TP Hồ Chí Minh kiểm soát, cải thiện chất lượng không khí giai đoạn 2026-2030

Tòa nhà Bitexco phía trung tâm Thành phố Hồ Chí Minh bị che mờ do bụi mịn nhìn từ cầu Công Lý. (Ảnh: Hồng Đạt/TTXVN)

Thành phố Hồ Chí Minh đặt mục tiêu cụ thể quản lý chất lượng không khí trong giai đoạn 2026-2030 là 80% số ngày trong năm có chỉ số chất lượng môi trường không khí (AQI) ở mức tốt và trung bình; chỉ số VN_AQI năm sau tốt hơn năm trước và nồng độ bụi PM2.5 trung bình năm sau giảm so với năm trước; là

Theo Kế hoạch quản lý chất lượng môi trường không khí trên địa bàn Thành phố Hồ Chí Minh giai đoạn 2026-2030, tầm nhìn đến năm 2045, vừa được Ủy ban Nhân dân Thành phố Hồ Chí Minh ban hành, mục tiêu tổng thể giai đoạn 2026-2030 là kiểm soát, phòng ngừa ô nhiễm và cải thiện chất lượng môi trường không khí trên địa bàn Thành phố Hồ Chí Minh, góp phần bảo vệ sức khỏe cộng đồng, góp phần xây dựng thành phố xanh, phát triển bền vững. Tầm nhìn đến năm 2045, chất lượng không khí tại Thành phố Hồ Chí Minh được duy trì ở mức tốt.

Nhận định nguyên nhân gây ô nhiễm môi trường không khí trên địa bàn thành phố, Ủy ban Nhân dân Thành phố Hồ Chí Minh cho biết, kết quả quan trắc chất lượng môi trường không khí trên địa bàn thành phố cho thấy ô nhiễm không khí tại Thành phố Hồ Chí Minh chủ yếu liên quan đến bụi.

Một số thời điểm nồng độ bụi tổng (TSP) và bụi mịn (PM10 và PM2.5) tại các vị trí có mật độ giao thông cao vượt ngưỡng cho phép, các thông số ô nhiễm khác đều trong ngưỡng cho phép.

Chất lượng không khí có sự biến đổi theo thời gian trong ngày và có xu hướng biến đổi theo mùa trong năm (liên quan đến mật độ giao thông và các yếu tố khí tượng); mức độ ô nhiễm vào mùa khô cao hơn mùa mưa, nồng độ PM2.5 trong không khí có xu hướng đạt mức cao nhất trong khoảng thời gian cuối và đầu năm.

Trên kênh Đôi đoạn qua phường Phú Định bị che mờ do bụi mịn vào buổi sáng. (Ảnh: Hồng Đạt/TTXVN)

Kết quả quan trắc chất lượng môi trường không khí (tại các trạm tự động, liên tục) trong giai đoạn 2021-2025 cho thấy chỉ số chất lượng môi trường không khí hàng ngày (AQI ngày) đa phần duy trì tại mức tốt và trung bình (chiếm từ 68,75-85,05% tùy từng trạm quan trắc).

Tuy nhiên, có một số ngày chỉ số AQI tại các trạm nằm ở mức kém (chiếm từ 2,35-7,17% tùy từng trạm quan trắc), chỉ số AQI ngày ở mức xấu dưới 1%.

Qua số liệu thống kê chỉ số VN_AQI Thành phố Hồ Chí Minh từ ngày 1/1/2025 đến ngày 13/12/2025 tại 7 trạm quan trắc khí thải tự động, liên tục cho thấy: chỉ số chất lượng không khí AQI ngày hầu hết ở mức tốt và trung bình (VN_AQI ở mức tốt chiếm từ 53,5-88,6%, mức trung bình chiếm từ 8,7-36,5%), chỉ một số ngày chất lượng môi trường không khí ở mức kém và xấu (VN_AQI ở mức kém chiếm 0,6-11,3%, mức xấu chiếm 0,3-0,9%).

Giai đoạn 2026-2030, bên cạnh mục tiêu về các chỉ số chất lượng môi trường không khí, Thành phố Hồ Chí Minh hướng tới 100% các nguồn phát sinh khí thải lớn thuộc các loại hình sản xuất có nguy cơ gây ô nhiễm môi trường không khí cao: xi măng, nhiệt điện, luyện thép, lò hơi... tại thành phố được quản lý, kiểm soát chặt chẽ và từng bước có lộ trình giảm phát thải.

100% phương tiện tham gia giao thông (bao gồm xe ôtô, xe môtô, xe gắn máy) tại thành phố được quản lý, kiểm soát về khí thải theo lộ trình áp dụng tiêu chuẩn, quy chuẩn kỹ thuật quốc gia về khí thải của phương tiện tham gia giao thông đường bộ. Thành phố phấn đấu đến năm 2030, 100% phương tiện giao thông công cộng sử dụng năng lượng sạch, năng lượng xanh, thân thiện môi trường.

Cùng với đó là việc 100% các công trường thi công xây dựng được quản lý chặt chẽ; các biện pháp bảo vệ môi trường, che chắn, rửa xe công trường được thực hiện nghiêm túc, bảo đảm đúng quy định; 100% chất thải phát sinh từ hoạt động xây dựng được quản lý chặt chẽ theo quy định.

Bầu trời Thành phố Hồ Chí Minh mờ đục nhìn từ đường Hoàng Văn Thụ, phường Tân Bình. (Ảnh: Hồng Đạt/TTXVN)

Thành phố cũng sẽ chấm dứt hoạt động đốt rác và đốt phụ phẩm nông nghiệp ngoài trời không đúng quy định; phấn đấu 100% phụ phẩm trong sản xuất trồng trọt trên đồng ruộng (rơm, rạ...) được tái sử dụng, tái chế bằng biện pháp phù hợp; 100% các cơ sở tâm linh, tôn giáo có giải pháp giảm bụi, khí thải từ hoạt động đốt vàng mã.

Để nâng cao năng lực và hiệu quả quản lý chất lượng không khí, Ủy ban Nhân dân Thành phố Hồ Chí Minh nỗ lực để tiến tới 95% người dân được tiếp cận thông tin về chất lượng không khí thông qua các nền tảng công nghệ số của thành phố.

Đồng thời thành phố đẩy mạnh đầu tư, nâng cấp, hoàn thiện hạ tầng và ứng dụng khoa học, công nghệ, trí tuệ nhân tạo, chuyển đổi số vào quan trắc, giám sát, dự báo và cảnh báo về nguồn thải và chất lượng môi trường không khí./.