TP. Hồ Chí Minh sẽ trở thành trung tâm tài chính hàng đầu khu vực

Định hình lại không gian và trụ cột phát triển cho thành phố

Bí thư Thành ủy TP. Hồ Chí Minh Trần Lưu Quang nhận định, thành phố đang bước vào giai đoạn phát triển mới với tầm nhìn rộng mở và khát vọng nâng tầm đô thị lên vị thế quốc tế. Với hơn 14 triệu dân và đóng góp gần 25% GDP cả nước, TP. Hồ Chí Minh tiếp tục khẳng định vai trò trung tâm đào tạo, kinh tế, thương mại, tài chính, công nghiệp, giáo dục, y tế và giao thương quốc tế của Việt Nam.

Năm 2025, TP. Hồ Chí Minh đã có những bước chuyển mình mạnh mẽ. Quy mô kinh tế của thành phố đạt 3,3 triệu tỷ đồng, đóng góp 23,5% GDP cả nước; Tổng thu ngân sách lần đầu tiên vượt 800.000 tỷ đồng; thu hút 8,1 tỷ USD vốn đầu tư nước ngoài. Đáng chú ý, thu nhập bình quân đầu người đạt 8.894 USD, cao gấp 1,7 lần mức bình quân chung của cả nước. Thông qua việc thu hút các tập đoàn quốc tế, thúc đẩy mô hình tài sản số, mở rộng hợp tác trong các lĩnh vực công nghệ tiên tiến như trí tuệ nhân tạo (AI), bán dẫn, UAV, đổi mới sáng tạo và logistics, TP. Hồ Chí Minh đang hướng tới mục tiêu trở thành trung tâm tài chính quốc tế và công nghệ hàng đầu trong thập kỷ mới.

Tuy nhiên, để đạt được mục tiêu trở thành siêu đô thị quốc tế, TP. Hồ Chí Minh cần vượt qua nhiều thách thức lớn như áp lực quản trị đô thị, thiếu hụt nguồn lực tài chính và nhân lực chất lượng cao. Thành phố đang trên con đường phát triển trở thành trung tâm tài chính và công nghệ không chỉ của Việt Nam mà còn của khu vực Đông Nam Á; không chỉ là đầu tàu kinh tế của cả nước mà còn là biểu tượng của phát triển bền vững và sáng tạo.

Để đáp ứng yêu cầu phát triển, TP. Hồ Chí Minh đang điều chỉnh cơ chế theo hướng tạo lập môi trường đầu tư chuẩn quốc tế, minh bạch và có tính dự báo cao. Theo Viện Nghiên cứu và Phát triển TP. Hồ Chí Minh, thành phố tập trung vào 5 nhóm đột phá chiến lược gồm: Trung tâm Tài chính quốc tế Việt Nam tại TP. Hồ Chí Minh; chuỗi đô thị thông minh vùng Đông Nam Bộ; hành lang đổi mới sáng tạo phía Đông; cụm cảng, logistics thông minh; và các cụm du lịch, nghỉ dưỡng biển Cần Giờ - Vũng Tàu. Đây là các lĩnh vực có khả năng thu hút dòng vốn lớn và tạo hiệu ứng lan tỏa mạnh mẽ cho toàn bộ chuỗi giá trị vùng.

Trên phương diện thể chế, thành phố đang triển khai cải cách theo tinh thần “5 không”: không chậm trễ, không chồng chéo, không đùn đẩy, không xin ý kiến nhiều vòng, không để doanh nghiệp tự xoay xở. Toàn bộ quy trình cấp phép được số hóa, liên thông dữ liệu giữa các sở, ngành, tạo điều kiện để việc thẩm định và phê duyệt các dự án trên 6.000 tỷ đồng được thực hiện theo cơ chế đặc biệt.

Những mũi nhọn đột phá

TP. Hồ Chí Minh đặt mục tiêu đến năm 2030 trở thành đô thị văn minh, hiện đại, hội nhập sâu, thuộc nhóm 100 đô thị đáng sống nhất thế giới. Đến năm 2045, thành phố hướng tới vị thế siêu đô thị quốc tế, là trung tâm kinh tế, tài chính, dịch vụ, giáo dục, y tế của châu Á, trở thành điểm đến toàn cầu hấp dẫn với chất lượng sống cao.

Về nhiệm vụ năm 2026, để đạt mục tiêu tăng trưởng hai con số, theo Phó Chủ tịch UBND TP. Hồ Chí Minh Nguyễn Công Vinh, thành phố xác định “ba đột phá chiến lược” gồm: Trung tâm Tài chính quốc tế, đường sắt đô thị và Khu thương mại tự do.

Trong đó, Trung tâm Tài chính quốc tế sẽ chính thức được thành lập với khung pháp lý đột phá. Đây là điểm thu hút nguồn vốn quốc tế và là động lực thúc đẩy đổi mới sáng tạo, kết nối Việt Nam vào chuỗi giá trị toàn cầu. Hiện nay, TP. Hồ Chí Minh đã tiếp cận hơn 50 nhà đầu tư lớn trong và ngoài nước như Nasdaq, FPT, VietinBank… đồng thời ưu tiên phát triển nguồn nhân lực am hiểu công nghệ và tài chính, chuẩn bị cho việc hoàn thành Trung tâm Tài chính quốc tế vào năm 2027.

Về đường sắt đô thị, theo quy hoạch, mạng lưới metro TP. Hồ Chí Minh có tổng chiều dài 1.012 km. Hệ thống này được xác định là huyết mạch giao thông công cộng, góp phần giảm ùn tắc, tăng kết nối các khu vực trọng điểm và thúc đẩy phát triển kinh tế - xã hội. Thành phố dự kiến ưu tiên nguồn vốn trên 30 tỷ USD để hoàn thành 9 tuyến metro trước năm 2035. Để đạt mục tiêu, TP. Hồ Chí Minh cần huy động nguồn lực rất lớn, trong đó chú trọng hình thức đối tác công - tư (PPP) và đầu tư trực tiếp. Đồng thời, thành phố hướng tới khai thác nguồn thu từ phát triển đô thị theo định hướng giao thông công cộng (TOD), khai thác quỹ đất và các dịch vụ thương mại quanh nhà ga để tái đầu tư khoảng 35-40% tổng vốn.

Đối với Khu thương mại tự do, đây được xem là bước đi chiến lược nhằm hoàn thiện hạ tầng trung tâm logistics vùng Đông Nam Bộ, phát huy tiềm năng, thu hút nguồn vốn FDI và gia tăng giá trị cho nền kinh tế trong chuỗi giá trị toàn cầu.

Thành phố đặt mục tiêu thu hút các dự án công nghệ cao với quy mô tối thiểu 100 triệu USD/dự án. Dự kiến, Khu thương mại tự do sẽ đóng góp thêm 1,5-2% GRDP cho thành phố. Theo Phó Giám đốc Sở Tài chính TP. Hồ Chí Minh Nguyễn Thanh Toàn, ngân sách thành phố hiện chỉ có thể đáp ứng khoảng 20-25% tổng nhu cầu đầu tư, buộc thành phố phải chuyển sang mô hình huy động vốn đa tầng, gồm PPP thế hệ mới, trái phiếu xanh, quỹ đầu tư hạ tầng và khai thác quỹ đất theo mô hình TOD. Không gian đô thị mở rộng thì không gian tài chính cũng phải lớn tương xứng.

Ở góc độ quy hoạch - kiến trúc, TP. Hồ Chí Minh định hướng bố trí 28 khu phát triển theo từng nhóm chức năng, hình thành các cụm đô thị dịch vụ, công nghiệp, logistics kết nối đồng bộ với các tuyến metro và đường vành đai. Khi quy hoạch rõ ràng, nhà đầu tư sẽ an tâm cam kết đồng hành trong các dự án dài hạn như bán dẫn, trung tâm dữ liệu, năng lượng tái tạo hay y tế chuyên sâu.

Khẳng định quyết tâm trở thành đô thị có tầm vóc quốc tế, Bí thư Thành ủy TP. Hồ Chí Minh Trần Lưu Quang nhấn mạnh: “TP. Hồ Chí Minh sẵn sàng là trung tâm tiên phong - nơi bàn thảo, thí điểm những chiến lược mới, nơi khởi nguồn các ý tưởng đột phá và lan tỏa những mô hình thành công cho cả nước và khu vực”.

Ngọc Hậu - Thanh Tuyết