Trước giờ G, doanh nghiệp hiến kế giảm giá xăng sinh học E10

Theo Thông tư 50/2025/TT-BCT, từ ngày 1/6/2026, xăng không chì trên toàn quốc phải được phối trộn thành xăng E10; xăng E5 RON92 tiếp tục sử dụng đến hết năm 2030. Tức, chỉ còn chưa đầy 4 tháng nữa khoảng 75 triệu xe máy và hơn 5,5 triệu xe ô tô ở nước ta sẽ chuyển sang dùng xăng sinh học.

“Đến thời điểm này, các điều kiện cơ bản để triển khai Thông tư 50 về lộ trình sử dụng xăng E10 trên phạm vi toàn quốc đã được chuẩn bị tương đối đầy đủ”, ông Đặng Tất Thành, Cục Đổi mới sáng tạo, Chuyển đổi xanh và Khuyến công (Bộ Công Thương) cho hay.

Liên quan đến nguồn cung ethanol dùng để phối trộn với xăng không chì thành xăng E5 và E10, ông Thành cho biết có hai nguồn cung chính là trong nước và nhập khẩu.

Với nguồn cung trong nước, ở nước ta có 6 nhà máy ethanol, tổng công suất thiết kế khoảng 500.000 m3/năm, tương đương 40-50% nhu cầu E100 (ethanol) cho nhu cầu pha chế xăng sinh học E5, E10.

Ngoài ra, Việt Nam có thể nhập khẩu E100 trực tiếp từ Mỹ và Brazil - hai quốc gia cung cấp trên 80% sản lượng ethanol của thế giới. Đồng thời có thể nhập từ các trung tâm phân phối khu vực như Singapore, Hàn Quốc.

Xăng E10 sẽ được bán trên toàn quốc từ ngày 1/6 năm nay. Ảnh: Nguyễn Huế

Ông Hồ Ngọc Linh, Phó trưởng Phòng Kỹ thuật Xăng dầu, Tập đoàn Xăng dầu Việt Nam (Petrolimex) cho biết, tập đoàn đã thí điểm bán xăng E10 từ ngày 1/8/2025 trên 36 cửa hàng tại TP.HCM.

Bên cạnh đó, tập đoàn cũng đã chuẩn hóa quy trình kỹ thuật, hạ tầng; quy trình quản lý, vận hành nhằm đảm bảo chất lượng xăng E10 đáp ứng tiêu chuẩn cơ sở của Petrolimex và quy chuẩn của Việt Nam với loại xăng sinh học này.

Tuy nhiên, do nguồn cung ethanol để phối trộn trong nước chưa đáp ứng đủ, vẫn phải phụ thuộc vào nguồn nhập khẩu nên Petrolimex đề xuất Bộ Công Thương và Bộ Tài chính xem xét việc miễn, giảm thuế nhập khẩu E100. Qua đó, góp phần giảm chi phí liên quan tới xăng E10, tạo điều kiện để người dân đón nhận loại nhiên liệu mới này.

Theo ông Linh, Petrolimex luôn hướng tới sản phẩm xanh, chất lượng cao. Song, hai nhà máy lọc dầu chưa cung ứng được loại nhiên liệu chất lượng cao. Thế nên, tập đoàn phải nhập khẩu 100% loại xăng phục vụ pha chế xăng chất lượng từ Nhật Bản và một số nước ở Đông Nam Á.

"Việc bị hạn chế nguồn cung, phải nhập với giá thành cao làm ảnh hưởng tới giá thành bán ra", ông Linh nhấn mạnh. Vì vậy, Petrolimex đề nghị Bộ Khoa học và Công nghiệp, Ủy ban tiêu chuẩn Đo lường Chất lượng Quốc gia sớm xem xét đánh giá lại tiêu chuẩn, quy chuẩn với xăng E10 để phù hợp hơn với thực tế.

Liên quan đến những vấn đề trên, bà Nguyễn Thúy Hiền, Phó cục trưởng Cục Quản lý và Phát triển thị trường trong nước (Bộ Công Thương) cho rằng, việc triển khai lộ trình sử dụng xăng sinh học, trong đó có xăng E10 đòi hỏi sự vào cuộc đồng bộ của cơ quan quản lý nhà nước, doanh nghiệp và người dân.

Đối với cơ quan quản lý, trước hết cần rà soát, sửa đổi và bổ sung các chính sách theo hướng rõ ràng, minh bạch, dễ áp dụng. Trong khi đó, các doanh nghiệp sản xuất nguyên liệu, đặc biệt là ethanol, cần có cơ chế hỗ trợ phù hợp để bảo đảm nguồn cung ổn định, đáp ứng nhu cầu thị trường.

Tương tự, các doanh nghiệp kinh doanh, phân phối xăng dầu cũng cần một khung pháp lý minh bạch để thuận lợi trong việc tính toán giá thành, kê khai thuế, cũng như đầu tư và nâng cấp cơ sở vật chất tại hệ thống cửa hàng xăng dầu.

“Có thể thấy, các kiến nghị từ phía doanh nghiệp - những chủ thể trực tiếp triển khai là hoàn toàn chính đáng”, bà Hiền nói.

Về phía cơ quan quản lý nhà nước, Bộ Công Thương đã xây dựng lộ trình, đồng thời nghiên cứu, rà soát để sửa đổi, bổ sung các cơ chế, chính sách hiện hành. Bộ cũng đã xây dựng dự thảo và trình Chính phủ, Thủ tướng Chính phủ xem xét, giao nhiệm vụ cụ thể cho các bộ, ngành liên quan nhằm triển khai chương trình này một cách đồng bộ.

Hiện nay, Bộ Công Thương đang chờ ý kiến chỉ đạo chính thức của Chính phủ để tổ chức thực hiện. Trong đó, vấn đề rà soát, điều chỉnh chính sách thuế được xác định là rất quan trọng. Nhiều doanh nghiệp cho rằng các quy định hiện hành về thuế tiêu thụ đặc biệt và thuế bảo vệ môi trường vẫn còn khó áp dụng trong thực tế.

Do đó, Bộ Công Thương mong muốn có sự phối hợp chặt chẽ với Bộ Tài chính để nghiên cứu, sửa đổi các chính sách này theo hướng phù hợp hơn, tạo thuận lợi khi triển khai xăng E10 trên diện rộng.

Bên cạnh đó, các doanh nghiệp cũng kiến nghị sớm hoàn thiện hệ thống tiêu chuẩn, quy chuẩn kỹ thuật quốc gia đối với nhiên liệu sinh học. Bộ Khoa học và Công nghệ được kỳ vọng sẽ đẩy nhanh việc rà soát, cập nhật các quy chuẩn liên quan, bảo đảm đến thời điểm triển khai chính thức từ ngày 1/6 năm nay, các điều kiện pháp lý và kỹ thuật đã sẵn sàng để doanh nghiệp thực hiện thuận lợi, bà Hiền cho hay.

Tâm An