Trung Quốc cảnh báo 'lũ cực đoan' tại vùng sa mạc
Trung Quốc ngày 12/6 đã cảnh báo các cộng đồng dân cư tại khu vực Tân Cương ở phía tây bắc và các vùng lân cận cần chuẩn bị ứng phó với nguy cơ xảy ra 'lũ cực đoan' trong mùa hè năm nay, khi nhiệt độ tăng bất thường, mưa lớn và hiện tượng băng tan diễn ra nhanh hơn.

Cồn cát ở sa mạc Taklamakan, bên ngoài làng Jiya gần Hotan, Khu tự trị Tân Cương. Ảnh: Reuters
Vùng sa mạc ghi nhận lượng mưa đáng kể
Sa mạc Taklamakan - sa mạc lớn nhất Trung Quốc nằm tại Tân Cương đã ghi nhận trận lũ đầu tiên trong năm vào đầu tháng 6, theo Đài Truyền hình Trung ương Trung Quốc (CCTV). Hình ảnh phát sóng cho thấy, nước tràn vào những cồn cát vốn thường khô cằn của khu vực này. Mặc dù Taklamakan từng xuất hiện các đợt lũ tương tự kể từ năm 2021, nhưng hiện tượng này thường chỉ xảy ra vào tháng 8 - thời điểm nhiệt độ đạt đỉnh trong năm.
Tuy nhiên, năm nay nhiệt độ đã tăng sớm hơn đáng kể. Theo hệ thống Reuters Climate Monitor, ngày 12/6, nhiệt độ tại Tân Cương cao hơn trung bình nhiều năm tới 7,3 độ C đối với cùng thời điểm trong năm, đạt mức 38 độ C.
Không chỉ nắng nóng, khu vực phía tây và phía nam Tân Cương gần đây cũng ghi nhận lượng mưa gia tăng đáng kể. CCTV cho biết, lượng mưa tại một số địa phương đã cao gấp đôi, thậm chí gấp ba mức trung bình lịch sử của đầu tháng 6.
Băng tuyết tan thúc đẩy lũ hình thành giữa sa mạc
Sự kết hợp giữa nắng nóng gay gắt và mưa lớn đã kích hoạt các trận lũ tại sa mạc. Những khu vực rộng lớn gồm sông băng và lớp tuyết tích tụ trên dãy Thiên Sơn và Côn Luân tan chảy nhanh chóng, tạo ra lượng nước lớn đổ xuống sông Tarim - con sông nội địa dài nhất Trung Quốc.
Lượng nước gia tăng khiến sông Tarim vượt bờ, làm nước tràn vào các vùng trũng nằm trong sa mạc, theo CCTV.
Dù các trận lũ theo mùa có thể tạm thời hình thành những “ốc đảo ngắn hạn”, giới chuyên gia nhận định hiện tượng này khó kéo dài. Nguyên nhân là sa mạc Taklamakan nằm sâu trong lục địa và được bao quanh bởi các dãy núi cao, khiến độ ẩm luôn ở mức thấp trong khi tốc độ bốc hơi rất lớn, nhanh chóng làm khô địa hình.
Tuy nhiên, nguồn nước này vẫn mang lại giá trị nhất định đối với hệ sinh thái địa phương khi cung cấp lượng nước tưới cần thiết cho các khu rừng trong khu vực.
Nguy cơ đối với hạ tầng và an toàn dân cư
Bên cạnh những tác động tích cực ngắn hạn, giới chức Trung Quốc cảnh báo các trận lũ cực đoan có thể gây rủi ro nghiêm trọng đối với cơ sở hạ tầng như phá hủy đường bộ, đường sắt cũng như các cơ sở dầu khí, tạo ra nguy cơ thiên tai rất lớn.
Quan chức khí tượng khuyến cáo người dân và du khách tại các khu vực chịu ảnh hưởng cần theo dõi chặt chẽ các cảnh báo chính thức, điều chỉnh kế hoạch di chuyển và ưu tiên bảo đảm an toàn trong suốt mùa lũ.











