Tp.HCM đề xuất phát hành trái phiếu đô thị tại Trung tâm tài chính quốc tế

Theo dự thảo, việc xây dựng Nghị quyết nhằm triển khai điểm a khoản 1 Điều 24 Luật Phát triển đô thị, qua đó tạo cơ sở pháp lý để Tp.HCM huy động nguồn vốn trung và dài hạn thông qua Trung tâm tài chính quốc tế tại Việt Nam.

Cơ chế này được xây dựng theo hướng vừa mở rộng khả năng huy động vốn cho đầu tư phát triển, vừa bảo đảm các yêu cầu về an toàn tài chính, công khai, minh bạch và quản trị rủi ro trong quá trình phát hành, quản lý và sử dụng nguồn vốn.

Theo dự thảo, trái phiếu đô thị và trái phiếu công trình là trái phiếu chính quyền địa phương do UBND TPHCM phát hành. Trái phiếu có thể được phát hành bằng đồng Việt Nam hoặc ngoại tệ tự do chuyển đổi.

Các phương thức phát hành gồm bảo lãnh phát hành, đấu thầu, bán trực tiếp, thông qua đại lý phân phối và các phương thức khác phù hợp với quy định pháp luật.

Nguồn vốn huy động từ phát hành trái phiếu được quản lý tập trung và sử dụng đúng mục đích cho các chương trình, dự án, công trình đã được cấp có thẩm quyền quyết định, đồng thời đã hoàn thành các thủ tục đầu tư, môi trường và các thủ tục có liên quan theo quy định.

Dự thảo cũng đặt ra yêu cầu việc phát hành phải nằm trong hạn mức vay, dư nợ vay, mức bội chi, kế hoạch vay, trả nợ của ngân sách Tp.HCM và phù hợp với các chỉ tiêu an toàn nợ công.

Đồng thời, Tp.HCM phải bảo đảm khả năng thanh toán đầy đủ, đúng hạn tiền gốc, lãi và các chi phí liên quan đến trái phiếu.

Một điểm đáng chú ý trong dự thảo là cơ chế đối với trái phiếu phát hành bằng ngoại tệ. Theo đó, Tp.HCM có thể thực hiện các giao dịch phòng ngừa rủi ro tỷ giá, lãi suất gắn với nghĩa vụ nợ của trái phiếu, phù hợp với đề án phát hành và quy định pháp luật áp dụng.

Quy định này nhằm kiểm soát những rủi ro có thể phát sinh trong trường hợp Tp.HCM huy động vốn bằng ngoại tệ, nhất là biến động tỷ giá và lãi suất trong thời gian trái phiếu lưu hành.

Bên cạnh yêu cầu về an toàn tài chính, dự thảo cũng nhấn mạnh nguyên tắc công khai, minh bạch thông tin và bảo đảm quyền, lợi ích hợp pháp của nhà đầu tư.

Các nội dung liên quan đến tình hình phát hành, sử dụng vốn, thanh toán trái phiếu, nghĩa vụ vay và trả nợ cũng như công tác quản trị rủi ro phải được báo cáo theo quy định.

Cơ chế này được kỳ vọng góp phần tăng tính minh bạch của hoạt động huy động vốn, đồng thời tạo thêm cơ sở để nhà đầu tư đánh giá khả năng tài chính, nghĩa vụ nợ và mức độ an toàn của các đợt phát hành.

Theo dự thảo, TPHCM có thể xây dựng chương trình phát hành trái phiếu trung hạn để thực hiện nhiều đợt phát hành. Việc phát hành được căn cứ trên kế hoạch đầu tư công trung hạn, kế hoạch tài chính, kế hoạch vay, trả nợ và khả năng cân đối ngân sách của thành phố.

Cách tiếp cận này được kỳ vọng giúp Tp.HCM chủ động và linh hoạt hơn trong việc huy động vốn, đồng thời cho phép điều chỉnh thời điểm, quy mô và phương thức phát hành phù hợp với điều kiện của thị trường.

Trong bối cảnh nhu cầu vốn cho phát triển hạ tầng của Tp.HCM ngày càng lớn, việc đa dạng hóa các kênh huy động được xem là một trong những yêu cầu quan trọng. Nguồn vốn huy động từ trái phiếu có thể được sử dụng cho các lĩnh vực như giao thông, chỉnh trang và phát triển đô thị, môi trường, chống ngập, chuyển đổi số, năng lượng, logistics và hạ tầng xã hội.

Đáng chú ý, việc đưa trái phiếu đô thị và trái phiếu công trình vào hệ sinh thái Trung tâm tài chính quốc tế tại Việt Nam còn được kỳ vọng tạo thêm dư địa phát triển các dịch vụ tài chính chuyên sâu.

Trong đó có thể kể đến hoạt động tư vấn, thu xếp phát hành, xếp hạng tín nhiệm, quản trị rủi ro và giao dịch thứ cấp. Qua đó, trái phiếu đô thị và trái phiếu công trình có thể trở thành một trong những sản phẩm tài chính quan trọng của Trung tâm tài chính quốc tế tại Việt Nam.

Về phía Tp.HCM, cơ chế này không chỉ nhằm bổ sung nguồn lực cho đầu tư phát triển mà còn hướng tới giảm áp lực huy động vốn từ ngân sách và tín dụng ngân hàng, đồng thời mở rộng khả năng tiếp cận các nguồn vốn trung và dài hạn trên thị trường tài chính.

Tuy nhiên, cùng với việc mở rộng kênh huy động vốn, các yêu cầu về kiểm soát hạn mức vay, khả năng trả nợ, công khai thông tin và quản trị rủi ro được đặt ra nhằm bảo đảm việc phát hành trái phiếu phù hợp với khả năng cân đối tài chính của thành phố và các quy định về an toàn nợ công.