TP Hồ Chí Minh: Chưa phát hiện vi rút Nipah trong cộng đồng
Sáng 28-1, Sở Y tế thành phố Hồ Chí Minh thông tin, các hoạt động giám sát dịch tễ bệnh do vi rút Nipah đã được Việt Nam triển khai liên tục trong nhiều năm và đến nay chưa ghi nhận vi rút Nipah lưu hành trong cộng đồng.
Chưa phát hiện vi rút Nipah tại phía Nam. Đồ họa: PL
Trước thông tin một số ca bệnh do vi rút Nipah được ghi nhận tại bang West Bengal (Ấn Độ), Sở Y tế thành phố Hồ Chí Minh đã chủ động triển khai các biện pháp phòng, chống dịch phù hợp với mức nguy cơ hiện nay, nhằm bảo vệ sức khỏe người dân. Người dân cần chủ động cập nhật thông tin chính thống, nâng cao ý thức phòng bệnh, đồng thời, không nên lo lắng quá mức, tránh tâm lý hoang mang không cần thiết.
Theo Bộ Y tế, tính đến ngày 26-1-2026, Việt Nam chưa ghi nhận trường hợp mắc bệnh do vi rút Nipah. Tại thành phố Hồ Chí Minh, các nghiên cứu chuyên sâu sử dụng kỹ thuật hiện đại như metagenomics, PCR, khối phổ, do Đơn vị nghiên cứu lâm sàng Đại học Oxford phối hợp với Bệnh viện Bệnh nhiệt đới thành phố thực hiện trên các bệnh nhân viêm não tại thành phố Hồ Chí Minh và các tỉnh phía Nam đều không phát hiện vi rút Nipah.
Mặc dù, nguy cơ bùng phát dịch Nipah tại thành phố Hồ Chí Minh hiện nay không cao, tuy nhiên, nguy cơ xâm nhập từ bên ngoài vẫn tồn tại trong bối cảnh giao lưu, đi lại quốc tế ngày càng gia tăng.
Để chủ động ngăn ngừa nguy cơ dịch bệnh xâm nhập và lây lan trong cộng đồng, Sở Y tế thành phố Hồ Chí Minh triển khai đồng bộ các biện pháp phù hợp với mức nguy cơ hiện nay, cụ thể:
Tăng cường giám sát y tế tại Cảng hàng không quốc tế Tân Sơn Nhất, đặc biệt đối với hành khách đến từ hoặc quá cảnh qua các khu vực có ghi nhận bệnh Nipah; theo dõi chặt chẽ tình trạng sức khỏe và yếu tố dịch tễ, kịp thời phát hiện các trường hợp có biểu hiện sốt, triệu chứng hô hấp hoặc thần kinh bất thường để chuyển ngay về Bệnh viện Bệnh nhiệt đới cách ly, chẩn đoán và điều trị theo quy định.
Chỉ đạo Bệnh viện Bệnh nhiệt đới sẵn sàng tiếp nhận, cách ly, chẩn đoán và điều trị bệnh nhân nghi ngờ hoặc xác định mắc Nipah; đồng thời, tổ chức tập huấn về chẩn đoán, điều trị và kiểm soát nhiễm khuẩn liên quan đến bệnh Nipah cho các cơ sở y tế trên địa bàn.
Yêu cầu tất cả các cơ sở khám, chữa bệnh tuân thủ nghiêm các biện pháp phòng hộ cá nhân cho nhân viên y tế, tăng cường kiểm soát nhiễm khuẩn; đặc biệt lưu ý các trường hợp viêm não cấp tính chưa rõ nguyên nhân, cần khai thác kỹ yếu tố dịch tễ (đi lại, tiếp xúc, nghề nghiệp, động vật…) và chủ động hội chẩn với Bệnh viện Bệnh nhiệt đới, không để bỏ sót ca bệnh.
Theo Tổ chức Y tế thế giới (WHO), vi rút Nipah được phát hiện lần đầu vào năm 1999 tại Malaysia trong một đợt bùng phát liên quan đến chăn nuôi heo. Các đợt bùng phát sau này tại Bangladesh và Ấn Độ cho thấy nguy cơ lây nhiễm qua thực phẩm và lây truyền thứ phát giữa người với người, trong đó nhân viên y tế và người chăm sóc bệnh nhân là nhóm có nguy cơ cao.
Bệnh do vi rút Nipah là bệnh truyền nhiễm nhóm A, có khả năng lây truyền từ động vật sang người, đặc biệt là dơi ăn quả - vật chủ tự nhiên mang vi rút nhưng không biểu hiện bệnh. Vi rút có thể lây sang người qua: Tiếp xúc trực tiếp với động vật hoặc sản phẩm động vật nhiễm vi rút. Tiêu thụ thực phẩm, đồ uống bị nhiễm nước bọt hoặc nước tiểu của dơi. Lây từ người sang người thông qua tiếp xúc trực tiếp với dịch tiết, dịch bài tiết của người bệnh, đặc biệt trong môi trường gia đình và cơ sở y tế.
Tỷ lệ tử vong trong các trường hợp nhập viện được ghi nhận dao động từ 40 đến 75%. Hiện nay, chưa có vắc xin và thuốc điều trị đặc hiệu đối với bệnh do vi rút Nipah.
