Từ dấu vết công viên Lê Thị Riêng đến hố chôn tập thể liệt sĩ Mậu Thân 1968

Trong quá trình rà soát, xác minh vị trí nghi hố chôn tập thể các liệt sĩ tại khu vực Công viên Lê Thị Riêng, Bộ Tư lệnh TP.HCM không chỉ tập trung làm rõ các thông tin liên quan đến Nghĩa địa Đô Thành trước đây mà còn chủ động mở rộng phạm vi nghiên cứu, truy vết các địa điểm có khả năng liên quan đến việc chôn cất cán bộ, chiến sĩ đã anh dũng hy sinh trong cuộc Tổng tiến công và nổi dậy Xuân Mậu Thân năm 1968 trên địa bàn thành phố.

Dưới sự chỉ đạo trực tiếp của Thiếu tướng Nguyễn Thành Trung - Thành ủy viên, Chính ủy Bộ Tư lệnh thành phố, Phó Trưởng Ban Thường trực Ban Chỉ đạo 515, Phòng Chính trị Bộ Tư lệnh thành phố đã chủ động kết nối nhiều nguồn thông tin trong và ngoài nước; gặp gỡ các nhân chứng lịch sử, nhà nghiên cứu, cựu chiến binh và những cá nhân còn lưu giữ các tư liệu liên quan đến các trận đánh diễn ra tại khu vực nội đô Sài Gòn - Gia Định trong dịp Tết Mậu Thân năm 1968.

Phó Thủ tướng Phạm Thị Thanh Trà và các đại biểu tưởng nhớ các liệt sĩ đã hy sinh.

Từ những thông tin thu thập được trong quá trình xác minh tại Công viên Lê Thị Riêng, Bộ Tư lệnh thành phố tiếp tục mở rộng hướng nghiên cứu đối với khu vực sân bay Tân Sơn Nhất, một trong những chiến trường ác liệt nhất trong cuộc Tổng tiến công và nổi dậy Xuân Mậu Thân năm 1968, nơi nhiều cán bộ, chiến sĩ đã anh dũng chiến đấu và hy sinh.

Trong quá trình đó, Thiếu tướng Nguyễn Thành Trung đã trực tiếp trao đổi, làm việc với ông Robert Ambrose Connor (Bob Connor), cựu quân nhân không quân Hoa Kỳ từng tham gia chiến tranh tại Việt Nam và là người nhiều năm qua tích cực hỗ trợ các cơ quan chức năng Việt Nam tìm kiếm, xác minh thông tin về các hố chôn tập thể liệt sĩ.

Chính ủy Bộ Tư lệnh thành phố làm việc với ông Robert Ambrose Connor (Bob Connor), cựu quân nhân Không quân Hoa Kỳ từng tham gia chiến tranh tại Việt Nam.

Tại buổi làm việc, hai bên đã trao đổi nhiều thông tin liên quan đến các trận đánh tại khu vực sân bay Tân Sơn Nhất trong dịp Tết Mậu Thân năm 1968; đồng thời rà soát các nguồn tài liệu, bản đồ quân sự, tọa độ, hồ sơ lưu trữ và những thông tin do các cựu binh Hoa Kỳ cung cấp.

Với những trải nghiệm trực tiếp trong chiến tranh cùng mạng lưới kết nối rộng rãi với các cựu binh Mỹ từng tham chiến tại Việt Nam, ông Bob Connor đã chia sẻ nhiều thông tin có giá trị phục vụ công tác nghiên cứu, xác minh.

Đặc biệt, Bộ Tư lệnh thành phố đề nghị ông Bob Connor tiếp tục hỗ trợ kết nối với các cựu binh Hoa Kỳ, các nhân chứng từng chứng kiến hoặc tham gia các sự kiện liên quan; đồng thời vận động cung cấp thêm các tài liệu, hình ảnh, sơ đồ tác chiến, bản đồ quân sự và những dữ liệu lưu trữ còn lại để phục vụ công tác xác minh, làm rõ các địa điểm nghi chôn cất liệt sĩ trên địa bàn TP.HCM.

Từ những nguồn tư liệu, nhân chứng và dữ liệu lịch sử đang được tiếp tục thu thập, Bộ Tư lệnh thành phố từng bước xây dựng hệ thống cơ sở dữ liệu phục vụ công tác báo cáo Ban Chỉ đạo 515 thành phố, chuẩn bị nội dung cho các hội thảo chuyên đề và làm cơ sở triển khai các bước khảo sát, tìm kiếm, quy tập hài cốt liệt sĩ trong thời gian tới.

Những nỗ lực không ngừng nghỉ trong việc kết nối nhân chứng, truy vết tư liệu và xác minh lịch sử không chỉ góp phần làm sáng tỏ những dấu tích còn lại sau gần sáu thập kỷ mà còn thể hiện trách nhiệm, nghĩa tình và sự tri ân sâu sắc đối với các anh hùng liệt sĩ đã anh dũng hy sinh vì độc lập, tự do của Tổ quốc.

Ông Robert Ambrose Connor (Bob Connor) là người nhiều năm qua tích cực hỗ trợ các cơ quan chức năng Việt Nam tìm kiếm, xác minh thông tin về các hố chôn tập thể liệt sĩ.

Trước đó, tại Hội thảo xác minh kết luận thông tin về liệt sĩ tại khu vực Nghĩa trang Đô Thành (Chí Hòa – Sài Gòn), nay là Công viên Lê Thị Riêng, Bí thư Trung ương Đảng, Phó Thủ tướng Phạm Thị Thanh Trà, Trưởng Ban Chỉ đạo Quốc gia về tìm kiếm, quy tập và xác định danh tính hài cốt liệt sĩ cho biết sẽ tập trung xác định chính xác vị trí khu mộ tập thể, tổ chức khảo sát, tìm kiếm, khai quật, quy tập hài cốt liệt sĩ; đồng thời giám định, xác định danh tính, từng bước đưa các liệt sĩ trở về gia đình, quê hương hoặc an táng tại nghĩa trang liệt sĩ.

Phó Thủ tướng thống nhất đề xuất của Quân khu 7 về việc lấy mẫu ADN ngay khi phát hiện hài cốt để đẩy nhanh xác định danh tính.

Việc triển khai được yêu cầu theo ba nhóm nhiệm vụ trọng tâm: kết hợp chặt chẽ hồ sơ, bản đồ, tài liệu, nhân chứng với ứng dụng khoa học - công nghệ hiện đại để xác định vị trí, phạm vi khu mộ; tổ chức thực hiện khẩn trương nhưng thận trọng, khoa học, hạn chế ảnh hưởng khu dân cư và đô thị; bảo đảm toàn bộ quá trình với tinh thần trách nhiệm, tôn kính và tri ân sâu sắc đối với các liệt sĩ.

Phó Thủ tướng yêu cầu UBND TP.HCM hoàn thiện phương án khảo sát thực địa, tổ chức khai quật, tìm kiếm và quy tập trước ngày 18/6, phối hợp Bộ Quốc phòng, Quân khu 7 và các đơn vị liên quan. Đồng thời, huy động tối đa nguồn lực, trong đó có các trường đại học, viện nghiên cứu phục vụ khảo sát, tìm kiếm, quy tập.

Nguyên tắc triển khai là “rõ đến đâu làm đến đó, chưa rõ tiếp tục xác minh”, bảo đảm tiến độ nhưng phải khoa học, chặt chẽ, hiệu quả, với mục tiêu triển khai từ đầu tháng 7, hướng tới kỷ niệm 79 năm Ngày Thương binh - Liệt sĩ (27/7/1947 - 27/7/2026).