên đầu tiên. Đây là các công ty holding và các tập đoàn. Những thành viên này đã có các dự án cụ thể tại thị trường trong nước và hiện đang tiến hành thủ tục để bắt đầu giải ngân vào các dự án đó.
Trong thời gian tới, Trung tâm sẽ triển khai những giải pháp và sản phẩm nào để huy động, thu hút nguồn vốn phục vụ tăng trưởng?
Hiện nay, chúng tôi tập trung vào bốn nhóm sản phẩm. Thứ nhất là thị trường trái phiếu, dự kiến phát hành trái phiếu chính quyền địa phương thông qua Trung tâm Tài chính quốc tế, cụ thể là trái phiếu cho TP.HCM. Lô phát hành đầu tiên dự kiến có giá trị khoảng trên dưới 100 triệu USD. Sau khi phát hành thành công, chúng tôi sẽ triển khai những lô trái phiếu có giá trị cao hơn nhằm hỗ trợ nhu cầu vốn đầu tư hạ tầng của thành phố trong thời gian tới.
Thứ hai là các sản phẩm thu hút quỹ đầu tư, đặc biệt là các quỹ đầu tư quốc tế. Mục tiêu là thu hút những quỹ này đầu tư vào Trung tâm Tài chính quốc tế cũng như phần còn lại của Việt Nam.
Thứ ba là fintech. Trong Trung tâm Tài chính quốc tế sẽ có cơ chế thử nghiệm có kiểm soát. Thời gian tới, chúng tôi sẽ thông qua khung pháp lý cho cơ chế này, sau đó các doanh nghiệp có thể nộp đơn để thử nghiệm những sản phẩm mới.
Đây sẽ là một kênh giúp thu hút dòng vốn quốc tế thế hệ mới vào thị trường trong nước, đồng thời tạo điều kiện để các công ty fintech Việt Nam vươn ra thị trường toàn cầu.
Thứ tư là sở giao dịch hàng hóa. Việt Nam có thế mạnh về nông sản, vì vậy mục tiêu của chúng tôi là hình thành các sở giao dịch, sàn giao dịch hàng hóa để nông sản Việt Nam tham gia sâu hơn vào chuỗi giá trị toàn cầu.
Đối với kế hoạch phát hành trái phiếu chính quyền địa phương bằng ngoại tệ, Trung tâm đã có kế hoạch giới thiệu sản phẩm với thị trường quốc tế và kiểm soát rủi ro tỷ giá như thế nào?
Hiện Trung tâm Tài chính quốc tế đang triển khai các đợt roadshow để giới thiệu sản phẩm trái phiếu quốc tế của chính quyền địa phương. Chúng tôi cũng đang có hoạt động giới thiệu sản phẩm tại Nhật Bản.
Trong thời gian tới, trái phiếu chính quyền địa phương không chỉ được phát hành bằng USD mà chúng tôi cũng đang cân nhắc phát hành bằng các ngoại tệ mạnh khác như nhân dân tệ hoặc yen Nhật để đa dạng hóa danh mục ngoại tệ. Qua đó, chúng ta có thể kiểm soát rủi ro, đặc biệt là rủi ro tỷ giá, tốt hơn.
Bên cạnh các kênh huy động vốn trực tiếp thông qua IFC-HCM, việc nâng hạng thị trường chứng khoán được kỳ vọng mở thêm cơ hội thu hút dòng vốn đầu tư gián tiếp. Theo ông, Việt Nam cần chuẩn bị những điều kiện gì để tận dụng cơ hội này?
Theo các nghiên cứu, khi một quốc gia được nâng hạng từ thị trường cận biên lên thị trường mới nổi, giá cổ phiếu của thị trường đó thường có xu hướng giảm trong khoảng 6-9 tháng.
Có hai nguyên nhân chính. Thứ nhất, kỳ vọng nâng hạng trước đó đã được phản ánh vào giá cổ phiếu, nên khi thông tin chính thức xuất hiện, nhà đầu tư bắt đầu phản ứng. Thứ hai, các quỹ đầu tư chuyên về thị trường cận biên bắt đầu rút vốn, trong khi các quỹ đầu tư vào thị trường mới nổi vẫn cần thời gian quan sát, tìm hiểu trước khi quyết định giải ngân.
Vì vậy, thị trường sẽ trải qua một giai đoạn chuyển tiếp. Chúng ta cần thời gian để thuyết phục các quỹ đầu tư, đặc biệt là những quỹ chuyên về thị trường mới nổi, bắt đầu giải ngân. Dòng vốn này cũng không đổ vào đồng loạt ngay lập tức mà thường bắt đầu bằng những khoản đầu tư thăm dò. Khi nhận thấy thị trường phát triển ổn định, an toàn và có thể kiểm soát rủi ro, các quỹ mới có thể giải ngân với quy mô lớn hơn.
Do đó, sức hấp dẫn của thị trường chứng khoán Việt Nam thời gian tới phụ thuộc vào nhiều yếu tố. Trong đó, chất lượng sản phẩm trên thị trường đóng vai trò rất quan trọng.
Chúng ta cần có thêm nhiều doanh nghiệp niêm yết, nhiều thương vụ IPO, đặc biệt là các doanh nghiệp nhà nước có sức hấp dẫn đối với nhà đầu tư nước ngoài. Khi sản phẩm trên thị trường đa dạng và chất lượng tốt hơn, sức hút đối với dòng vốn ngoại cũng sẽ cao hơn.
Bên cạnh đó, các doanh nghiệp tư nhân cần tái cấu trúc và tuân thủ những chuẩn mực của thị trường chứng khoán Việt Nam cũng như quốc tế. Chẳng hạn, doanh nghiệp cần đáp ứng chuẩn mực kế toán quốc tế, các tiêu chí, tiêu chuẩn và xếp hạng tín nhiệm quốc tế. Khi đáp ứng được những yêu cầu này, doanh nghiệp sẽ trở nên hấp dẫn hơn trong mắt nhà đầu tư nước ngoài, qua đó giúp thị trường chứng khoán Việt Nam thu hút thêm dòng vốn đầu tư.
Xin trân trọng cảm ơn ông!
Thanh Hoa (Thực hiện)



