Trinh sát cơ RQ-4D Phoenix lần đầu hoạt động tại Na Uy, NATO mở rộng tầm giám sát tới cực Bắc

Tổ chức Hiệp ước Bắc Đại Tây Dương (NATO) vừa ghi nhận một cột mốc mới trong hoạt động trinh sát chiến lược khi máy bay không người lái trinh sát tầm cao RQ-4D Phoenix lần đầu tiên thực hiện nhiệm vụ từ lãnh thổ Na Uy.

Hoạt động được tiến hành tại căn cứ không quân Ørland của Không quân Hoàng gia Na Uy, đánh dấu lần đầu tiên dòng máy bay này hoạt động tại quốc gia Bắc Âu và chỉ là lần thứ 3 được triển khai bên ngoài căn cứ chính ở Sigonella, Italy.

Động thái mới diễn ra trong bối cảnh NATO đang gia tăng hiện diện quân sự tại khu vực cực Bắc, nơi ngày càng trở thành tâm điểm cạnh tranh chiến lược giữa phương Tây với Nga.

Các tuyến hàng hải mới, tài nguyên thiên nhiên cùng vị trí địa chính trị đặc biệt khiến Bắc Cực và biển Barents trở thành khu vực được các cường quốc theo dõi sát sao.

Máy bay không người lái RQ-4D Phoenix là phiên bản NATO phát triển dựa trên máy bay trinh sát không người lái RQ-4 Global Hawk của Mỹ.

Hiện NATO sở hữu 5 chiếc thuộc lực lượng Tình báo, Giám sát và Trinh sát NATO (NISRF), đặt căn cứ thường trực tại Sigonella ở miền Nam Italy.

Theo NATO, đợt triển khai lần này được thực hiện theo học thuyết Tác chiến Cơ động Linh hoạt, cho phép các khí tài chiến lược hoạt động từ nhiều địa điểm khác nhau thay vì phụ thuộc vào một căn cứ cố định.

Mục tiêu là nâng cao khả năng sống còn và duy trì hoạt động ngay cả trong môi trường xung đột cường độ cao.

Về mặt kỹ thuật, RQ-4D Phoenix thuộc nhóm máy bay không người lái hoạt động ở độ cao lớn và thời gian bay dài.

Máy bay có thể hoạt động ở độ cao trên 15 km, duy trì thời gian bay hơn 30 giờ liên tục và sở hữu tầm hoạt động vượt 22.000 km.

Điều này cho phép một chiếc RQ-4D Phoenix giám sát khu vực rộng lớn mà không cần tiếp nhiên liệu giữa hành trình.

Điểm mạnh nhất của RQ-4D Phoenix nằm ở hệ thống cảm biến. Máy bay được trang bị radar mảng pha quét điện tử chủ động MP-RTIP cùng radar khẩu độ tổng hợp SAR hiện đại.

Hệ thống này có khả năng phát hiện, theo dõi và phân loại mục tiêu mặt đất hoặc trên biển trong mọi điều kiện thời tiết, cả ngày lẫn đêm.

Dữ liệu thu thập được sẽ truyền trực tiếp tới các sở chỉ huy NATO theo thời gian thực.

Giới quân sự nhận định việc đưa RQ-4D Phoenix tới Na Uy giúp NATO mở rộng đáng kể khả năng giám sát tại Bắc Đại Tây Dương, biển Na Uy, biển Barents và khu vực Bắc Cực.

Đây đều là những vùng biển có hoạt động thường xuyên của tàu ngầm hạt nhân, tàu chiến mặt nước và máy bay quân sự Nga.

Không chỉ mang ý nghĩa quân sự đơn thuần, đợt triển khai còn phản ánh chiến lược dài hạn của NATO trong việc tăng cường hiện diện tại cực Bắc sau khi Phần Lan và Thụy Điển gia nhập liên minh.

Với việc các quốc gia Bắc Âu ngày càng đóng vai trò quan trọng trong cấu trúc phòng thủ tập thể, khu vực từng được xem là vùng ngoại vi nay đang trở thành một trong những hướng chiến lược trọng yếu của NATO.

Lần xuất hiện đầu tiên của RQ-4D Phoenix trên bầu trời Na Uy vì thế không chỉ là một cuộc triển khai kỹ thuật thông thường.

Nó cho thấy NATO đang từng bước xây dựng mạng lưới giám sát liên tục trải dài từ Bắc Đại Tây Dương tới Bắc Cực, tạo khả năng theo dõi sớm mọi diễn biến quân sự tại một trong những khu vực nhạy cảm nhất thế giới hiện nay.