Từ kỹ sư hóa dầu thành nông dân Việt Nam xuất sắc

Và điều thú vị là năm 2026, chị là 1 trong 3 nông dân Gia Lai được vinh danh “Nông dân Việt Nam xuất sắc 40 năm Đổi mới”.

Không được đào tạo về trồng trọt, chăn nuôi, bắt đầu bằng những mô hình nhỏ, vừa làm vừa học hỏi, thế mà chị Nguyễn Thị Thu Trang lại sở hữu trang trại đa canh rộng khoảng 20 ha, cho doanh thu hơn 3,7 tỷ đồng/năm.

Kỹ sư hóa dầu chuyển hướng làm nông

* Tốt nghiệp Đại học Bách khoa Hà Nội, làm việc cho doanh nghiệp Hàn Quốc ở Đồng Nai, mọi thứ đang ổn định, vậy điều gì khiến chị quyết định chuyển hướng lên Mang Yang làm trang trại?

- Đúng là mọi thứ khá thuận lợi với tôi. Những năm làm việc tại Đồng Nai, tôi có vài lần lên chơi với bạn ở Mang Yang và nhận thấy vùng đất này có nhiều tiềm năng để phát triển nông nghiệp.

Càng đi nhiều, tôi càng thấy thích vùng đất này và bắt đầu nghĩ đến chuyện chuyển hướng. Năm 2008, tôi quyết định đầu tư trang trại, chỉ 1 năm sau tôi chuyển lên thôn Linh Nham ở hẳn để trực tiếp làm.

* Liệu có liều lĩnh không khi chị không có chuyên môn về nông nghiệp…

Chị Nguyễn Thị Thu Trang kiểm tra đàn vịt tại trang trại. Ảnh: A.K

- Đúng là khi chuyển sang làm trang trại tôi gần như phải học lại từ đầu, từ cách chăm sóc cây trồng, vật nuôi đến việc tổ chức sản xuất.

Nhưng may mắn là chồng tôi, anh Nguyễn Hữu Trí, có chuyên môn Chăn nuôi - Thú y và đang làm việc tại Công ty CP Chăn nuôi C.P. Việt Nam ở Đồng Nai. Vì vậy có thể nói tôi được hỗ trợ rất tốt…

Tôi bắt đầu với nuôi heo theo hình thức liên kết gia công, lứa đầu tiên khoảng 600 con. Sau đó, quy mô tăng lên 2.400 con/lứa và hiện có 4 trại, tổng khoảng 5.000 con/lứa. Đến năm 2019, tôi mở rộng đầu tư và nuôi thêm vịt. Hiện tôi có 4 trại vịt, mỗi trại đủ năng lực nuôi khoảng 15.000 con/lứa.

Tôi chọn hình thức liên kết gia công vì đầu ra được đảm bảo, không phải quá lo về biến động giá thị trường. Nhiều khâu trong chăn nuôi được tự động hóa nên giảm áp lực về nhân công. Từ thực tế, tôi dần tích lũy kinh nghiệm và tìm được cách tổ chức sản xuất phù hợp với điều kiện của trang trại.

Lấy ngắn nuôi dài

Khởi nghiệp làm trang trại vào năm 2008 khi mới 28 tuổi, nhưng lại bắt đầu với quy mô không hề nhỏ - nuôi 600 con heo. 11 năm sau cùng với 4 trại heo, tổng quy mô nuôi khoảng 5.000 con/lứa, chị Trang còn mở thêm 4 trại vịt. Nhưng chị chưa dừng lại ở đó…

* Được biết, sau những thành công trong chăn nuôi, chị tiếp tục đầu tư vào trồng trọt…

- Tôi nghĩ các mô hình trong trang trại nên hỗ trợ được cho nhau. Chăn nuôi có chu kỳ ngắn hơn, tạo nguồn thu để mình tiếp tục đầu tư; trong khi cà phê là cây lâu năm, cần thời gian dài mới cho thu hoạch. Vì vậy, tôi chọn cách lấy ngắn nuôi dài.

Hiện tôi có 4 ha cà phê đang cho thu hoạch, mỗi năm khoảng 16 tấn cà phê nhân, lợi nhuận khoảng 1 tỷ đồng. Từ năm 2025, tôi trồng mới thêm 8 ha cà phê theo mô hình Brazil, canh tác hàng rộng và lắp hệ thống tưới nhỏ giọt. Trên diện tích này, chúng tôi trồng xen chanh dây và khoảng 1.500 cây cau.

Cà phê mới cần thời gian để bước vào giai đoạn cho thu hoạch nên tôi muốn tận dụng diện tích đất trong thời gian chờ cây lớn. Chanh dây có thời gian cho thu hoạch sớm hơn, còn cây cau được bố trí xen để khai thác thêm diện tích.

Bên cạnh đó, nguồn phân từ các trại chăn nuôi sau khi xử lý được tận dụng để bón cho cây. Cách làm này giúp tận dụng nguồn nguyên liệu sẵn có, giảm một phần chi phí phân bón và tạo sự liên kết giữa các mô hình trong trang trại.

Trang trại đa canh rộng khoảng 20 ha được chị Trang bố trí nhiều mô hình sản xuất, tận dụng hiệu quả diện tích đất. Ảnh: A.K

* Với hiệu quả từ các mô hình hiện có, chị đang tính toán hướng phát triển tiếp theo như thế nào?

- Hiện tổng doanh thu từ chăn nuôi heo, vịt và sản xuất cà phê đạt hơn 3,7 tỷ đồng/năm. Tuy nhiên, tôi không nghĩ làm nông nghiệp cứ phải mở rộng thật nhanh. Quan trọng là mỗi mô hình phải phù hợp, kiểm soát được chi phí và hỗ trợ được cho nhau.

Làm nông nghiệp cần tính đường dài. Có những mô hình cho nguồn thu nhanh nhưng cũng có những khoản đầu tư phải chờ vài năm mới mang lại hiệu quả. Vì vậy, tôi muốn tận dụng tốt diện tích đất, đa dạng hóa cây trồng và cân đối giữa nguồn thu trước mắt và những khoản đầu tư lâu dài.

“Làm tốt việc của mình và sống có ích cho người khác”

Khi trang trại phát triển thì nhu cầu lao động cũng tăng, chị Trang ưu tiên sử dụng lao động tại địa phương, nhất là những người có hoàn cảnh khó khăn, chưa có việc làm ổn định.

Công việc chủ yếu là chăm sóc cây trồng, vệ sinh, theo dõi vật nuôi và các công việc phù hợp tại trang trại. Có việc làm thường xuyên thì bà con có thêm thu nhập, ổn định cuộc sống.

* Nhiều bà con địa phương lộ rõ vẻ quý mến khi nói về vợ chồng cô Trang…

- (Cười) Ngoài tạo việc làm, khi người dân trong khu vực gặp khó khăn hoặc cần hỗ trợ trong sản xuất, gia đình tôi cũng cố gắng chia sẻ trong khả năng của mình.

Tôi nghĩ mình phát triển được thì cũng nên tạo thêm cơ hội để người dân xung quanh cùng có việc làm, có thêm thu nhập. Mình làm tốt công việc của mình, gia đình có cuộc sống ổn định, đồng thời tạo được việc làm, giúp thêm được người khác thì đó cũng là một giá trị. Nếu phải nói ngắn gọn, tôi chọn câu “Làm tốt việc của mình và sống có ích cho người khác” làm châm ngôn sống.

Vả lại, chẳng gì thì tôi cũng lên đây định cư đã 17 năm rồi. Bây giờ tôi thạo đồng đất, núi non ở đây còn gấp mấy lần ở nhà cũng nên…

Vợ chồng chị Nguyễn Thị Thu Trang - anh Nguyễn Hữu Trí chăm sóc cà phê trồng xen chanh dây tại trang trại. Ảnh: A.K

* Sau nhiều năm gắn bó với nông nghiệp, điều gì trở thành quan điểm sống của chị?

- Tôi luôn nghĩ làm việc gì cũng phải có trách nhiệm, kiên trì và không nóng vội. Đặc biệt, làm nông nghiệp càng phải kiên trì vì có những việc hôm nay mình làm nhưng vài năm sau mới thấy kết quả.

* Năm 2026, chị được vinh danh “Nông dân Việt Nam xuất sắc 40 năm Đổi mới” và nhận bằng khen của Ban Chấp hành Trung ương Hội Nông dân Việt Nam. Chị đón nhận như thế nào?

- Tôi rất vui và xem đây là sự ghi nhận đối với những nỗ lực của gia đình trong quá trình sản xuất. Trước đó, tôi được Ban Chấp hành Trung ương Hội Nông dân Việt Nam tặng bằng khen vì có thành tích xuất sắc trong các phong trào thi đua yêu nước của Hội Nông dân Việt Nam giai đoạn 2020-2025; Chủ tịch UBND tỉnh tặng bằng khen vì có thành tích xuất sắc trong phong trào “Nông dân thi đua sản xuất, kinh doanh giỏi, đoàn kết giúp nhau làm giàu và giảm nghèo bền vững” giai đoạn 2022-2024…

Mỗi sự ghi nhận đều là động lực để tôi cố gắng hơn. Nhưng tôi nghĩ danh hiệu không phải là đích đến. Làm nông nghiệp vẫn phải tiếp tục mỗi ngày, vẫn phải đối mặt với thị trường, thời tiết, dịch bệnh và nhiều vấn đề khác. Vì vậy, tôi xem đây là động lực để tiếp tục học hỏi, hoàn thiện mô hình và làm tốt hơn.