Từ bỏ cơ hội ở Mỹ để về quê hương, tiến sĩ trẻ tiết lộ lý do bất ngờ
Từ bỏ môi trường nghiên cứu hàng đầu tại Mỹ, tiến sĩ Văn Phụng Trường Sơn quyết định trở về Việt Nam để 'kiến tạo cho thế hệ mai sau'.
Sau nhiều năm học tập và nghiên cứu tại Mỹ, tiến sĩ Văn Phụng Trường Sơn đã đưa ra một lựa chọn khiến nhiều người bất ngờ: Trở về Việt Nam làm việc và gắn bó lâu dài với môi trường nghiên cứu trong nước. Đối với anh, đây không chỉ là quyết định nghề nghiệp mà còn là hành trình hiện thực hóa một giấc mơ lớn về khoa học Việt Nam.

Tiến sĩ Văn Phụng Trường Sơn từng học tập và nghiên cứu tại Đại học Carnegie Mellon (Mỹ). Ảnh: NVCC
Tiến sĩ Sơn vừa gia nhập Trường Đại học Bách khoa thuộc Đại học Quốc gia Tp.HCM thông qua chương trình thu hút các nhà khoa học trẻ xuất sắc. Chuyên môn của anh là toán ứng dụng, với các hướng nghiên cứu liên quan đến phương trình vi phân, xác suất, hệ động lực ngẫu nhiên và những nền tảng toán học đứng sau các công nghệ hiện đại như trí tuệ nhân tạo (AI).
Trong thời gian làm việc tại Đại học Carnegie Mellon (Mỹ), một trong những cơ sở đào tạo hàng đầu thế giới về khoa học và công nghệ, anh theo đuổi các nghiên cứu giao thoa giữa toán học, vật lý, kỹ thuật và AI. Một trong những lĩnh vực anh đặc biệt quan tâm là "Physical Learning" – nghiên cứu khả năng tự thích nghi của các hệ vật lý như vật liệu hay mạng điện, mở ra nhiều ứng dụng tiềm năng cho công nghệ tương lai.
Dù có nhiều cơ hội tiếp tục phát triển sự nghiệp ở nước ngoài, tiến sĩ Sơn cho rằng điều khiến anh quyết định trở về không phải là những lợi thế vật chất mà chính là con người. Theo anh, sinh viên Việt Nam sở hữu tư duy nhanh nhạy, khả năng tiếp thu tốt và tiềm năng nghiên cứu không hề thua kém sinh viên ở các quốc gia phát triển. Điều còn thiếu là một môi trường đủ mạnh để những tài năng ấy được phát hiện, bồi dưỡng và phát triển.
Nhà khoa học trẻ ví nhiều sinh viên như những "viên ngọc thô" đang chờ được mài giũa. Anh tin rằng nếu được tiếp cận với các nhóm nghiên cứu chất lượng, thường xuyên trao đổi học thuật và tham gia các dự án khoa học thực sự, họ hoàn toàn có thể tạo ra những công trình có giá trị quốc tế ngay tại Việt Nam.

Tiến sĩ Sơn sẽ làm việc tại Trường Đại học Bách khoa (ĐH Quốc gia Tp.HCM), trong lĩnh vực Toán ứng dụng. Ảnh: NVCC
Theo tiến sĩ Sơn, để thu hút và giữ chân các nhà khoa học trẻ, Việt Nam cần giải quyết đồng thời hai vấn đề là thu nhập và môi trường nghiên cứu. Tuy nhiên, yếu tố quan trọng nhất vẫn là xây dựng được một cộng đồng học thuật năng động, nơi các nhà khoa học có thể tự do trao đổi ý tưởng, tranh luận về các vấn đề chuyên môn và cùng nhau theo đuổi những câu hỏi mới.
Anh chia sẻ mong muốn Tp.HCM trong tương lai sẽ trở thành một trung tâm học thuật sôi động, nơi sinh viên có thể tham dự các seminar khoa học tiên phong mỗi tuần, gặp gỡ những chuyên gia hàng đầu thế giới và tiếp cận các xu hướng nghiên cứu mới nhất. Xa hơn nữa, anh kỳ vọng Việt Nam sẽ hình thành những viện nghiên cứu toán học ứng dụng có tầm vóc quốc tế, đóng vai trò kết nối nhân tài và thúc đẩy các công trình khoa học mang dấu ấn Việt Nam.
Đối với công tác đào tạo, tiến sĩ Sơn cho rằng sinh viên cần được xây dựng nền tảng khoa học cơ bản thật vững chắc trước khi chạy theo những xu hướng công nghệ ngắn hạn. Công nghệ có thể thay đổi rất nhanh, nhưng những kiến thức cốt lõi về toán học, xác suất, tối ưu hóa hay mô hình hóa sẽ là hành trang giúp người học thích nghi trong suốt sự nghiệp.
Với nhà khoa học trẻ này, trở về Việt Nam không đơn thuần là chọn một nơi làm việc mới. Đó là sự đặt niềm tin vào tương lai khoa học của đất nước và niềm tin rằng một ngày nào đó, sinh viên Việt Nam sẽ có thể làm nên những công trình khoa học đẳng cấp thế giới ngay trên chính quê hương mình.












