Từ Văn Miếu mùa Xuân, Ngày thơ Hà Nội 2026 gửi khát vọng ra biển lớn

Trong không khí mùa xuân Bính Ngọ, Ngày thơ Hà Nội năm nay được tổ chức hưởng ứng Ngày thơ Việt Nam lần thứ 24 với chủ đề chung “Trước biển lớn”, đồng thời lựa chọn chủ đề riêng “Vươn mình ra biển lớn” như một thông điệp về tinh thần đổi mới và khát vọng hội nhập của văn học nghệ thuật trong thời đại mới.

Sự kiện do Hội Liên hiệp Văn học Nghệ thuật Hà Nội và Hội Nhà văn Hà Nội tổ chức, tiếp tục khẳng định vị thế của Hà Nội như một trung tâm văn hóa lớn, nơi thi ca không chỉ được tôn vinh như một giá trị truyền thống mà còn được làm mới để đồng hành cùng nhịp chuyển động của đất nước.

Không gian Ngày thơ Hà Nội 2026 diễn ra tại Văn Miếu - Quốc Tử Giám.

Không gian Văn Miếu - Quốc Tử Giám trong buổi sáng đầu xuân trở thành một sân khấu giàu tính biểu tượng. Dưới mái ngói cổ kính, giữa những hàng cây vừa trổ lộc, tiếng ngâm thơ vang lên trầm lắng, hòa cùng tiếng trống hội, tạo nên một không gian văn hóa trang nghiêm mà ấm áp. Những áng thơ về đất nước, về biển đảo, về Hà Nội ngàn năm văn hiến được cất lên trong sự lắng nghe chăm chú của công chúng, gợi cảm giác thi ca vẫn luôn là mạch nguồn tinh thần bền bỉ, nuôi dưỡng đời sống nội tâm và nâng đỡ con người trong hành trình hướng tới những chân trời rộng lớn.

NSND Trần Quốc Chiêm, Chủ tịch Hội Liên hiệp Văn học Nghệ thuật Hà Nội đánh trống khai mạc Ngày thơ.

Theo nhà thơ Trần Gia Thái, Chủ tịch Hội Nhà văn Hà Nội, hình tượng biển trong chủ đề năm nay không chỉ là không gian mênh mông của tự nhiên mà còn là biểu tượng của thời đại đang chuyển mình mạnh mẽ. Từ những thử thách của chiến tranh, nghèo khó và tụt hậu, đất nước Việt Nam đã từng bước vươn lên, khẳng định vị thế ngày càng rõ nét trong đời sống quốc tế.

Ông nhấn mạnh, trong khát vọng vươn mình ra biển lớn của thời đại, Hà Nội - Thủ đô ngàn năm văn hiến, trung tâm chính trị, kinh tế, văn hóa và sáng tạo của cả nước - đang chuyển mình mạnh mẽ để trở thành đầu tàu phát triển. Trong quá trình đó, văn học nghệ thuật được xem là nguồn lực tinh thần quan trọng, còn đội ngũ văn nghệ sĩ giữ vai trò tiên phong trong sáng tạo, lan tỏa các giá trị văn hóa Thăng Long - Hà Nội, góp phần định hình diện mạo văn hóa trong thời kỳ hội nhập.

Nhà thơ Trần Gia Thái, Chủ tịch Hội Nhà văn Hà Nội.

Chia sẻ tại chương trình, PGS.TS, nhạc sĩ Đỗ Hồng Quân, Chủ tịch Liên hiệp các Hội Văn học Nghệ thuật Việt Nam, cho rằng Ngày thơ từ lâu đã trở thành ngày hội của những người yêu văn chương, khi mùa xuân cũng là mùa của thi ca. Trong nhịp sống hiện đại nhiều biến động, thơ ca, âm nhạc và văn học vẫn giữ vai trò nuôi dưỡng đời sống tinh thần, bồi đắp tình yêu quê hương đất nước và kết nối con người với những giá trị bền vững.

Theo ông, tại Hà Nội - trái tim của cả nước - Ngày thơ không chỉ tôn vinh các nhà thơ mà còn trở thành cầu nối giữa công chúng với sáng tạo nghệ thuật, để từ đó những “cánh buồm thơ” của Việt Nam có thể căng gió, vươn mình ra biển lớn của thời đại.

PGS.TS, nhạc sĩ Đỗ Hồng Quân, Chủ tịch Liên hiệp các Hội Văn học Nghệ thuật Việt Nam.

Chương trình khai mạc mở đầu trang trọng với bài thơ “Nguyên tiêu” của Chủ tịch Hồ Chí Minh, được thể hiện theo hình thức ngâm thơ qua giọng NSƯT Quốc Phòng, Phó Giám đốc Nhà hát Chèo Hà Nội. Từ mạch nguồn truyền thống ấy, chương trình được xây dựng theo kết cấu ba phần: Áng thơ Nguyên tiêu - Tình yêu biển đảo - Cảm thức xuân Hà Nội, tạo nên dòng chảy nghệ thuật nối liền quá khứ, hiện tại và khát vọng tương lai.

Tiết mục ngâm bài thơ “Nguyên tiêu” mở màn chương trình Ngày thơ Hà Nội 2026.

Các tác phẩm thơ được trình diễn bằng nhiều hình thức nghệ thuật phong phú như phổ nhạc, chuyển soạn chèo, ca trù, ngâm thơ, góp phần làm nổi bật sức sống của thi ca trong đời sống đương đại. Bài thơ “Dấu chân trên cát” của nhà thơ Nguyễn Quang Thiều được nghệ sĩ Tất Trọng chuyển soạn chèo theo điệu Đường trường bắn thước, do NSƯT Quốc Phòng thể hiện. Các bài thơ “Mơ về Hà Nội” của nhà thơ Lê Cảnh Nhạc và “Tổ quốc nhìn từ biển” của nhà thơ Nguyễn Việt Chiến được các nhạc sĩ Đức Trịnh và Quỳnh Hợp phổ nhạc, do ca sĩ Ngọc Anh cùng các nghệ sĩ Đoàn Văn công Quân chủng Phòng không - Không quân trình bày. Ở phần kết, ca khúc “Hà Nội kỷ nguyên mới” của nhạc sĩ Đức Tân vang lên như một âm hưởng tươi sáng, khép lại chương trình trong niềm tin về một Thủ đô đang bước vào giai đoạn phát triển mới.

Chương trình còn có sự tham gia của NSND Tố Uyên, nghệ sĩ Thanh Liêm cùng các nhà thơ Trần Anh Thái, Phùng Văn Khai, Trần Gia Thái, Bùi Việt Mỹ, Mai Nam Thắng, Phạm Vân Anh, Đoàn Mạnh Phương, Bình Nguyên Trang, Chu Thu Phương… với những sáng tác về biển đảo, về Hà Nội và về niềm tự hào dân tộc. Những câu thơ vang lên giữa sân Văn Miếu không chỉ gợi nhớ truyền thống trọng văn của đất Thăng Long, mà còn khơi dậy ý thức trách nhiệm của người cầm bút trước vận hội mới của đất nước.

Chương trình mang đến không gian nghệ thuật giàu cảm xúc với những áng thơ về đất nước và con người.

Các lều thơ được dựng trong khuôn viên Văn Miếu - Quốc Tử Giám, tạo không gian giao lưu giữa nhà thơ và người yêu thơ.

Không gian lều thơ góp phần làm nên nét đặc trưng của Ngày thơ tại Văn Miếu

Không gian lều thơ thu hút đông đảo công chúng đến đọc thơ, trò chuyện và ký tặng sách.

Khu vực lều thơ tạo nên sắc màu sinh động cho Ngày thơ Hà Nội bên cạnh sân khấu chính.

Lều thơ trở thành điểm hẹn quen thuộc của những người yêu văn chương mỗi dịp Ngày thơ.

Các câu lạc bộ thơ tham gia trưng bày, đọc thơ và giao lưu tại không gian lều thơ.

Không gian Văn Miếu - Quốc Tử Giám trở thành sân khấu nghệ thuật của thi ca.

Ngày thơ Hà Nội 2026 vì thế không chỉ là một sinh hoạt văn hóa thường niên, mà còn là một không gian gặp gỡ của ký ức và hiện tại, của truyền thống và khát vọng. Từ không gian nghìn năm văn hiến của Văn Miếu - Quốc Tử Giám, những áng thơ được cất lên như lời nhắc rằng trong hành trình hội nhập và phát triển, văn hóa vẫn là nền tảng bền vững, còn thi ca chính là cánh buồm tinh thần đưa con người và dân tộc vươn mình ra biển lớn.

Hải Hà/VOV.VN