TP. Hồ Chí Minh: Chuyển trọng tâm từ thu hút vốn sang kiến tạo giá trị đầu tư

Thu hút vốn gắn với nâng cao chất lượng dòng đầu tư

TP. Hồ Chí Minh ưu tiên thu hút những dự án công nghệ cao, thúc đẩy chuyển giao công nghệ, phát triển nguồn nhân lực chất lượng cao và nâng cao giá trị trong chuỗi sản xuất

Sau khi hợp nhất với Bình Dương và Bà Rịa - Vũng Tàu, TP. Hồ Chí Minh hình thành không gian kinh tế có sự kết nối giữa trung tâm tài chính, thương mại, dịch vụ, đổi mới sáng tạo với nền tảng công nghiệp hiện đại, hệ thống cảng biển nước sâu và mạng lưới logistics.

Lợi thế này không chỉ mở rộng địa bàn thu hút vốn mà còn tạo điều kiện tổ chức hoạt động sản xuất, phân phối, dịch vụ theo chuỗi giá trị. Nhà đầu tư có thể tiếp cận thị trường tiêu dùng lớn, hệ sinh thái công nghiệp, nguồn nhân lực và hạ tầng kết nối quốc tế trong một không gian thống nhất.

Trong bối cảnh chuỗi cung ứng toàn cầu tái cấu trúc, khả năng kết nối giữa nghiên cứu, sản xuất, thương mại và logistics trở thành yếu tố quan trọng để thu hút những dự án có tầm nhìn dài hạn.

Trong 10 tháng đầu năm 2026, TP. Hồ Chí Minh thu hút 19,1 tỷ USD vốn đầu tư trực tiếp nước ngoài. Lũy kế, thành phố có hơn 22.000 dự án còn hiệu lực, với tổng vốn đăng ký trên 157,4 tỷ USD.

Tuy nhiên, quy mô vốn chỉ phản ánh một phần sức hấp dẫn của môi trường đầu tư. Yêu cầu quan trọng hơn là lựa chọn những dự án có khả năng chuyển giao công nghệ, phát triển nguồn nhân lực, nâng cao năng lực doanh nghiệp trong nước và tạo sức lan tỏa đối với nền kinh tế.

Theo Giám đốc Trung tâm Xúc tiến Thương mại và Đầu tư TP. Hồ Chí Minh Phạm Quang Nhật, dòng vốn đang có xu hướng chuyển từ chiều rộng sang chiều sâu, tập trung vào công nghệ cao, hạ tầng số và những dự án quy mô lớn.

Trong chín tháng đầu năm 2026, Khu Công nghệ cao thành phố thu hút 1,23 tỷ USD vốn đầu tư cấp mới, với quy mô bình quân hơn 300 triệu USD mỗi dự án.

Ở lĩnh vực logistics, dự án Cảng trung chuyển quốc tế Cần Giờ có tổng vốn đầu tư hơn 4,9 tỷ USD đã được cấp giấy chứng nhận đăng ký đầu tư, mở ra triển vọng phát triển hạ tầng cảng biển, tăng cường kết nối thương mại quốc tế.

Bên cạnh dòng vốn mới, những nhà đầu tư hiện hữu tiếp tục mở rộng hoạt động. Trong 10 tháng đầu năm, vốn đăng ký tăng thêm của những dự án đang hoạt động đạt gần 5,7 tỷ USD.

Những chuyển động này cho thấy hiệu quả thu hút vốn không chỉ nằm ở việc đón thêm doanh nghiệp mà còn ở khả năng nâng cấp công nghệ, mở rộng chuỗi cung ứng và gia tăng giá trị của những dự án hiện hữu.

Để tận dụng cơ hội, thành phố cần tiếp tục hoàn thiện hạ tầng giao thông, năng lượng, logistics, phát triển nhân lực chất lượng cao, đồng thời tăng cường kết nối doanh nghiệp có vốn đầu tư nước ngoài với doanh nghiệp nội địa, trường đại học và viện nghiên cứu.

Hoàn thiện thể chế, nâng cao hiệu quả thực thi chính sách

Lễ công bố 12 dự án đầu tư vào TP. Hồ Chí Minh với tổng vốn khoảng 13 tỷ USD tại Diễn đàn Kinh tế Mùa thu 2026

Bên cạnh không gian phát triển, chất lượng thể chế và năng lực phục vụ doanh nghiệp là yếu tố quyết định khả năng thu hút dòng vốn dài hạn.

Luật Phát triển đô thị có hiệu lực từ ngày 1/10/2026 tạo thêm cơ sở pháp lý để TP. Hồ Chí Minh triển khai cơ chế đặc thù, tăng quyền chủ động trong huy động nguồn lực và tổ chức thực hiện nhiệm vụ phát triển.

Cùng với Trung tâm Tài chính quốc tế và định hướng phát triển Khu thương mại tự do, thành phố có thêm điều kiện tiếp cận nguồn lực mới, phát triển dịch vụ tài chính, thương mại quốc tế và nghiên cứu áp dụng những mô hình quản trị tiên tiến.

Hệ thống chính sách đầu tư được hình thành từ ba tầng cơ chế, gồm ưu đãi chung của quốc gia, chính sách đặc thù địa phương và ưu đãi tại những không gian thể chế đặc biệt.

Tuy nhiên, chính sách chỉ thực sự phát huy hiệu quả khi được triển khai minh bạch, thống nhất, giúp nhà đầu tư tiếp cận thông tin, lựa chọn địa điểm và hoàn tất thủ tục thuận lợi.

Vì vậy, hoạt động xúc tiến đầu tư cần chuyển từ giới thiệu tiềm năng sang hỗ trợ trực tiếp quá trình hình thành, triển khai và vận hành dự án.

Theo định hướng của ITPC, mỗi nhà đầu tư quan tâm sẽ được bố trí đầu mối chuyên trách để phối hợp sở, ngành giới thiệu địa điểm, kết nối đối tác, hướng dẫn cơ chế phù hợp và tháo gỡ khó khăn trong quá trình thực hiện.

Việc phát triển hạ tầng xúc tiến đầu tư trên môi trường số cũng được chú trọng nhằm minh bạch hóa thông tin, tăng khả năng kết nối và rút ngắn thời gian tiếp cận cơ hội hợp tác.

Phó Chủ tịch Thường trực UBND TP. Hồ Chí Minh Nguyễn Lộc Hà cho biết, thành phố mong muốn tìm kiếm những đối tác dài hạn trong lĩnh vực hạ tầng chiến lược, công nghệ cao, tài chính, logistics và năng lượng xanh. Định hướng hợp tác không chỉ chú trọng nguồn vốn mà còn hướng đến công nghệ hiện đại, chuẩn mực quản trị và phát triển nguồn nhân lực.

Với mục tiêu tăng trưởng hai con số trong giai đoạn tới, yêu cầu đặt ra là chuyển lợi thế không gian, thể chế thành năng lực thực thi, nhất là tháo gỡ vướng mắc về đất đai, thủ tục hành chính và phối hợp giữa cơ quan quản lý.

Hiệu quả thu hút vốn cần được thể hiện qua chất lượng dự án, tiến độ triển khai, khả năng liên kết doanh nghiệp và giá trị tạo ra cho nền kinh tế. Đây là cơ sở để TP. Hồ Chí Minh chuyển từ lợi thế thu hút đầu tư sang kiến tạo những động lực tăng trưởng bền vững.